เกอฮอลัด เมืองดาลัด ประเทศเวียดนาม

ชนเผ่าเกอฮอในจังหวัดเลิมด่ง

เหตุนี้จึงทำให้ประเทศเวียดนามมีความหลากหลาย ทางชาติพันธุ์อยู่ไม่น้อย โดยสามารถจำแนกเป็นกลุ่มชาติพนัธุ์ได้ประมาณ 54 กลุ่ม ประกอบไปดว้ยชาวกิญ (Kinh) หรือ เหวียด (Viet) เป็นกลุ่มที่ใหญ่ที่สุดแบ่งเป็นร้อยละ90 ที่เหลืออีกร้อยละ 10 เป็นกลุ่มชาติพนัธุ์ต่างๆเช่น เย้า(Yao) หรือ ดาว (Dao) ฮวา (Hoa) เหมื่อง (Muong) หนุ่ง (Nung)ไต่(Tay) และ ไท (Thai) (Wit Bunditkun,2555,P123-130)โดยกลุ่มชาติพันธุ์ต่างๆเหล่านี้อาศัยอยู่ตามจังหวัดต่างๆทั่วประเทศ โดยชาติพันธุ์ที่ผู้เขียนสนใจนั้นอาศัยอยู่ในจังหวัดเลิมด่ง ซึ่งเป็นจังหวัดที่อยู่ในภูมิภาคที่สูงทางตอนใตข้องเวียดนาม มีสถานที่ท่องเที่ยวที่น่าสนใจคือทะเลสาบเตวี่ยนเลิน อุทยานแห่งชาติก๊าตเตียน (Cat Tien) และ ภูเขาลังเบียง (Lang Biang) ซึ่งภูเขาลูกนี้ตั้งอยู่ในเมืองหลักที่กำลังเป็นที่นิยมในปัจจุบันคือเมืองดาลด

เมืองดาลัด (Da Lat) หรือ ดาหลัต เป็นเมืองที่ตั้งอยู่บนพื้นที่ราบสูงทางตอนเหนือของนครโฮจิมินห์และทางตอนใตข้องประเทศเวยีดนาม อยู่ในจังหวัดเลิมด่ง เป็นเมืองที่สมัยก่อนไม่ได้มีความเจริญ ชาวบ้านส่วนใหญ่อยู่ กันอย่างสงบ จนกระทั่ง ฝรั่งเศสได้เข้ามาพัฒนาเป็นเมืองตากอากาศเพราะเมืองดาลัดเป็นเมืองที่มีอากาศเย็นสบายตลอดทั้งปีรวมถึงได้นำสิ่งก่อสร้างที่เป็นเอกลกัษณ์ของฝั่งยุโรปมาสร้างไว้ที่เมืองดาลดัมากมาย ซึ่เมืองดาลัดนั้นเกิดจากคำ 2 คำ คือ “ดา”ซี่งแปลว่าแหล่งกำเนิดแม่น้ำกามลี ส่วนคำว่า “ลัด”คือชื่อที่เรียกชนเผ่าชนเผ่าหนึ่งนั่นคือชนเผ่าเกอฮอ

ชนเผ่า เกอฮอนั้นยังประกอบไปด้วยกลุ่มย่อย อีก 5 กลุ่มได้แก่เกอฮอเซอเร (Srae) เกอฮอจิล (Cel) เกอฮอหม่า (Ma) เมอนง(Menong) และเกอฮอลัด (Lach) โดยส่วนใหญ่จะ ประกอบอาชีพเกษตรกรรม ปลูกพืช เลี้ยงสัตว์และงานหัตถกรรมต่างๆ จากกลุ่มชนเผ่าเกอฮอ ท้ังหมด 5 กลุ่มดังกล่าวมานี้ชนเผ่าที่ยังคงรักษาวัฒนธรรมและยังคงสืบทอดมาจนถึงปัจจุบัน คือ ชนเผ่า“เกอฮอลัด โดยเป็นกลุ่มที่ถูกแบ่งอยู่ในตระกูลภาษาออสโตรเอเชียติก (Austroasiatic languages)ในกลุ่มย่อ ยมอญ-เขมร (The Mon-Khmer sub-group) มีวิถีชีวิตความเป็นอยู่เรียบง่ายและ ยังคงรักษาวัฒนธรรมที่เป็นเอกลักษณ์ของตนเช่นการแต่งกาย ที่มีรูปแบบต่างกันระหว่างหญิงกับผู้ชายคือผู้หญิงเกอฮอลดั จะสวมใส่กระโปรงยาวเสื้อเอวสั้นน ส่วนผู้ชายชาวเกอฮอลดัจะสวมใส่เสื้อแขนสั้น และผ้าคลุมศีรษะโดยในส่วนผู้ชายจะมีลกัษณะการแต่งกายอยู่2 แบบคือสา หรับคนธรรมดาทั่วไปจะใส่ชุดที่เรียกวา่ ตรอน ซึ่งเป็นลกัษณะผ้าปกติและไม่มีลวดลาย ส่วนในแบบที่สองนั้นจะใช้สำหรับผู้ที่มีอำนาจในครอบครัวหรือผู้นำหมู่บา้น โดยจะมีความแตกต่างคือจะมีลวดลายในการปักบนผ้าและสีสันที่มากกว่าปกติ

อีกทั้งชาวเกอฮอลัดยังมีเครื่องดนตรีที่แสดงออกทางความคิดผ่านการบรรเลงทำนองอย่างไพเราะเช่น เครื่องดนตรีชิง โดยเป็นเครื่องดนตรีที่มีลักษณะเป็นเหมือนฆ้องบรรเลงรวมกัน 6 ใบที่เรียกว่าวง ชิง โป ที่ใช้บรรเลงในวัฒนธรรมของชาวเกอฮอลัดมาจนถึงในปัจจุบัน

จากการได้รู้จักชาวเกอฮอลัดที่เป็นกลุ่มชนที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในเมืองดาลัดทำให้รู้ว่า ชาวเกอฮอลัดคือกลุ่มชนที่มีเอกลักษณ์เป็นของตนเอง อีกท้ังยังคงรักษาวัฒนธรรมรวมถึงการสืบทอดเครื่องดนตรีมาจากบรรพบุรุษ ทำให้ชาวเกอฮอลัดคือกลุ่มชนที่มีความน่าสนใจและหากท่าน ผู้อ่านได้ไปเที่ยวเมืองดาลัด ผู้เขียนอยากขอแนะนำให้ลองไปภูเขาลังเบียง และไปเยี่ยมชมหมู่บ้านของชาวเกอฮอลัดและหากมีโอกาสคงได้เห็นดนตรีในวัฒนธรรมของชาวเกอฮอลัดเป็นแน่แท้./.

ผู้เขียน ชินพัฒน์ ไทพาณิชย์