Vậy là cuộc chiến chống khủng bố của Mỹ ở Iraq tính đến ngày 19/8, khi các đơn vị tác chiến của Mỹ rút khỏi Iraq là kéo dài đúng 7 năm 5 tháng. Sau ngày 19/8, lực lượng Mỹ ở lại Iraq chỉ còn khoảng 50.000 người với nhiệm vụ huấn luyện, tư vấn, hỗ trợ an ninh...
Chắc chắn một điều bất ổn, đánh bom khủng bố, xung đột sắc tộc và tranh giành ảnh hưởng giữa các phe phái chính trị để được nắm quyền… sẽ chính là bức tranh màu xám của đất nước Iraq những ngày tới. Bên họ lúc này không còn nữa những lực lượng tác chiến Mỹ để giúp trấn áp các phiến quân và những phe nhóm chống đối.
Khi nghe những lời cam kết của Tổng thống Mỹ Barack Obama trong ngày nhậm chức sẽ rút quân đúng kế hoạch, một số chuyên gia đã bày tỏ lo ngại rằng lực lượng Iraq chưa sẵn sàng đảm nhiệm an ninh cho những năm sắp tới.
Sự lo ngại này là hiểu được, bất chấp lời trấn an mà chỉ huy quân đội Mỹ ở Iraq, Tướng Odierno thông báo rằng: “Tình hình an ninh đã đạt được những cải thiện đáng kể trong 2 năm qua và rằng lực lượng an ninh Iraq hoàn toàn sẵn sàng đảm nhận trách nhiệm an ninh khi chúng ta rút quân tham chiến vào cuối tháng này”. Bởi ngay trước ngày lực lượng tác chiến Mỹ rút hết khỏi Iraq, liên tục xảy ra các cuộc đánh bom liều chết với thương vong lên đến vài chục và gần 100 người.
Nhiều người vẫn lo sợ rằng lực lượng Iraq còn khá non nớt sẽ khó bảo đảm an ninh được cho quốc gia bị chiến tranh tàn phá nặng nề này. Suốt những năm vừa qua, ngay cả khi có sự hiện diện của đông đảo binh lính Mỹ và quốc tế, Iraq thường xuyên chao đảo bởi các cuộc tấn công khủng bố của phiến quân. Việc cân bằng quyền lực giữa các phe phái sắc tộc ở Iraq khá mong mang và lực lượng an ninh Iraq cũng khó mà hoạt động hiệu quả trong tình huống ấy. Cuộc bầu cử Chính quyền Iraq diễn ra hồi tháng 3/2010, vẫn chưa giúp bình ổn chính trường Iraq.
Chính người Iraq cũng đưa ra nhận định không mấy lạc quan là phải mất hàng chục năm nữa may ra Iraq mới có ổn định. Tổng chỉ huy quân đội Iraq, Trung tướng Babaker Zebari mới đây khẳng định: “Quân đội Iraq chưa đủ khả năng tiếp quản đất nước trong một thập kỷ tới và lên tiếng chỉ trích kế hoạch rút quân vội vàng của Mỹ vào cuối năm sau”.
Thế nhưng, đã hơn 7 năm diễn ra cuộc chiến, cuộc chiến mà người Mỹ không nghĩ sẽ phải kéo dài đến vậy để đạt được những mục tiêu đề ra từ những thông tin không mấy xác thực, đó là tiêu diệt chế độ độc tài Saddam Hunssein sở hữu các loại vũ khí hủy diệt; Tiêu diệt các lực lượng khủng bố; Thiết lập nền dân chủ thông qua xây dựng thể chế mới… Dẫu mục tiêu đạt được duy nhất là bắt giữ, xét xử và hành quyết Tổng thống Sadam Hussein thì người Mỹ cũng “ngộ ra” rằng, đã đến lúc nước Mỹ không thể kéo dài hơn nữa cuộc chiến “hao người, tốn của” này trong khi chiến trường Afghanistan cũng đang vào hồi gay cấn và cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu đã làm nước Mỹ bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Điều khiến Mỹ vẫn phải rút về theo đúng kế hoạch ấy là đã đến lúc người Iraq sẽ phải gánh vác trách nhiệm mà người Mỹ từng gánh vác trong sứ mạng “Giải phóng người dân Iraq” thời gian qua.
Phân tích tình hình Iraq, các nhà bình luận quốc tế cũng khá thống nhất ở một nhận định là những gì diễn ra ở Iraq sau khi Mỹ rút quân cũng giống bất cứ quốc gia nào khi phải chịu sự điều khiển trong một thời gian dài của các quốc gia bên ngoài. Ở đây chính là sự điều khiển của Mỹ với một mô hình được áp đặt theo “kiểu Mỹ”. Rồi đây, Iraq sẽ phải trải qua một khoảng thời gian khủng hoảng trước khi có thể bình ổn trở lại. Bởi vậy, dẫu bi quan đến mấy khi nhìn vào tình hình Iraq cũng phải chấp nhận một sự thật rằng, sẽ còn phải mất thêm một khoảng thời gian nữa để chấm dứt cơ bản cuộc chiến ở đây./.
