Đối ngoại nhân dân giúp tăng cường vị thế của đất nước
Không chỉ tạo dư luận giúp đỡ, ủng hộ Việt Nam trong chiến tranh, công tác đối ngoại nhân dân trong thời kỳ mới cũng đã phát huy hiệu quả, góp phần phát triển kinh tế-xã hội, xóa đói giảm nghèo.
“Việt Nam mong muốn làm bạn với các nước trên thế giới”, đó là một trong những phương châm của ngoại giao thời đại Hồ Chí Minh. Phát huy tinh thần ấy, trong 60 năm qua, cùng với các “mũi nhọn” trên mặt trận ngoại giao, công tác đối ngoại nhân dân được đặc biệt chú trọng, góp phần xây dựng mặt trận nhân dân thế giới ủng hộ, giúp đỡ Việt Nam trong các cuộc kháng chiến trước đây và xây dựng đất nước sau này. Liên hiệp các Tổ chức Hữu nghị Việt Nam, cơ quan chuyên trách về đối ngoại nhân dân, được thành lập cũng là vì mục tiêu ấy.
Ngày 17/11/1950, Bác Hồ gửi bức thư cho Hội nghị thành lập Uỷ ban Bảo vệ hoà bình thế giới của Việt Nam. Ngày đó đã trở thành ngày truyền thống của Liên hiệp các Tổ chức hữu nghị Việt Nam. 60 năm qua, nhiều thế hệ các cán bộ đối ngoại nhân dân đã hăng hái, chủ động tích cực tham gia vào các hoạt động đối ngoại nhân dân theo phương châm của Chủ tịch Hồ Chí Minh “Việt Nam mong muốn làm bạn với các nước trên thế giới”.
Tư tưởng của Bác Hồ “lấy dân làm gốc”, dựa vào dân-vì dân đã đưa đối ngoại nhân dân trở thành “binh chủng hợp thành” lực lượng đối ngoại của Đảng, của Nhà nước. Đối ngoại nhân dân cũng đã trở thành một trong những mũi nhọn của ngành ngoại giao trong thời đại Hồ Chí Minh… Qua đó, tạo dựng được những “mặt trận nhân dân thế giới” đoàn kết, ủng hộ, sát cánh cùng nhân dân Việt Nam trong các cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, góp phần làm nên chiến thắng năm 1975 của Việt Nam. Hình ảnh những thanh niên Pháp, Mỹ…hình ảnh các tầng lớp nhân dân thế giới xuống đường biểu tình hô vang những khẩu hiệu chống chiến tranh ở Việt Nam, vẫn sẽ là những hình ảnh đi vào lịch sử của thế kỷ 20.
Đánh giá về vai trò của công tác ngoại giao nhân dân, nguyên Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình nhấn mạnh: “Vai trò của đối ngoại nhân dân hết sức quan trọng, giúp hình thành những mặt trận thế giới ủng hộ nhân dân Việt Nam”.
Trong thời bình, đối ngoại nhân dân cũng đã triển khai nhiều phương thức mới, thiết thực, cụ thể và mang lại hiệu quả. Công tác viện trợ phi Chính phủ, hợp tác với các tổ chức phi chính phủ nước ngoài là một ví dụ. Tại Bắc Giang, Hải Phòng, Tiền Giang, Quảng Trị, Thừa Thiên-Huế… các dự án hợp tác, các hoạt động hợp tác hữu nghị đã đem lại những hiệu quả thiết thực. Riêng tại Vĩnh Long công tác vận động viện trợ phi Chính phủ nước ngoài năm qua đạt 60 tỷ đồng và năm 2010 này dự kiến đạt 80 tỷ đồng. Những con số tưởng như khô khan này, đã và đang từng ngày từng giờ góp phần thay đổi bộ mặt nông thôn Vĩnh Long.
Ông Trần Văn Khái, Phó Chủ tịch thường trực Liên hiệp các tổ chức hữu nghị tỉnh Vĩnh Long cho biết, đối ngoại nhân dân đã góp phần thay đổi bộ mặt địa phương: “Những dự án của các tổ chức phi Chính phủ phục vụ đời sống kinh tế - xã hội của tỉnh, đặc biệt là trong lĩnh vực xoá đói giảm nghèo, an sinh xã hội”.
Ông Trần Văn Khái đưa ra dẫn chứng dự án tín dụng nhỏ cho phụ nữ, đã có 6150 phụ nữ được vay vốn trong năm 2010, khoảng 6.000 hộ nghèo được vay vốn làm ăn phát triển. Những dự án này giúp người dân tự biết nâng cao đời sống mình, biết tiết kiệm, vươn lên trong cuộc sống, cho con em học hành và xử lý những vấn đề phát sinh trong cuộc sống.
Qua các hoạt động-dự án hợp tác này, tình hữu nghị giữa Việt Nam và bạn bè thế giới cũng đã được tăng cường. Ông Lê Văn Hồng, Chủ tịch Liên hiệp các tổ chức Hữu nghị tỉnh Kiên Giang cho biết công tác đối ngoại nhân dân không chỉ giúp Kiên Giang có được sự quý mến của bạn bè quốc tế, mà nó còn là cầu nối để địa phương gần gũi hơn với thế giới: “Các dự án với trên 600 tỷ đồng đã góp phần giúp tỉnh xoá đói giảm nghèo, phát triển bền vững”.
Rõ ràng, sự chung tay-góp sức của bạn bè quốc tế là những yếu tố quan trọng khi Việt Nam đang hội nhập nhanh chóng với thế giới. Nhìn lại chặng đường 60 năm qua, công tác đối ngoại nhân dân đã và đang phát huy hiệu quả. Song, trong bối cảnh mới khi thế giới và khu vực đang có những diễn biến mới, đòi hỏi công tác đối ngoại nhân dân phải có những chiến lược mới linh hoạt và hiệu quả hơn.
Về vấn đề này, ông Vũ Xuân Hồng, Chủ tịch Liên hiệp các tổ chức Hữu nghị Việt Nam cho biết: “Đối ngoại nhân dân không chỉ là công việc lễ nghi, khánh tiết chung chung mà còn bao gồm cả vận động chính trị, vận động văn hóa, vận động viện trợ. Các hội hữu nghị phải đổi mới mạnh mẽ để trở thành cầu nối quan hệ về chính trị, kinh tế, thương mại văn hóa, giáo dục, khoa học, kỹ thuật, du lịch, giao lưu. Con người với con người và các tổ chức nhân dân càng gắn kết hiểu biết lẫn nhau sẽ là nền tảng phát triển trong tình hình mới. Có nhiều người cho rằng, đối ngoại nhân dân chỉ giữ vai trò trong công cuộc giải phóng đất nước. Tuy nhiên, theo tôi, đối ngoại nhân dân ngày càng có vị trí quan trọng hơn”./.