Song, mục tiêu này xem ra còn xa vời khi Afghanistan vẫn chìm trong bạo lực và chính quyền trung ương vẫn chưa thể gánh vác được trách nhiệm quân sự.
Hội nghị có sự tham dự của các đại diện từ 70 nước và tổ chức quốc tế, trong đó có hơn 30 ngoại trưởng. Đây là hội nghị tiếp sau một hội nghị tương tự được tổ chức hồi cuối tháng 1/2010 tại London (Anh), nơi cộng đồng quốc tế cam kết ủng hộ kế hoạch của Tổng thống Karzai “chìa cành ô liu” cho các tay súng Taliban trung hòa tuyên bố từ bỏ bạo lực. Còn tại hội nghị lần này, các quốc gia đang tham chiến tại Afghanistan sẽ tập trung đưa ra những kế hoạch cụ thể hơn nhằm củng cố chính phủ Afghanistan để có thể chuyển giao quyền kiểm soát an ninh ở nước này cho các lực lượng Afghanistan trước năm 2014.
Như vậy, đã có 2 hội nghị quốc tế được tổ chức trong vòng 6 tháng sau khi chính phủ mới được thành lập ở Afghanistan. Điều đó cho thấy, liên quân do Mỹ cầm đầu quyết tâm tạo sự chuyển biến lớn để có thể bắt đầu “chuyển giao trách nhiệm an ninh cho lực lượng Afghanistan ở những tỉnh bình yên hơn của nước này vào cuối năm 2010 hoặc đầu năm 2011”, và để “Quân đội quốc gia Afghanistan thực thi phần lớn các chiến dịch ở những khu vực bất ổn trong vòng 3 năm tới”, theo như lịch trình đã đề ra trong thông cáo chung của hội nghị hồi đầu năm.
Trong chiến lược mới của Mỹ tại Afghanistan cũng đề cập việc bắt đầu rút quân vào tháng 7/2011. Kế hoạch đề ra là vậy, nhưng việc thực thi xem ra còn rất nan giải khi mà đất nước Nam Á này vẫn đang trong tình trạng bạo lực. Ngay sau hội nghị hồi tháng 1 vừa qua, cả liên quân lẫn chính quyền Afghanistan đều nỗ lực bình ổn tình hình. Liên quân đã tiến hành một chiến dịch truy quét Taliban lớn nhất từ trước tới nay nhằm mở rộng quyền kiểm soát an ninh cho chính phủ Afghanistan tại khu vực miền Nam. Song song là kế hoạch hoà giải của chính quyền của Tổng thống Hamid Karzai với việc tổ chức Hội nghị Hòa bình dân tộc Jirga lần thứ 3, có sự tham dự của khoảng 1.600 tộc trưởng, nghị sĩ, quan chức chính phủ, các nhà hoạt động chính trị và hoạt động xã hội, nhằm tìm kiếm sự đồng thuận đối với nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột kéo dài 9 năm qua ở Afghanistan. Trong một nỗ lực tăng cường an ninh, ngày 15/7, Tổng thống Afghanistan Hamid Karzai đã phê chuẩn kế hoạch thành lập lực lượng cảnh sát địa phương (LPF) nhằm hỗ trợ chính quyền ngăn chặn lực lượng Taliban phát triển.
Tuy nhiên, những nỗ lực đó vẫn không mang lại kết quả mong muốn. Taliban không những tẩy chay Hội nghị quốc gia về hòa bình Jirga mà còn biến hội nghị thành mục tiêu tấn công. Sau những tổn thất do chiến dịch truy quét của liên quân, Taliban vẫn đủ khả năng để tiến hành các vụ bạo lực. Ngay trước thềm hội nghị quốc tế lần này, các vụ tấn công bằng bom, rốc két và súng, cũng như đánh bom liều chết của quân Taliban nhằm vào binh lính Afghanistan và liên quân vẫn xảy ra.
Tính từ 1/6 đến nay hơn 160 dân thường Afghanistan đã thiệt mạng trong các vụ tấn công của phiến quân. Còn từ đầu tháng 7 đến nay, 45 binh sĩ liên quân đã thiệt mạng, trong đó có 33 lính Mỹ. Và từ đầu năm đến nay liên quân tổn thất 365 binh sĩ. Ngày 18/7, 2 ngày trước Hội nghị, phiến quân Taliban cũng đã đặt bom và làm nổ tung cổng chính một nhà tù ở thành phố Phara, thủ phủ của tỉnh cùng tên ở miền Tây nước này, giải thoát 14 tù nhân.
Cũng ngày 18/7, NATO thông báo cho biết, hồi đầu tháng 6, lực lượng này đã chặn được một bức thư của Mullah Omar thủ lĩnh Taliban tại Afghanistan, trong đó kêu gọi các tay súng Taliban bắt cóc và tiêu diệt bất kỳ người Afghanistan nào làm việc cho lực lượng nước ngoài. Bức thư cũng chỉ thị cho các chỉ huy chiến trường của Taliban tuyển mộ mọi đối tượng có thể tiếp cận các căn cứ quân sự nước ngoài để thu thập thông tin về các binh sĩ quốc tế.
Những diễn biến trên cho thấy, chính quyền Afghanistan vẫn chưa đủ khả năng đảm trách an ninh đất nước và cơ cấu chính trị của quốc gia Nam á này vẫn bị chi phối bởi đặc thù địa lý và văn hoá bộ tộc. Tạo sự chuyển biến về an ninh tại Afghanistan, củng cố chính quyền của quốc gia này, chứ chưa nói đến việc chuyển giao quyền kiểm soát cho chính phủ Afghanistan vẫn là mục tiêu gian nan ở phía trước./.
