Phòng mạch Online: Phòng tránh bệnh tay chân miệng

* Bác sĩ Tiến Lâm ơi, hiện nay ở Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương có nhiều bệnh nhân đang nằm điều trị hay không? Số bệnh nhân ở đó chủ yếu là người lớn hay trẻ em - (Hong Ha, 30 tuổi, Nữ, Ha noi)

- Ths Nguyễn Tiến Lâm: Những trường hợp bị bệnh chân tay miệng chủ yếu là trẻ em nên sẽ được tham khám và nhập viện điều trị tại Bệnh viện Nhi Trung ương. Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương sẽ thắm khám và thu nhận điều trị cho người lớn mắc phải căn bệnh này. Trong tháng 9 vừa qua, chỉ có 1 trường hợp bệnh người lớn nằm viện nội trú, đã ra viện và khỏi hoàn toàn. Hiện nay, không có ca bệnh nào đang nằm điều trị nội trú tại Bệnh viện.

* BS ơi, ăn gì để phòng chống bệnh chân tay miệng ạ? Có phải cử uống C sẽ tăng cường đề kháng không BS, vì em đọc báo được biết, nếu dùng nhiều C sẽ phòng được nhiều chứng nhiệt trong người? Cảm ơn BS, chúc BS vui khoẻ. - (Hoài Nam, 24 tuổi, Nam , Tân Khang, Nông Cống, Thanh Hoá)

- Ths Nguyễn Tiến Lâm: Thực sự chế độ ăn uống hợp vệ sinh (ăn chín, uống sôi, rửa tay trước khi ăn) là cách phòng bệnh tốt nhất. Tôi cũng hiểu câu hỏi của em là những thức ăn nào làm tăng sức khoẻ của con người nói chung để phòng chống được bệnh. Đối với bệnh chân tay miệng, các thức ăn cung cấp nhiều kalo, vitamin và vi lượng (thịt, cá, trứng, rau quả...) sẽ giúp cơ thể có sức khoẻ và miễn dịch tốt để phòng các bệnh nói chung, trong đó chân tay miệng. Sử dụng vitamin c cũng có tác dụng làm tăng sức đề kháng của cơ thể, tuy nhiên, cần dùng theo đúng liều lượng, hàng ngày từ 500 -1000mg là đủ.

* Bệnh TCM có ảnh hưởng tới hệ sinh dục không? Ý em là các bé bị rồi, sau này có ảnh hưởng đến việc sinh con không? Cảm ơn BS. - (Nguyễn Thị Mai, 32 tuổi, Nữ, Techcombank Hà Nội)

- BS: Nguyễn Đức Hùng: Bệnh CTM là bệnhdi virus, do đó sau khi khỏi bệnh sẽ không có ảnh hưởng gì tới sức khoẻ sinh sản. Bạn cứ yên tâm.

- Xin hỏi bác sĩ, bệnh này thường xuất hiện vào mùa nào? Điều kiện sống như thế nào thì không đảm bảo và dễ bị lây bệnh? Những biểu hiện sớm nhất của bệnh mà tôi có thể phát hiện được nếu bị nhiễm? Lúc đó tôi phải làm gì? Để tránh lây nhiễm chúng tôi phải làm gì? - (Dương Bích Diệp, 24 tuổi, Nữ , Thanh Xuân, Hà Nội)

Ngoài ra, bệnh nhân có biểu hiện tiêu chảy. Trường hợp nặng có đau đầu, nôn, co giật, khó thở, tím tái.

Không tự ý dùng thuốc mà cần phải đến các phòng khám để kiểm tra cụ thể. Để tránh lây nhiễm bạn phải thực hiện vệ sinh ăn uống đảm bảo. Nếu phải chăm sóc người bệnh thì phải đảm bảo vệ sinh tay khi tiếp xúc với phân và chất thải của người bệnh.

* Năm nay tôi 24 tuổi, liệu còn nguy cơ mắc bệnh này không? - (Nguyễn Triều, 24 tuổi, Nam, Quận 1, TP HCM)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Lứa tuổi thường mắc bệnh náy là từ 1-4, tuy nhiên ở lứa tuổi như của bạn vẫn cần phải đề phòng.

* Tôi được biết bệnh này hay xuất hiện ở trẻ. Vì sao trẻ em lại hay bị nhiễm bệnh hơn, các phòng như thế nào? - (Dương Bích Diệp, 24 tuổi, Nữ, Thanh Xuân, Hà Nội)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Đây là bệnh do virus lây qua đường tiêu hoá, hoặc trực tiếp qua chất thải của bệnh nhân, chất tiết của mũi, họng; các đồ dùng của trẻ, đồ chơi... Cho nên nó dễ lây lan đối với trẻ, nhất là trẻ mầm non, mẫu giáo.

* Bệnh lây qua đường tiêu hóa, cách xử lý với chất thải của trẻ bị bệnh thế nào cho an toàn? - (Vũ Bá Mạnh, 30 tuổi, Nam , Cầu Giấy, Hà Nội)

- Ths Nguyễn Tiến Lâm: Phân của trẻ sau khi đi ra bô hoặc đi thẳng vào nhà vệ sinh thì được xả sạch, sau đó cho các dung dịch thuốc sát trùng để khử khuẩn.

* Khi phát hiện trẻ bị nhiễm bệnh, đầu tiên phải sơ cứu tại nhà như thế nào? - (Nguyễn Thúy Quỳnh, 25 tuổi, Nữ , Cầu Giấy, Hà Nội)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Khi phát hiện trẻ bị bệnh, việc đầu tiên phải báo cho cán bộ y tế. Sau đó cách ly để tránh lây nhiễm cho người thân trong nhà. Ở trường, trẻ phải cách ly để tránh lây nhiễm với các bạn trong lớp.

Đưa trẻ đến các cơ sở y tế để được BS khám và điều trị đúng, kịp thời. Tuyệt đối không được tự ý dùng thuốc điều trị.

* Dịch xảy ra với trẻ dưới 5 tuổi, có khả năng biến chứng lây ra cho người lớn hay không? - (Lê Thu Trang, 28 tuổi, Nữ , Tây Hồ, Hà Nội)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Dịch có thể lây bất cứ mọi đối tượng trong cộng đồng khi tiếp xúc với nguồn lây bệnh. Tuy nhiên, trẻ em sẽ dễ bị lây nhiễm hơn.

* Trẻ bị nhiễm bệnh có phải kiêng khem gì không? (đồ ăn, thức uống...) - (Nguyễn Phương Trà, 32 tuổi, Nữ , Đường Giải Phóng, Hà Nội)

-  Ths Nguyễn Tiến Lâm: Nói chung trẻ không phải kiêng khem. Tuy nhiên, trong trường hợp trẻ bị tiêu chảy cấp, cần giảm các loại thức ăn chứa nhiều đạm hoặc chất mỡ khó tiêu. Ví dụ như: lòng đỏ trứng, thịt mỡ, tôm, cá...

* Xin bác sĩ cho biết tiêm loại vaccine nào để tránh được bệnh chân tay miệng ạ? Xin cảm ơn. - (Hông Nga, 30 tuổi, Nam , Hà Nội)

- Ths Nguyễn Tiến Lâm: Hiện tại, chưa có loại vaccine nào để có thể tiêm phòng bệnh tay chân miệng. Để phòng bệnh tốt nhất bạn nên đảm bảo vệ sinh ăn uống, và sử dụng thực phẩm sạch.

1. Bệnh tay chân miệng xảy ra chủ yếu với trẻ em dưới 5 tuổi, nhưng có thể biến chứng lây lan đối với trẻ lớn hơn hoặc người lớn hay không?

2. Khi trẻ có dấu hiệu mắc bệnh, thì đầu tiên, phải làm gì?

3. Trẻ mắc bệnh tay chân miệng, có phải kiêng khem gì không? (Đồ ăn, nước uống...)

4. Bệnh lây theo đường tiêu hóa, vậy phải phòng tránh như thế nào?

5. Cách xử lý chất thải của trẻ nhiễm bệnh? - (Nguyễn NgọcBích , 27 tuổi, Nữ , Đường Bưởi, Hà Nội)

Câu 1, 2 bạn có thể tham khảo ở phần trả lời trước.

Câu 3: Trẻ mắc TCM nếu ăn được thì không nên kiêng khem gì. Cần tăng cường nhiều Vitamin để tăng cường sức đề kháng. (Nhóm C, B, A).

Câu 4: Việc phòng chống phải thực hiện theo các bệnh lây theo đường tiêu hoá nói chung. Như ăn chín, uống sôi; thực hiện vệ sinh cá nhâ, đặc biệt rửa tay trước khi ăn, sau khi vệ sinh và tiếp xúc với nguồn lây bằng nước sạch hoặc xà phòng.

Câu 5: Chất thải của bé phải được khử khuẩn bằng Cloramin B 5%.

* Cho tôi hỏi, con tôi bị nốt đỏ ở chân tay nhưng lại chảy nước. Đi khám bác sĩ nói là bị chốc. Liệu vậy có đúng không hay là bị chân tay miệng? Để phòng tránh bệnh này thì cần phải làm gì? - (Thu Trang, 32 tuổi, Nữ , Cầu Giấy, Ba Đình, HN)

- Ths Nguyễn Tiến Lâm: Bệnh chốc và chân tay miệng là 2 bệnh khác nhau hoàn toàn. Nếu bạn vẫn nghi ngờ thì nên cho con đến bệnh viện để được làm xét nghiệm PCR khẳng định chẩn đoán. Để phòng tránh bạn có thể tham khảo câu trả lời ở phần trên.

* Có phải mùa đông thì bệnh tay chân miệng sẽ không bùng phát nữa phải không BS? - (Mạc Thị Hà, 43 tuổi, Nam , TT Bần, Hưng Yên)

- Ths Nguyễn Tiến Lâm: Như tôi đã nói ở trên, bệnh này phát triển vào mùa hè. Tuy nhiên, vào mùa đông, vẫn có thể gặp các ca bệnh rải rác hoặc các ổ dịch lẻ tẻ.

* Bác sĩ ơi, em thường nói EV71 gây biến chứng. Vậy EV71 nghĩa là gì ạ? - (Đức Hạnh, 35 tuổi, Nam , Hà Nội)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Chữ này viết tắt của Anterovirus 71. Đây là 1 chủng của CTM. Đây là chủng có thể gây biến chứng nặng như viêm màng não, viêm cơ tim, suy hô hấp... và dễ dẫn tới tử vong.

* BS ơi, ngày xưa chúng tôi hay bị các nốt ở tay, chân, mà dân gian gọi lạ "phỏng giạ", có chảy nước, không biết có phải giống Tay chân miệng như hiện nay không a? - (Vũ Thị Quỳnh, 45 tuổi, Nam , Sông Cầu, Phú Yên)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Phỏng giạ và TCM là 2 bệnh khác nhau. Phỏng giạ trong y học gọi là Thuỷ đậu.

* Thưa BS. Xem Tivi thấy quê tôi nhiều cháu bị TCM quá, mà chúng tôi ở nông thôn nên các cháu thường lê la bùn đất. Vậy làm cách nào để về sinh ở nông thôn tránh lây nhiễm? Cảm ơn BS. - (Trung Hiếu, 34 tuổi, Nam , TT Nưa, Triệu Sơn, Thanh Hoá)

- Ths Nguyễn Tiến Lâm: Trước hết, tăng cường chăm sóc trẻ: dinh dưỡng hợp vệ sinh, đảm bảo vệ sinh chân tay. Không chỉ ở nông thôn mà tất cả những nơi có điều kiện virus chân tay miệng phát triển thì đều có khả năng bùng phát dịch bệnh. Vì vậy, phải đảm bảo thực hiện các biện pháp vệ sinh môi trường và đảm bảo vệ sinh ăn chín, uống sôi.

* Bác sĩ ơi, con nhà em 2 tuổi, cách đây 1 tuần cháu bị mọc các nốt liti, sau đó 3 ngày cháu bị ho và nôn, sang ngày thứ 5 cháu bắt đầu đi ngoài phân loãng. Vậy cháu bị như thế có phải là bị bệnh tay chân miệng hay không. Xin cảm ơn. (Hồng Liên, Ninh Bình) - (Hồng Liên, 37 tuổi, Nam , Ninh Bình)

- Ths Nguyễn Tiến Lâm: Nếu các nốt đó chỉ mọc ở lòng bàn tay, chân và miệng thì có khả năng cháu nhà bị tay chân miệng. Tuy nhiên, những thông tin chị đưa không đủ để kết luận cháu bị bệnh gì. Chị nên cho cháu đi khám để được bác sĩ tư vấn trực tiếp.

* Bác sĩ ơi, Bệnh chân tay miệng lây từ đâu ạ. Nếu bị thì cách ăn uống và phòng tránh như thế nào? Có phải kiêng tanh không ạ. Xin cảm ơn. (Thuý Nguyễn, Thanh Xuân Nam, Hà Nội) - (Thuý, 25 tuổi, Nữ , Ha noi)

- Ths Nguyễn Tiến Lâm: Bệnh chân tay miệng lây do ăn phải thức ăn nhiễm mầm bệnh hoặc lây mầm bệnh từ phân của người bệnh. Các thức ăn tanh thường có độ đạm cao, cho nên khó tiêu hoá và hấp thu khi đang bị bệnh. Bạn không phải kiêng tuyệt đối, tuy nhiên phải giảm số lượng trong khẩu phần ăn hàng ngày.

* Chào bác sĩ. Bệnh chân tay miệng đang là nỗi lo của các bậc phụ huynh có con nhỏ. Tôi có 2 con nhỏ, một cháu 5 tuổi và 3 tuổi nên cũng khá lo lắng trước dịch bệnh này. Vậy làm thế nào để phát hiện ra căn bệnh này một cách chính xác và nhanh nhất. Ở đây không phải nói đến việc đến bệnh viện, rồi làm xác xét nghiệm mới phát hiện được bệnh mà dựa vào đâu để phụ huynh chúng tôi có thể nhận biết được dấu hiệu. theo bác sĩ, cách phòng tránh tốt nhất đối với căn bệnh này là như thế nào. Loại bệnh này đã có thuốc phòng tránh chưa. Xin cảm ơn. - (Lan Hạ, 32 tuổi, Nữ , Ba Triệu- Hà Nội)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Để phát hiện sớm bệnh nhân, việc đầu tiên các bậc phụ huynh phải theo dõi con. Triệu chứng đầu tiên, các cháu thường có sốt nhẹ (37,7 – 38 độ). Biểu hiện đặc trưng nhất là phát hiện các nốt, gọi là ban phỏng nước, thường ở miệng, lòng bàn tay, lòng bàn chân, đầu gồi, mông... Khi phát hiện các triệu chứng trên, cần đưa cháu đến các cơ sở y tế để được khám và điều trị; Bên cạnh đó cần cách ly để tránh lây lan.

Bệnh TCM chưa có vacinne để phòng. Việc phòng chính là thực hiện các biện pháp như đã đề cập ở câu hỏi trước, bạn có thể đọc và tham khảo.

* Cháu nhà em dưới 1 tuổi, chưa rửa tay bắng xà phòng được. Vậy cách vệ sinh tay cho cháu phòng bệnh như thế nào? - (TT, 25 tuổi, Nam , Hà Nội)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Bố mẹ phải thực hiện rửa tay cho con, hướng dẫn cho cháu tự làm để có thể tự phòng bệnh cho mình.

* Thưa bác sĩ, trẻ tầm 8 tháng, đang ở nhà liệu có nguy cơ mắc bệnh ko (Ngọc Thương, Hà Nội) - (Ngọc Thương, 27 tuổi, Nữ , hanoi)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Bệnh TCM có thể mắc ở bất cứ đối tượng nào. Lứa tuổi con bạn cũng không nằm ngoài phạm vi đó.

* Những trẻ em nào có nguy cơ mắc bệnh tay chân miệng cao thưa bác sĩ? - (Đức Phận, 50 tuổi, Nam , Hà Nội)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Những trẻ học ở các trường mầm non, mẫu giáo có nguy cơ mắc cao, vì các cháu sinh hoạt, học tập tập thể.

* Con tôi năm nay 3 tuổi. Cháu đã đi nhà trẻ. Thời gian gần đây, thấy bệnh tay chân miệng khiến cho1 bé ở Hà Nội tử vong, tôi rất lo lắng. Tôi muốn cho con mình nghỉ học để ở nhà, sợ bị lây bệnh trong thời gian này. Liệu rằng, nếu chỉ ở nhà thì con tôi có thể tránh được bệnh này không? Tôi rất lo lắng vì bé có thể trạng hơi yếu, hay bị ho, cảm và viêm họng. (Thuý Thuý, Hà Nội) - (Thuý Thuý, 29 tuổi, Nữ , Hà Nội)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Việc cho con ở nhà hay đi học không liên quan nhiều đến việc trẻ có bị nhiễm bệnh hay không. Nếu tại trường của cháu không có cháu nào bị bệnh TCM thì cháu vẫn có thể đi học bình thường. Trường hợp trường có trẻ nhiễm bệnh thì phái đóng cửa từ 1 – 2 tuần theo quy định.

* Bác sĩ có lời khuyên nào để phòng chống bệnh tay chân miệng được tốt nhất không? Xin cảm on. - (Kiên Giang, 30 tuổi, Nam , Giang123@yahoo.com)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Bạn có thể tham khảo câu trả lời ở trên của tôi và BS Lâm.

* Xin bác sĩ cho biết các biểu hiện của bệnh? - (B.Diep, 20 tuổi, Nữ , Bùi Thị Xuân, Hà Nội)

- Ths Nguyễn Tiến Lâm: Như tôi đã nói ở trên, bệnh chân tay miệng là bệnh do virus gây ra, thường xảy ra vào mùa hè và có thể lây thành dịch. Là bệnh nguy hiểm vì có thể gây ra các biến chứng như: viêm màng não, viêm não, viêm cơ tim, phù phổi cấp, liệt mềm cấp và có thể dẫn đến tử vong.
Tất cả mọi người đều có thể mắc bệnh nhưng thường ở trẻ dưới 10 tuổi, chủ yếu hay gặp ở trẻ từ 1 đến 4 tuổi, lứa tuổi mầm non, mẫu giáo. Các biểu hiện rõ nét của bệnh là: trẻ biếng ăn, mệt mỏi, không chịu chơi; sốt nhẹ hoặc sốt cao, có thể kêu đau miệng, sau đó xuất hiện các nốt phỏng (bóng) nước ở tay, chân miệng. Ngoài ra, có thể ở đầu gối, mông...

* Thưa bác sĩ, theo số liệu mới nhất thì bao nhiêu địa phương ở Hà Nội bị mắc bệnh chân tay miệng ạ. Xin cảm ơn. - (Hoa Binh, 32 tuổi, Nữ , Ha noi)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Hiện nay, Hà Nội có 29/29 quận huyện; 204 xã, phường có bệnh nhân mắc bệnh chân tay miệng. Quận, huyện nhiều bệnh nhân: Từ Liêm, Phú Xuyên, Hoàng Mai, Thanh Oai, Thạch Thất... Các xã nhiều bệnh nhân: Mỹ Đình (Từ Liêm), Tiến Xuân (Thạch Thất), Hoàng Long, Phù Đổng, Phú Kim, Cao Viên.

* Em đang mang bầu, xin hỏi bcs sĩ về bệnh tay, chân, miệng có lây từ mẹ sang bé trong bào thai hay không? nếu có xin bác sĩ cho biết biện pháp hữu hiệu nhất để phòng tránh! - (Lê Thị Thìn, 27 tuổi, Nữ , Đền Lừ, Hoàng Mai, HN)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Hiện nay chưa có tài liệu nào khẳn định virus TCM có lây từ mẹ sang con hay không.

* BS cho biết biểu hiện của chân tay miệng là gi? - (Thu Thuỷ, 34 tuổi, Nữ , Long Biên, Hà Nội)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Câu này đã được trả lời ở phần trên. Bạn có thể đọc và tham khảo.

* Xin bác sĩ cho biết tình hình dịch bệnh tay chân miệng trên địa bàn Hà Nội? Đến nay đã có bao nhiêu người chết rồi? Xin cảm ơn. - (Thu Hằng, 27 tuổi, Nữ , Linh Đàm, Hà Nội)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Như tôi đã trả lời ở trên, ở Hà Nội đã có 29/29 địa phương có bệnh nhân mắc bệnh. Hiện nay, tại Hà Nội chỉ có 1 bệnh nhân chết do bị mắc bệnh chân tay miệng, có 1 nguyên nhân tử vong gần đây thì chưa rõ nguyên nhân.

* Trẻ bị chân tay miệng đến giai đoạn nào, có biểu hiện như thế nào thì mới đưa vào viện? Bác sĩ có thể tư vấn cho tôi 1-2 nơi khám bệnh này ở HN được không? - (Thu Lam, 28 tuổi, Nam , Nghĩa Tân, Hà Nội)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Khi cháu có biểu hiện sốt, loét ở miệng, phỏng nước ở gan bàn tay, gan bàn chân phải đưa trẻ tới cơ sở y tế. Ở Hà Nội có thể đến y tế phường, các phòng khám đa khoa của các TT Y tế nơi gần nhất.

* Nhà tôi có một cháu gần 3 tuổi đang sốt cao, có nốt đỏ ở tay chân miệng.Tôi vừa cho cháu uống thuốc paracetamol để giảm sốt. Tôi nên cho cháu đến bệnh viện nào để xét nghiệm? Xét nghiệm vi rút EV71 có đắt không? - (Nguyễn Thị Hiền, 41 tuổi, Nữ , Tiền Hải- Thái Bình)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Nếu cháu sốt cao trên 39 độ có thể dùng hạ sốt. Nếu thấy có những nốt loét như bạn nói cần phải đưa đến cơ sở y tế để được khám xem có phải bị TCM hay không. Các cơ sở y tế như BV Nhi TW, TT y tế dự phòng tuyến tỉnh hiện xét nghiệm miễn phí đối với bệnh nhân.

* Xin hỏi bác sĩ, nếu trẻ chỉ bị một hai nốt ở lòng bàn tay kéo dài trong vài ngày mà không mọc thêm nốt mới, trẻ không sốt và không có biểu hiện bất thường thì có phải đưa đến viện để khám bệnh chân tay miệng không a - (Minh Hoa, 35 tuổi, Nam , Vĩnh Hồ, Hà Nội)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Trường hợp này cần phải theo dõi. Nếu từ 3 – 5 ngày các nốt đó không phát triển thêm, các nốt tự liền thì không phải bệnh TCM.

* Nhà tôi ở gần khu vực cống nước thải, con tôi hàng ngày đi học phải qua khu vực này liệu cháu có bị ảnh hưởng bởi những vi khuẩn đến bệnh tay chân miệng không? - (Lê Thị Thìn, 27 tuổi, Nữ , Đền Lừ, Hoàng Mai, HN)

- BS Nguyễn Đức Hùng: Câu hỏi của bạn hỏi chẳng liên quan đến chân tay miệng. Tuy nhiên, trong hệ thống nước thải có thể có virus nếu mà bệnh nhân thảy ra. Việc lây theo con đường này rất hiếm bạn ạ. Như bạn biết, khi virus khi đào thải ra môi trường thì không tồn tại lâu.