Không chỉ để giữ lạnh: Đá khô có thể khiến bạn bất ngờ vì điều này
VOV.VN - Đá khô là vật liệu làm lạnh phổ biến trong bảo quản thực phẩm, dược phẩm và tạo hiệu ứng khói. Tuy nhiên, nhiều người vẫn thắc mắc đá khô giữ lạnh được bao lâu và sử dụng thế nào cho an toàn, hiệu quả.
Đá khô giữ lạnh được bao lâu?
Đá khô là CO2 ở thể rắn, được làm lạnh sâu khoảng -78,5°C. Khác với đá thường, nó không tan thành nước mà thăng hoa trực tiếp thành khí CO₂ nên được gọi là đá khô, thường dùng trong bảo quản lạnh, vận chuyển hàng hóa nhạy cảm, dược phẩm và tạo hiệu ứng khói. Về thời gian giữ lạnh, một khối vài kg trong thùng cách nhiệt tốt có thể duy trì khoảng 18-24 giờ, nhưng nếu điều kiện kém như thùng mỏng, mở nhiều hoặc ít đá thì chỉ còn 12-18 giờ hoặc thấp hơn. Thời gian này phụ thuộc vào kích thước đá, tỷ lệ với thùng chứa, nhiệt độ môi trường, cách đóng gói và yêu cầu bảo quản hàng hóa.
Đá khô có độc không? Những rủi ro tiềm ẩn
Về bản chất, đá khô không chứa chất độc. Tuy nhiên, CO2 ở nồng độ cao có thể gây nguy hiểm nếu sử dụng sai cách hoặc trong môi trường kín. Các rủi ro thường gặp gồm: ngạt khí do CO2 tích tụ làm giảm oxy trong không gian kín như phòng nhỏ, xe ô tô hoặc container, gây chóng mặt, buồn nôn, thậm chí ngất xỉu; bỏng lạnh khi tiếp xúc trực tiếp do nhiệt độ rất thấp khoảng -78,5°C; và nguy cơ nổ nếu bảo quản trong vật chứa kín hoàn toàn khiến khí CO2 không thoát ra được, làm tăng áp suất bên trong.
Cách kéo dài thời gian sử dụng đá khô
Để tận dụng tối đa khả năng làm lạnh của đá khô, người dùng có thể áp dụng một số cách như: lót giấy báo, khăn vải hoặc vật liệu cách nhiệt để giảm tiếp xúc trực tiếp với không khí; sử dụng thùng xốp dày hoặc thùng chuyên dụng và hạn chế mở nắp; sắp xếp hàng hóa hợp lý, có thể đặt đá khô phía trên hoặc xen kẽ để phân bổ hơi lạnh; nếu cần giữ lạnh trên 24 giờ nên tăng lượng đá và dùng thùng cách nhiệt tốt có lỗ thoát khí, tránh dùng kèm quá nhiều nước đá vì làm tăng độ ẩm; đặt thùng ở nơi thoáng mát, tránh nắng và nguồn nhiệt; đồng thời theo dõi thời gian sử dụng để bổ sung đá kịp thời.
Hướng dẫn sử dụng đá khô an toàn
Nên chọn thùng xốp dày hoặc hộp giữ lạnh chuyên dụng có độ hở để CO2 thoát ra, tuyệt đối không dùng thùng kín. Đá khô chỉ nên sử dụng ở nơi thông thoáng, tránh không gian kín như phòng đóng kín hoặc xe hơi để ngừa nguy cơ ngạt khí. Khi thao tác cần đeo găng tay cách nhiệt hoặc dùng dụng cụ chuyên dụng, tránh tiếp xúc trực tiếp với da, kim loại hay bề mặt nhạy cảm. Sau khi dùng, để đá khô bay hơi tự nhiên ở nơi thoáng khí, không đổ vào cống, bồn nước hoặc đóng kín trong túi vì có thể gây tăng áp suất nguy hiểm.
Những lưu ý quan trọng khác khi sử dụng đá khô
Bên cạnh việc quan tâm đá khô giữ lạnh được bao lâu, người dùng cần lưu ý an toàn khi sử dụng: không hít trực tiếp khí CO2 vì có thể gây chóng mặt, khó thở; nên đeo kính bảo hộ khi dùng số lượng lớn; không đặt đá khô lên kính, gỗ mỏng hoặc kim loại để tránh nứt vỡ do chênh lệch nhiệt độ; không để tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm, cần có lớp ngăn cách để tránh ảnh hưởng cấu trúc, đặc biệt với rau củ và trái cây; đồng thời luôn tuân thủ hướng dẫn từ nhà sản xuất vì mỗi loại đá khô có cách dùng khác nhau.