Cuộc gặp 3 bên về hoà bình Trung Đông:

Thất bại nhìn thấy trước!

Cuối tuần qua, Đặc phái viên về Trung Đông của Tổng thống Mỹ đã phải trở về với “hai bàn tay trắng” khi không thuyết phục được Israel ngừng xây dựng các khu định cư trên vùng lãnh thổ của Palestine

Kết quả này đặt cuộc gặp mà Tổng thống Barack Obama dự định tổ chức tại Mỹ vào tuần này với Thủ tướng Israel và Tổng thống Palestine - cuộc gặp ba bên đầu tiên dưới thời chính quyền mới ở Mỹ trước thất bại nhìn thấy trước.

“Đường tới hoà bình Trung Đông đã bị chặn đứng”! Đánh giá của Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas sau thất bại của Đặc phái viên Mỹ về Trung Đông George Mitchell đã thể hiện một sự “tuyệt vọng” công khai về các cuộc gặp tại Washington dự định diễn ra vào tuần này. Cũng theo ông Abbas, các nước trung gian và Palestine đã tuân thủ tất cả các nghĩa vụ; trách nhiệm dọn đường cho đàm phán hoà bình hiện nằm trong tay Israel. Rõ ràng, tình hình ở Trung Đông tiếp tục lâm vào bế tắc, mà nút thắt chưa tháo gỡ được vẫn là ở thái độ của Israel.

Quanh đi quẩn lại, vấn đề muôn thưở lâu nay vẫn là kế hoạch của Israel xây dựng các khu định cư Do Thái trên lãnh thổ của Palestine. Gần 500.000 người Israel hiện sống ở các thị trấn và các vùng lân cận ở Bờ Tây và Đông Jerusalem - vùng lãnh thổ bị Israel chiếm đóng trong cuộc chiến tranh Trung Đông năm 1967 và Palestine đã tuyên bố chủ quyền. Phía Palestine nhấn mạnh sự hiện diện của người định cư Do Thái ngày càng tăng sẽ khiến họ không thể thành lập được một Nhà nước độc lập tại những khu vực này.

Theo trưởng đoàn đàm phán của Palestine Saeb Erekat, quan điểm của nước này về vấn đề các khu định cư của người Do Thái sẽ không thay đổi. “Chúng tôi một lần nữa tái khẳng định rằng sẽ không bao giờ chấp nhận những giải pháp mang tính nhượng bộ về vấn đề các khu định cư. Ngừng xây dựng các khu định cư Do Thái là yêu cầu không bao giờ thay đổi. Chính quyền Israel đang tiếp tục thách thức cộng đồng quốc tế và cả  lời kêu gọi từ phía chính quyền Mỹ yêu cầu Israel ngừng các hoạt động mở rộng và xây mới các khu định cư trái phép. Thái độ của Israel đang đe doạ đến tiến trình hoà bình”, ông Erekat nói.

Cũng trong tuần qua, Liên Hợp Quốc đưa ra báo cáo cho rằng, cả Israel và phong trào hồi giáo Hamas tại Palestine đều có lỗi trong việc gây ra thảm hoạ nhân đạo tại dải Gaza. Tuy nhiên, việc Israel lên tiếng chỉ trích báo cáo này của Liên Hợp Quốc cho thấy một thực trạng, phải chăng thế giới và cả Mỹ đang bó tay trước sự “ngang ngược” của Israel?

Nhà bình luận quốc tế Carla Robin của tờ “Thời báo New York” cho rằng: “Báo cáo của Liên Hợp Quốc là lời cảnh báo cho cả hai phía Israel và Hamas không nên để tái diễn chiến tranh. Bởi trong cuộc chiến, không bên nào giành chiến thắng, mà chỉ gây thương vong đau đớn cho dân thường. Một hồi chuông báo động đang gióng lên về yêu cầu các bên phải tôn trọng báo cáo của Liên Hợp Quốc, đặc biệt là Israel; cũng như trách nhiệm của Mỹ trong việc gây sức ép để Israel hợp tác hơn”.

Rõ ràng, sẽ là “ảo tưởng” nếu chờ đợi Israel chủ động thay đổi chính sách mở rộng các khu định cư trên các vùng lãnh thổ chiếm đóng của người Palestine. Do đó, mọi ánh mắt đều hướng về phía chính quyền Mỹ, nước trung gian hoà giải chính cho vấn đề Trung Đông. Không thể phủ nhận rằng, kể từ khi lên cầm quyền, Tổng thống Mỹ Barack Obama đã có chính sách gây sức ép với Israel nhiều hơn so với cựu Tổng thống Bush. Tuy nhiên, sức ép này chưa đủ mạnh để tạo nên thay đổi thực sự trong thái độ của Israel. Thậm chí Israel đã lợi dụng giai đoạn chuyển giao chính quyền ở Mỹ để thử lòng ông Obama, rồi khi thấy phản hồi của Mỹ không quá gay gắt, thì ngang nhiên công khai kế hoạch mở rộng các khu định cư. Thủ tướng Israel Netanyahu lúc thì tuyên bố sẽ ngừng, rồi lại để ngỏ khả năng có thể trì hoãn nhưng cuối cùng chẳng ngần ngại tuyên bố sẽ không bao giờ từ bỏ kế hoạch này.

Thất bại của đặc phái viên Trung Đông của ông Obama trong việc thuyết phục Israel cho thấy, Mỹ đang “bất lực” trước sự “cứng đầu” của Israel. Thế nhưng dư luận vẫn cho rằng nếu thực sự muốn thúc đẩy tiến trình hoà bình Trung Đông, Mỹ hoàn toàn có thể gây sức ép bằng những chính sách trừng phạt cụ thể đối với Israel. Trong nỗ lực cuối cùng để cứu vãn tình hình, Tổng thống Obama sẽ gặp riêng rẽ Thủ tướng Israel và Tổng thống Palestine trước cuộc gặp ba bên. Tuy nhiên, không có cơ sở nào cho phép hy vọng có thể đảo ngược được thái độ của phía Israel.

Không thể đạt được sự đồng thuận trong vấn đề mấu chốt nhất là kế hoạch xây dựng các khu định cư người Do Thái, cuộc gặp tại Mỹ trong tuần này sẽ chỉ dừng lại ở ý nghĩa biểu tượng là cuộc tiếp xúc ba bên đầu tiên dưới sự chủ trì của Tổng thống Obama. Những cái bắt tay, cười nói tại cuộc gặp sẽ chỉ mang tính “xã giao” để đánh lừa dư luận về một bầu không khí hoà dịu hơn. Triển vọng được vẽ ra về một nền hoà bình ở Trung Đông, nơi hai nhà nước Palestin và Israel chung sống hoà bình, rõ ràng vẫn còn ở xa lắm!./.

Thuỳ Vân
Video đang được xem nhiều
Ảnh: Gia đình Tổng thống Trump lần đầu đón cây thông Noel ở Nhà Trắng
VOV.VN - Ngày 20/11, Đệ nhất phu nhân Mỹ Melania Trump cùng con trai Barron lần đầu đón cây thông Giáng sinh theo truyền thống của Nhà Trắng.
VOV_AllPage