Chứng khoán Việt Nam mở cơ chế giao dịch mới cho nhà đầu tư nước ngoài
VOV.VN - Chứng khoán Việt Nam chính thức mở cơ chế giao dịch mới cho nhà đầu tư nước ngoài theo Thông tư 08/2026/TT-BTC, cho phép đặt lệnh thông qua tổ chức môi giới toàn cầu, thay vì phải mở tài khoản trực tiếp tại công ty chứng khoán trong nước.
Bộ Tài chính vừa ban hành Thông tư số 08/2026/TT-BTC ngày 3/2/2026, sửa đổi và bổ sung một số quy định liên quan đến công bố thông tin, giao dịch chứng khoán và hoạt động của công ty chứng khoán (Thông tư 08).
Thông tư 08 được ban hành nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho nhà đầu tư nước ngoài tham gia thị trường chứng khoán Việt Nam, đảm bảo đến tháng 9/2026, các cổ phiếu của Việt Nam được cơ cấu trong chỉ số thị trường mới nổi của FTSE Russell đúng kế hoạch, nâng cao tỷ trọng cổ phiếu của Việt Nam trong rổ chỉ số của FTSE. Đồng thời, Thông tư 08 tăng cường hiệu quả hoạt động quản lý nhà nước về chứng khoán và thị trường chứng khoán, đảm bảo hoạt động giao dịch, thanh toán an toàn, ổn định, thông suốt, hạn chế rủi ro.
Điểm nổi bật của Thông tư 08 là bổ sung cơ chế giao dịch mới đối với nhà đầu tư nước ngoài, cho phép nhà đầu tư đặt lệnh giao dịch chứng khoán tại Việt Nam thông qua tổ chức môi giới chứng khoán toàn cầu, mà không phải mở tài khoản giao dịch trực tiếp tại công ty chứng khoán trong nước. Đây là nội dung được các tổ chức xếp hạng thị trường quốc tế, đặc biệt là FTSE Russell, cũng như các định chế đầu tư nước ngoài nhiều lần khuyến nghị Việt Nam xem xét áp dụng.
Theo cơ chế mới, nhà đầu tư nước ngoài vẫn thực hiện đăng ký mã số giao dịch chứng khoán và mở tài khoản lưu ký tại các thành viên lưu ký theo quy định. Việc thanh toán tiền và chứng khoán được thực hiện thông qua Tổng Công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam (VSDC) và ngân hàng thanh toán; sau đó, tiền và chứng khoán được phân bổ về tài khoản lưu ký của nhà đầu tư. Điều này giúp nhà đầu tư nước ngoài tham gia thị trường chứng khoán Việt Nam thuận lợi, tương tự cách thức đang triển khai tại một số thị trường chứng khoán quốc tế.
Khơi thông dòng vốn cho thị trường chứng khoán để hiện thực mục tiêu tăng trưởng
VOV.VN - Thị trường chứng khoán Việt Nam tròn 25 năm đang đứng trước cơ hội nâng hạng, nhưng mục tiêu dài hạn là cải cách toàn diện để vận hành minh bạch, ổn định và thu hút dòng vốn dài hạn, theo định hướng của Bộ Tài chính và UBCKNN.
Để đảm bảo vận hành an toàn, Thông tư 08 bổ sung định nghĩa về tổ chức kinh doanh chứng khoán nước ngoài đại diện, quy định rõ trách nhiệm của tổ chức này và công ty chứng khoán trong nước trong việc tiếp nhận lệnh, chuyển lệnh vào hệ thống giao dịch, kiểm soát giao dịch mua bán, quản lý dữ liệu và thực hiện nghĩa vụ nhận biết khách hàng, các nội dung tối thiểu của hợp đồng giữa hai bên cũng được quy định cụ thể.
Bên cạnh việc mở rộng cơ chế giao dịch, Thông tư 08 điều chỉnh cách thức xử lý thông tin đối với các trường hợp vi phạm nghĩa vụ thanh toán theo cơ chế giao dịch không thanh toán tiền (NPF). Theo đó, trường hợp nhà đầu tư nước ngoài là tổ chức không thực hiện nghĩa vụ thanh toán sẽ không phải công bố thông tin ra thị trường, mà công ty chứng khoán có trách nhiệm báo cáo ngay trong ngày cho Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, VSDC và Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam.
Thông tư cũng bổ sung cơ chế tạm dừng giao dịch không thanh toán tiền đối với nhà đầu tư nước ngoài vi phạm nghĩa vụ thanh toán, với thời hạn tăng dần theo mức độ và tần suất vi phạm. Trong thời gian bị tạm dừng, nhà đầu tư buộc phải có đủ tiền trên tài khoản lưu ký khi đặt lệnh mua cổ phiếu. Bên cạnh đó, thông tư quy định không giới hạn mã chứng khoán được giao dịch theo phương thức NPF.
Ngoài ra, Thông tư 08 cũng cho phép công ty quản lý quỹ đầu tư chứng khoán nước ngoài được mở 2 tài khoản giao dịch chứng khoán riêng biệt cho hoạt động của chính công ty và hoạt động quản lý giao dịch cho khách hàng, phù hợp với Nghị định số 245/2025/NĐ-CP và thông lệ quốc tế.
