Trên thực tế, sau thời gian sốt nóng vào cuối quý III, đầu quý IV/2009, tháng cuối năm 2009 thị trường bất động sản (BĐS) lại đuối sức khi giao dịch ít sôi động hơn dù giá cả có dấu hiệu giảm. Điều này không khó hiểu nếu nhìn vào xu hướng giá lên quá nhanh (như tại một số khu vực Bắc An Khánh, Tây Hà Nội…) đã khiến người mua ít nhiều lo ngại về xu hướng bong bóng. Đặc biệt sự phục hồi chưa thực sự bền vững (thiếu vốn, thiếu nguồn cung, sự thay đổi chính sách đột ngột) khiến thị trường vừa sốt nóng lại rơi ngay vào cảnh “ngủ đông”.
Khó dự đoán
Theo chủ một trung tâm giao dịch BĐS trên đường Lê Văn Lương (Hà Nội) kéo dài, lượng người tới giao dịch những ngày sau Tết chỉ bằng 1/2 so với trước Tết. Người dân vẫn đang ngóng đợi những diễn biến mới của thị trường. Tuy nhiên, trạng thái trầm lắng này của thị trường sau Tết không khiến giới đầu tư chuyên nghiệp lo ngại, bởi đây cũng là quy luật chung của nhiều năm. Phải sau tháng Giêng, giao dịch thị trường mới thực sự sôi động trở lại.
Xét về xu hướng dài hạn, năm 2010 được dự đoán sẽ là năm lên ngôi của phân khúc nhà giá thấp sau bước đệm đã được chuẩn bị từ giữa năm 2009. Mới đây, Công ty Kinh doanh BĐS Viglacera Land vừa chào bán đợt 2 của 200 căn hộ thuộc dự án nhà giá thấp Khu đô thị Đặng Xá (Gia Lâm, Hà Nội). Kế đó, nhiều dự án mới cũng tiếp tục được khởi công như dự án nhà cho người thu nhập thấp của Công ty cổ phần Vinaconex tại Chương Mỹ và Mê Linh, của Công ty Vĩnh Phát tại Ninh Hiệp (Gia Lâm)…
Ông Trần Minh Hoàng, Chủ tịch HĐQT Công ty Vinaland cho rằng, đây là xu hướng chung trên cả hai thị trường BĐS lớn là Hà Nội và TP.HCM do nhu cầu nhà ở của người dân rất lớn. Tuy nhiên, nguồn cung thực sự ra thị trường của phân khúc này vẫn chưa thấm vào đâu so với cầu.
Theo một chuyên gia, thị trường có thể diễn biến theo hai chiều ngược nhau: một chiều là những nhà đầu tư vàng sẽ chuyển sang BĐS sau khi sàn vàng ngừng hoạt động. Sàn vàng đóng cửa, thị trường chứng khoán hiện tại không còn sức hấp dẫn khiến BĐS trở thành kênh đầu tư an toàn và hấp dẫn số một, đủ sức hút thêm hàng nghìn tỷ đồng vốn từ nhà đầu tư của hai kênh đầu tư trên. Song thay vào tâm lý ăn xổi, lướt sóng ngắn hạn như trong năm 2009, các nhà đầu tư sẽ trở nên thận trọng hơn với xu thế đầu tư dài hạn và trung hạn.
Chiều ngược lại, nhiều người lo ngại tâm lý thận trọng sẽ xảy ra cả với người có nhu cầu mua nhà thực cũng như nhà đầu tư chuyên nghiệp trong năm 2010, với tâm lý chờ đợi năm 2011, khi nguồn cung thực sự dồi dào sẽ đẩy giá BĐS trở về giá trị thực hơn.
Vẫn "đau đầu" vì vốn
Trái với kỳ vọng của nhiều người, thị trường chứng khoán đã không lấy lại được nhịp độ tăng vào cuối năm 2009 nên không tạo ra được dòng lợi nhuận chuyển sang BĐS. Nguồn vốn ngoại do đà hồi phục chậm của kinh tế thế giới nên không còn dồi dào như vài năm trước.
Thực tế diễn biến trên thị trường cho thấy, nhiều doanh nghiệp BĐS nội thậm chí còn đủ lực tiếp nhận các dự án BĐS lớn mà nhà đầu tư nước ngoài do thiếu vốn phải trì hoãn. Điển hình như dự án khách sạn 5 sao Hoa Sen Hà Nội đã được Công ty cổ phần Phát triển đô thị Kinh Bắc tiếp nhận lại hồi cuối năm ngoái.
Cùng với chính sách mới cho Việt kiều mua nhà, sẽ có thêm lượng kiều hối chuyển vào BĐS. Nhưng cũng do khủng hoảng ảnh hưởng tới túi tiền của kiều bào, cộng thêm tâm lý lo ngại chênh lệch cung - cầu khiến giá nhà đất vẫn đang quá cao so với thực tế, khiến kiều hối chưa thể là kênh vốn đủ mạnh cho thị trường.
Điều này đồng nghĩa với việc, nguồn vốn chủ yếu nhất cho thị trường BĐS hiện nay vẫn là vốn vay ngân hàng. Trong khi đó, tín dụng BĐS vẫn chưa thực sự mở đang gây khó cho các doanh nghiệp kinh doanh cũng như nhà đầu tư. Huy động vốn bằng trái phiếu đang là hướng được nhiều doanh nghiệp lựa chọn, mới đây Sacomreal tổ chức bốc thăm căn hộ cho khách hàng mua trái phiếu. Theo đánh giá, kênh trái phiếu khá hiệu quả, vừa giúp doanh nghiệp huy động một lượng vốn lớn nhất định, vừa tiêu thụ tốt sản phẩm. Song không nhiều doanh nghiệp thành công với kênh này bởi mức lãi suất và thời hạn trái phiếu vẫn chưa đủ sức hấp dẫn các nhà đầu tư./.