Kết quả cuộc bầu cử Quốc hội trước thời hạn của Tây Ban Nha ngày 20/11 không năm ngoài dự đoán của các nhà phân tích. Với gần 98% số phiếu đã kiểm tối ngày 20/11, Đảng Nhân dân (PP) của nhà lãnh đạo đối lập Mariano Rajoy đã giành được 44,57% phiếu ủng hộ và đảm bảo nắm 186 ghế trong Quốc hội gồm 350 ghế của nước này, trong khi Đảng Xã hội (PSOE) cầm quyền của ông Jose Luis Rodriguez Zapatero chỉ giành được 28,67% số phiếu bầu (tương đương 110 ghế). Đây là thất bại nặng nề nhất trong lịch sử của Đảng PSOE.
Như vậy, trong tháng 11, chỉ trong vòng 15 ngày đã có 3 chính phủ thuộc khu vực sử dụng chung đồng euro (Eurozone) sụp đổ vì khủng hoảng kinh tế và nợ công. Sau Thủ tướng Hy Lạp George Papandreou và Thủ tướng Italy Silvio Berlusconi gần như cùng đồng thời rút lui khỏi chính trường, nay đến lượt Thủ tướng Tây Ban Nha Jose Luis Rodriguez Zapatero buộc phải tổ chức để bầu cử Quốc hội trước thời hạn và Đảng PSOE của ông đã thất bại nặng nề vì sự yếu kém trong việc điều hành kinh tế của chính phủ do đảng này đứng đầu.
Thất bại của Đảng PSOE cầm quyền Tây Ban Nha xuất phát từ sự tức giận, thất vọng của người dân. Họ cho rằng, chính phủ của ông Jose Luis Rodriguez Zapatero đã không hành động nhanh chóng khiến cho nền kinh tế vốn lớn thứ 4 châu Âu trượt dài, đồng thời đưa ra các biện pháp thắt lưng buộc bụng làm tiền lương eo hẹp, đời sống khó khăn. Việc họ dồn phiếu cho Đảng PP cũng là để hy vọng rằng đảng đối lập theo đường lối trung hữu của ông Mariano Rajoy sẽ có những chương trình cải cách cần thiết để tăng cường kinh tế và tạo việc làm. Hàng nghìn người ủng hộ phe đối lập đã đổ ra các đường phố ở Thủ đô Madrid để ăn mừng kết quả bầu cử và ứng cử viên Thủ tướng của Đảng PSOE Alfredo Perez Rubalcaba đã chấp nhận thất bại.
Tuy nhiên, tất cả cũng mới chỉ là hy vọng. Bất kỳ chính phủ nào lên cầm quyền trong thời gian này ở Tây Ban Nha cũng phải đối mặt với thách thức khó giải. Đó là khoản nợ công ngày càng tăng, hiện vào khoảng 65% tổng sản phẩm quốc nội (GDP). Tuy mức này vẫn thấp hơn mức trung bình của Liên minh châu Âu (85%) và Tây Ban Nha hiện chưa cần sự trợ giúp của Eurozone, nhưng các nhà phân tích cho rằng, Tây Ban Nha nếu không có chính sách phù hợp khó có thể tự “cầm cự” đến hết năm 2012.
Trong khi đó, kinh tế Tây Ban Nha tăng trưởng yếu, dự kiến ở mức 0,7-0,8% trong năm nay, tương đương khoảng 60% mục tiêu tăng trưởng 1,3% mà chính phủ đã đề ra. Nguyên nhân chủ yếu là tỷ lệ thất nghiệp của Tây Ban Nha hiện ở mức cao nhất trong số các nước công nghiệp phát triển, trong quý II vừa qua, tỷ lệ này lên tới 20,89%, làm giảm sức tiêu dùng của người dân. Thậm chí, một số nhà phân tích còn dự báo khả năng kinh tế nước này sẽ rơi trở lại suy thoái. Cả hãng đầu tư Goldman Sachs và Viện Thống kê Pháp INSEE đều dự báo, kinh tế Tây Ban Nha sẽ giảm 0,2% trong quý IV/2011 và 0,1% quý I/2012. Ngay trước thềm cuộc bầu cử Quốc hội sớm, ngày 13/10, Cơ quan xếp hạng tín nhiệm quốc tế Standard & Poor’s (S&P) đã hạ mức xếp hạng tín nhiệm dài hạn của Tây Ban Nha từ “AA” xuống còn “AA-” do triển vọng tăng trưởng kinh tế u ám của nước này.
Sau cuộc bầu cử Quốc hội sớm ngày 20/11 vừa qua, vai trò chủ đạo trên sân khấu chính trị Tây Ban Nha giờ đây đã chuyển sang Đảng PP, cùng với đó là gánh nặng về khủng hoảng kinh tế và nợ công đang ngày càng gay gắt. Ông Mariano Rajoy, sau chiến thắng vang dội của Đảng PP, cam kết sẽ làm việc “vì tất cả” người dân Tây Ban Nha, song cảnh báo sẽ “không có phép màu” trong việc giải quyết cuộc khủng hoảng kinh tế hiện nay. Và những người bỏ phiếu cho Đảng PP đang chờ xem ông Mariano Rajoy sẽ điều hành chính phủ và triển khai các biện pháp “khắc khổ không gây đau đớn” - điều cam kết đã giúp ông ghi điểm trước các đối thủ như thế nào./.
