“Nếu ra luật không khả thi thì đừng ra luật”

• Giải quyết khiếu nại đông người là đòi hỏi thực tế

Tiếp tục phiên làm việc, sáng 23/8, sau khi thảo luận cho ý kiến về Luật Khiếu nại, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tiếp tục cho ý kiến về dự án Luật Tố cáo.

Về hình thức tố cáo, nhiều ý kiến băn khoăn về việc bổ sung các hình thức tố cáo bằng thư điện tử, fax, tố cáo bằng lời qua điện thoại vì việc tiến hành xác minh là rất khó khăn.

Bà Nguyễn Thị Nương - Trưởng Ban Công tác đại biểu cho rằng nên quy định thêm những hình thức trên và chỉ giải quyết những trường hợp người tố cáo có tên tuổi, địa chỉ cụ thể để tránh trường hợp “ném đá giấu tay”.

Mặt khác, bà Nguyễn Thị Nương đề nghị, cơ quan tiếp nhận tố cáo cũng phải có hình thức nào đó để xử lý những trường hợp tố cáo sai có động cơ, vì trong nhiều trường hợp, khi được hỏi, những cơ quan này đều nói “biết ai tố cáo mà xử lý”.

Đồng quan điểm với bà Nương, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân cho rằng, nếu chấp nhận hình thức tố cáo qua thư điện tử, fax, điện thoại, việc xác minh sẽ không khả thi vì không đủ nhân lực và cơ chế để thực hiện.

Tuy nhiên, theo bà Nguyễn Thị Kim Ngân, với những đơn thư hư danh, không địa chỉ nhưng nội dung được nêu khá rõ ràng, cụ thể thì với những lĩnh vực liên quan, trên tinh thần trách nhiệm của mình, người lãnh đạo nên có sự quan tâm, qua nhiều biện pháp để nắm bắt tình hình. Không phải cứ đơn nặc danh là bỏ qua, tất nhiên không nên quy định trong luật.

Ý kiến của ông Đào Trọng Thi, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng thì cho rằng, cho dù là đơn thư gửi qua bưu điện mà không có chữ ký thì cũng không có nhiều ý nghĩa. Do đó, cho dù là thư điện tử, nhưng khi phát triển ở mức có chữ ký điện tử thì hình thức này cũng nên được cân nhắc.

Về bảo vệ người tố cáo, các ý kiến tán thành việc quy định về cơ chế này nhằm khuyến khích, tạo điều kiện để người tố cáo thực hiện quyền của mình và cần chủ động bảo vệ người tố cáo khi không có yêu cầu. Tuy nhiên, nhiều ý kiến cho rằng quy định còn chung chung, khó thi hành trên thực tế.

Bà Trương Thị Mai - Chủ nhiệm Ủy ban Về các vấn đề xã hội cho rằng, giải quyết mâu thuẫn giữa việc giữ bí mật cho người tố cáo và bảo vệ những người đó là việc làm khó khăn. Nhiều người không được bảo vệ chỉ vì cơ chế giữ bí mật, chính quyền, đoàn thể không biết để có cách bảo vệ.

Cùng quan điểm, bà Nguyễn Thị Kim Ngân bày tỏ, người tố cáo thường chịu thiệt, bị trù dập bằng cách này hay cách khác. Do đó, quy định cần đặt ra vấn đề giữ mối liên hệ giữa cơ quan có thẩm quyền và người tố cáo.

Nhìn chung, ý kiến các đại biểu tán thành nguyên tắc chung là người tố cáo phải được bảo vệ bí mật, và khi được yêu cầu, các cơ quan liên quan phải áp dụng những biện pháp cụ thể để bảo vệ họ. Còn về quy định, chính sách, cơ chế, cần phải có sự thảo luận sâu hơn trước khi ban hành Luật.

Phát biểu tổng kết nửa ngày làm việc, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng đánh giá, hai dự án Luật Khiếu nại và Luật Tố cáo đều có nhiều tiến bộ, thể hiện tính dân chủ, vì quyền lợi của dân, kỷ cương của đất nước.

Tuy nhiên, theo Chủ tịch Quốc hội, còn những băn khoăn cần được bàn bạc, thảo luận sâu hơn và đi đến quyết định. Nếu khả thi mới ban hành luật và phải có thông tư, nghị định, hướng dẫn đồng bộ. Như thế mới đáp ứng được nguyện vọng của dân./.