Không nên hạn chế số lượng nhà kiều bào được mua ở Việt Nam

Chiều 22/5, các đại biểu Quốc hội tiếp tục làm việc với phần thảo luận ở tổ về Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung Điều 126 của Luật Nhà ở và Điều 121 của Luật Đất đai; Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện ảnh.

Một Việt kiều có thể mua nhiều nhà?

Dự thảo đưa ra đã được nhiều đại biểu Quốc hội góp ý kiến khác nhau. Đại biểu Nguyễn Ngọc Đào (đoàn Hà Nội) nêu rõ: Dự thảo đưa ra đã tạo điều kiện cho người Việt Nam định cư ở nước ngoài có thể sở hữu nhà ở tại Việt Nam nhằm giúp họ yên tâm quay trở về quê hương sinh sống, làm việc và học tập. Chính vì thế, không nên giới hạn cho một Việt kiều chỉ mua một ngôi nhà mà nên để họ có thể trở về nước tham gia vào đầu tư bất động sản. Giải thích về lý do này, ông Nguyễn Ngọc Đào cho rằng, Việt Nam đã tạo điều kiện cho các tập đoàn nước ngoài đầu tư xây dựng kinh doanh nhà ở Việt Nam thì cũng có thể cho người Việt Nam định cư tại nước ngoài trở về tham gia vào hoạt kinh doanh đầu tư bất động sản. Tuy nhiên, cần phải làm tốt công tác giám sát quá trình kinh doanh bất động sản của họ bằng cách áp dụng mức thuế khi họ chuyển nhượng nhà ở cho người khác.

Đồng ý với quan điểm này, Đại biểu Phạm Thị Loan (đoàn Hà Nội) cho ý kiến: Việc hạn chế số lượng mua nhà là không cần thiết, không nên quan ngại về việc Việt kiều mua nhà quá nhiều, bởi nếu Luật Thuế thu nhập cá nhân đi vào thực hiện ổn định thì những người Việt Nam định cư ở nước ngoài khi kinh doanh, mua bán, chuyện nhượng đều phải đóng thuế.

Trong dự thảo luật qui định, mỗi người chỉ được sở hữu một nhà hay một căn hộ duy nhất. Về vấn đề này, đại biểu Bùi Sỹ Lợi (đoàn Thanh Hoá) cho rằng, khi chúng ta chấp nhận kinh tế thị trường thì không thể đặt ra điều kiện hạn chế về số lượng nhà được mua. Ngay việc quản lý mua – bán nhà ở trong nước cũng có nhiều vấn đề cần bàn. Đại biểu Bùi Sỹ Lợi đưa ra dẫn chứng: Hiện nay, chúng ta rất vướng trong việc bán nhà ở cho người nghèo và giải quyết chỗ ở cho sinh viên. Chúng ta xây nhà để bán cho người nghèo nhưng chưa chắc người nghèo đã được mua nhà trực tiếp (vì mỗi căn nhà 40-60 m2 đều có giá từ 250 triệu đồng trở lên). Nhiều khi, người nghèo còn phải mua nhà “qua tay” những “cò”.

Đại biểu Bùi Sỹ Lợi cũng đưa ra những ghi nhận khi khảo sát về kinh nghiệm quản lý nhà ở tại một số nước trên thế giới. Ví dụ tại Australia, khi một người được chấp nhận nhập quốc tịch Úc thì họ được mua nhà không bị hạn chế về số lượng.

Khác quan điểm với Đại biểu Nguyễn Ngọc Đào và Phạm Thị Loan, đại biểu Nguyễn Đình Quyền (đoàn Hà Nội) không đồng ý với quan điểm một người Việt Nam định cư ở nước ngoài có thể mua nhiều nhà ở tại Việt Nam. Bởi vì người Việt Nam định cư ở nước ngoài là chủ thể không thể thực hiện đầy đủ các quyền và nghĩa vụ như người trong nước. Vì thế, dự án Luật nên xem xét từng đối tượng có thể mua nhà và ưu tiên người có công với đất nước, có nhiều cống hiến trong các hoạt động nghiên cứu khoa học...

Đại biểu Vũ Duy Hoà (đoàn Lai Châu) cho rằng, việc gộp các đối tượng kiều bào được mua nhà ở Việt Nam thành một nhóm sẽ rất thiệt thòi cho các nhà khoa học. Bởi họ chỉ có thời gian về nước một vài giờ hay vài ngày để giảng dạy, trao đổi kinh nghiệm. Thời gian đối với họ “là vàng, là bạc” cho nên họ không thể ở trong nước suốt 3 tháng được. Vì vậy, cần có những qui định cụ thể đối với các nhà khoa học để họ đỡ bị thiệt thòi.

Việt kiều có thể thế chấp, được bồi thường đất ở và nhà ở

Dự thảo đưa ra nhằm tạo điều kiện cho người Việt Nam định cư ở nước ngoài có thể mua nhà ở tại Việt Nam thì họ phải có các quyền khác như quyền được thế chấp, được bồi thường đất ở và nhà ở khi Nhà nước có chính sách thu hồi để phục vụ giải phóng mặt bằng xây dựng các công trình giao thông, phúc lợi xã hội... Đại biểu Phạm Thị Loan và Chu Sơn Hà (đoàn Hà Nội) đã bày tỏ quan điểm như vậy. Theo các đại biểu này, nếu không thực hiện tốt vấn đề này thì Việt kiều sẽ rất thiệt thòi và nước ta sẽ không thể thu hút người Việt Nam ở nước ngoài trở về nước sinh sống và cống hiến trí tuệ, đóng góp xây dựng đất nước.

Đại biểu Nguyễn Đình Quyền (đoàn Hà Nội) cũng cho rằng, người Việt Nam định cư ở nước ngoài cũng có thể thế chấp nhà ở để tham gia vào các công việc khác như những người ở trong nước. Tuy nhiên, khi thế chấp nhà thì cần phải xem xét nhà của họ mua có hợp pháp hay không./.