Còn đúng 2 tuần nữa theo tuyên bố của Tổng thống Obama, quân đội Mỹ sẽ kết thúc nhiệm vụ chiến đấu tại Iraq để tập trung vào nhiệm vụ huấn luyện binh sĩ nước này và các hoạt động dân sự. Phía Mỹ quả quyết rằng quân đội Iraq đã sẵn sàng để thực hiện mọi hoạt động ở nước này. Nhưng trên thực tế, tình hình tại Iraq vẫn chưa ổn định. Bạo lực bùng phát trong thời gian gần đây khiến dư luận không khỏi nghĩ đến những toan tính phía sau tuyên bố của ông Obama.
Giới chức Mỹ tuyên bố ngày 31/8 tới sẽ đánh dấu sự kết thúc của “Chiến dịch Giải phóng người dân Iraq” do Tổng thống George W.Bush khởi xướng. Sau ngày này, số quân Mỹ tại Iraq sẽ giảm xuống còn 50.000 người. Số binh sĩ trên sẽ ở lại quốc gia vùng Vịnh này thêm 16 tháng với nhiệm vụ mới có tên gọi “Chiến dịch Bình minh mới” nhằm huấn luyện binh sĩ Iraq, hỗ trợ các chiến dịch chống khủng bố của nước sở tại và các hoạt động dân sự, và sẽ rút hoàn toàn khỏi Iraq vào cuối năm 2011.
Tư lệnh các lực lượng Mỹ tại Iraq Raymond Odierno, đầu tháng 8/2010, khi phát biểu trên chương trình “Tuần này” của kênh truyền hình ABC nói rằng, quân đội Iraq đã sẵn sàng và có đủ khả năng tiếp quản việc đảm bảo an ninh khi Mỹ chuyển giao và chuẩn bị cho một đợt rút quân lớn. Thế nhưng, ngày 11/8, tại một hội nghị về quốc phòng ở Baghdad, Trung tướng người Kurd chỉ huy quân đội Iraq, Babakir Zebari, lại cho rằng, phải 10 năm nữa quân đội Iraq mới có khả năng đảm bảo an ninh cho đất nước.
Thực vậy, mặc dù tình trạng bạo lực tại Iraq đã giảm đi đáng kể từ năm 2008, nhưng các vụ tấn công khủng bố vẫn diễn ra hằng ngày, đặc biệt tại thủ đô Bagdad, ngăn cản thành phố này trở lại cuộc sống bình thường. Đặc biệt, bạo lực đã gia tăng nhanh trong thời gian trước thời điểm rút quân. Vụ tấn công hôm 8/8 ở thành phố miền Nam Basra - thành phố có tầm quan trọng sống còn đối với công cuộc tái thiết Iraq - làm ít nhất 43 người thiệt mạng và 185 người bị thương là ví dụ.
 |
|
Lính Mỹ tại Iraq
|
Còn tại Bagdad, cảnh sát giao thông đã trở thành mục tiêu mới của các vụ tấn công. Chỉ trong 5 ngày đầu tháng 8, đã có ít nhất 5 cảnh sát giao thông thiệt mạng và 19 cảnh sát bị thương trong các vụ tấn công của phiến quân. Trong khi đó, hệ thống chính trị của Iraq vẫn mong manh. 5 tháng sau cuộc tổng tuyến cử, Iraq vẫn chưa thể thành lập được chính phủ mới, do các bên vẫn còn mặc cả nhau để phân chia quyền lực.
Hai liên minh lớn nhất là Iraqya của cựu Thủ tướng Ayad Allawi được người Sunni ủng hộ và liên minh State of Law (Nhà nước Pháp quyền) của Thủ tướng Nuri Al - Maliki được người Shiite ủng hộ đều giành được số ghế xấp xỉ nhau nhưng không quá bán, đã từng gặp nhau để thảo luận về việc liên minh thành lập chính phủ mới, nhưng không đạt kết quả do cả hai đều muốn làm thủ tướng.
Thêm vào đó, Iraq vẫn chìm trong những bất đồng về tôn giáo và sắc tộc khiến người ta ngạc nhiên bởi với tình hình như vậy mà đất nước này chưa bị chia thành nhiều quốc gia nhỏ.
Dù vậy, cả Tổng thống Mỹ Barack Obama lẫn Thủ tướng Iraq Nouri Al-Maliki đều tuyên bố ngày 31/8 tới đây là khởi đầu cho việc chuyển giao trách nhiệm cho người Iraq, bởi mỗi bên đều tìm thấy lợi ích trong đó. Với Thủ tướng Iraq Nouri Al-Maliki, việc quân Mỹ rút khỏi nhiệm vụ quân sự sẽ là bằng chứng cho thấy chính quyền và quân đội Iraq đã mạnh lên và sẵn sàng đảm nhiệm về an ninh cho đất nước - điều này mang lại lợi thế chính trị cho bản thân ông Al - Maliki.
Còn với Tổng thống Barack Obama, việc chấm dứt sứ mệnh chiến đấu của binh sĩ Mỹ tại Iraq ngày 31/8 tới không chỉ nhằm chứng tỏ sự đáp ứng thời gian biểu ghi trong thoả thuận an ninh giữa hai nước, mà còn thực hiện một cam kết mà ông Barack Obama đưa ra khi nhậm chức hồi năm ngoái, đó là chuyển giao toàn bộ trách nhiệm cho người Iraq.
Điều này có ý nghĩa quyết định đối với Tổng thống Barack Obama khi chỉ còn 3 tháng nữa là đến cuộc bầu cử quốc hội giữa nhiệm kỳ tại Mỹ. Vị Tổng thống Mỹ đang rất cần một thành tựu đối ngoại để nâng cao uy tín của đảng Dân chủ trước thềm cuộc bầu cử.
Và theo chuyên gia Mỹ về các vấn đề chính trị ở Iraq Joost Hiltemann, với việc “đặt mục tiêu chấm dứt sứ mệnh chiến đấu ở Iraq, chính quyền Obama muốn tạo tiếng vang cho cuộc chiến tranh Iraq như một câu chuyện về sự thành công và chính quyền Obama sẽ được cho là có công giúp khép lại cuộc chiến này”.
Vả lại, có rút khỏi Iraq, ông Barack Obama mới có thể tập trung vào chiến trường Afghanistan để có thể xoay chuyển tình thế tại đây nhằm thu hút sự ủng hộ của cử tri Mỹ./.