Nghiêm túc xem xét trách nhiệm của Chính phủ

Triển vọng khả quan khôi phục Vinashin

Sáng 24/11, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng đã đăng đàn trả lời chất vấn của các đại biểu Quốc hội tại Kỳ họp thứ 8. Đây là lần thứ 4, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đăng đàn trên nghị trường. Trước khi trả lời trực tiếp các vị đại biểu quốc hội tại Hội trường, Thủ tướng đã trình bày tóm tắt 6 nhóm vấn đề lớn được các đại biểu và cử tri cả nước quan tâm như dự án khai thác bauxite Tây Nguyên; việc tái cơ cấu Vinashin; đầu tư phát triển ngành điện, giải quyết tình trạng thiếu điện…

Chỉ tiếp tục thực hiện dự án khi đảm bảo an toàn về môi trường

Về chủ trương khai thác bauxite và triển khai thí điểm 2 dự án Tân Rai và Nhân Cơ. Thủ tướng cho biết trong quá trình triển khai thí điểm, Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo các Bộ, ngành, Tập đoàn Than khoáng sản Việt Nam (TKV) và các địa phương liên quan thực hiện đúng chủ trương của Đảng và Nhà nước, trong đó có chỉ đạo xây dựng, thẩm định, xây dựng quy hoạch, phân vùng thăm dò khai thác, chế biến, sử dụng quặng bauxite giai đoạn 2007-2015, có xét đến 2025 theo đúng quy định của pháp luật.

Cả 2 dự án Tân Rai và Nhân Cơ đều do TKV là doanh nghiệp Nhà nước làm chủ đầu tư, không liên doanh với nước ngoài. Tập đoàn Nhôm Trung Quốc là đơn vị được thuê làm tổng thầu EPC xây dựng nhà máy theo hình thức chìa khoá trao tay, và sẽ bàn giao nhà máy cho TKV sau 2 năm xây dựng.

Thủ tướng Nguyên Tấn Dũng cho biết, ở những nơi có quặng bauxite, lớp đất mặt không thuận lợi cho phát triển cây công nghiệp, mật độ rừng che phủ ở đó cũng thấp. Việc khai thác bauxite gắn với hoàn thổ, cải tạo đất trong thời gian khoảng 4-5 năm. Như vậy, chính việc khai thác bauxite sẽ tạo điều kiện để cải tạo đất tốt hơn cho phát triển cây công nghiệp và trồng rừng ở Tây Nguyên.

Sau khi có sự cố vỡ hồ bùn đỏ ở Hungary và sự quan tâm góp ý của một số vị đại biểu Quốc hội, cán bộ lão thành cách mạng, các nhà khoa học. Thủ tướng Chính phủ đã yêu cầu các bộ, ngành liên quan rà soát lại các hạng mục công trình của dự án và các giải pháp xây dựng, vận hành hồ bùn đỏ.

Chính phủ cũng yêu cầu TKV thuê tư vấn nước ngoài, có kinh nghiệm để thẩm định lại. Trên cơ sở đó, hoàn thiện thiết kế hồ chứa bùn đỏ của các dự án. Đồng thời giao cho Bộ Công thương tổ chức đoàn khảo sát hồ bùn đỏ tại Hungary. Ngoài ra cũng nghiên cứu thêm phương án thải khô với dự án Nhân Cơ.

Thủ tướng cũng cho biết, đoàn khảo sát ở Hungary về đã có báo cáo đánh giá, giải pháp công nghệ và quản lý hồ bùn đỏ Tân Rai là hiện đại, có độ an toàn cao. Tuy vậy, sau khi có kết luận thẩm định lại của tư vấn nước ngoài,  Thủ tướng sẽ xem xét quyết định và chỉ tiếp tục thực hiện dự án khi đảm bảo an toàn về môi trường.

Không để xảy ra tình trạng tương tự như Vinashin

Về sự việc tại Tập đoàn Vinashin, Thủ tướng cho biết, Thanh tra Chính phủ đang khẩn trương hoàn chỉnh kết luận thanh tra toàn diện Vinashin, kiểm toán độc lập đang kiểm toán kết quả kinh doanh năm 2010 và lãnh đạo Tập đoàn cũng đang rà soát, đánh giá lại cụ thể để có con số cập nhật, chính xác về tình hình tài chính, tài sản của Tập đoàn.

Chính phủ đã nghiêm túc kiểm điểm và thảo luận, phân tích tình hình các mặt, xác định nguyên nhân, trách nhiệm và đề ra kế hoạch cụ thể với 2 yêu cầu: Chấn chỉnh và xử lý khó khăn, tạo điều kiện để Vinashin sớm ổn định, phục hồi sản xuất kinh doanh, từng bước giảm lỗ, có lãi, trả được nợ, tích luỹ và phát triển. Thứ 2 là tập trung hoàn thiện thể chế, cơ chế nâng cao trách nhiệm, hiệu lực quản lý nhà nước và quản lý của chủ sở hữu đối với DNNN, không để xảy ra tình trạng tương tự như Vinashin.

Là người đứng đầu Chính phủ, Thủ tướng nhận trách nhiệm về những yếu kém của Vinashin. Thủ tướng, các Phó Thủ tướng và những thành viên có liên quan đang tiến hành kiểm điểm để làm rõ trách nhiệm.

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cũng nhận định, việc thực hiện thành công đề án tái cơ cấu Vinashin còn rất khó khăn. Chính phủ rất mong được các vị đại biểu Quốc hội chia sẻ, ủng hộ và giám sát.

Để tăng cường quản lý, nâng cao hiệu quả hoạt động của các tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước. Thủ tướng cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện các cơ chế quản lý về đầu tư, sử dụng vốn và tài sản nhà nước, về giám sát, kiểm tra, thanh tra… để vừa nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, quản lý của chủ sở hữu. Vừa tạo điều kiện để các doanh nghiệp tự chủ, tự chịu trách nhiệm trong sản xuất kinh doanh.

Chính phủ sẽ sớm trình Quốc hội ban hành Luật sử dụng vốn và tài sản Nhà nước đầu tư vào kinh doanh. Căn cứ vào chiến lược phát triển kinh tế xã hội, xác định rõ các lĩnh vực tổ chức tập đoàn, tổng công ty nhà nước. Tổng kết thực hiện thí điểm mô hình các tập đoàn kinh tế, tập trung sức xây dựng tập đoàn đủ mạnh, hoạt động theo cơ chế thị trường.

Sau khi báo cáo tóm tắt một số vấn đề đại biểu quan tâm, Thủ tướng trả lời chất vấn trực tiếp của đại biểu tại Hội trường.

Một kỳ chất vấn thành công của Quốc hội

Sau phần trả lời chất vấn trực tiếp của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng đã có phần tổng kết ngắn về hoạt động chất vấn tại Kỳ họp này.

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng cho rằng, đây là một kỳ chất vấn được các vị đại biểu Quốc hội, cử tri và dư luận nhân dân cả nước đặc biệt quan tâm. Đây cũng là một kỳ chất vấn tiếp tục có những cải tiến và đạt được những kết quả thiết thực, có chất lượng cao.

Với 96,3% số đại biểu Quốc hội tham dự, hầu hết các thành viên Chính phủ là đại biểu Quốc hội hay không phải là đại biểu Quốc hội đều có mặt trong các phiên chất vấn những ngày vừa qua. Với sự tham gia của lãnh đạo Đảng, Nhà nước và sự quan tâm theo dõi của cử tri cả nước, có thể thấy sức cuốn hút của hoạt động chất vấn tại Kỳ họp này.

Qua 5 buổi chất vấn các thành viên Chính phủ, đã có 104 lượt đại biểu đăng ký và đã có 66 đại biểu được chất vấn, trao đổi, tham gia thảo luận, giải trình làm rõ hơn đã nói lên tính trách nhiệm, nghiêm túc của kỳ chất vấn lần này.

Một điểm thành công nữa của các phiên chất vấn lần này là các nhóm vấn đề được các đại biểu lựa chọn chất vấn khá tập trung, những vấn đề mà thực tiễn đang đặt ra cần phải tiếp tục giải quyết, những vấn đề nóng, bức xúc được dư luận xã hội quan tâm. Từ đó các đại biểu Quốc hội và các thành viên Chính phủ có trách nhiệm trả lời đã chuẩn bị kỹ, mổ xẻ vấn đề dưới nhiều khía cạnh.

Bên cạnh các Bộ trưởng được chỉ định trả lời chất vấn, chủ toạ các phiên chất vấn đã mời thêm Phó Thủ tướng thường trực Nguyễn Sinh Hùng, Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải, các thành viên Chính phủ khác tham gia trả lời, giải trình làm rõ thêm vấn đề mà các đại biểu và cử tri quan tâm.

Cùng với đó, Báo cáo kết quả giám sát việc giải quyết các kiến nghị ý kiến của các cử tri kỹ hơn, bài bản hơn, có chất lượng cao hơn, không phải là báo cáo tập hợp, tổng hợp nhận được đơn thư thế nào, đã chuyển cho đâu, tình hình giải quyết thế nào… Báo cáo giám sát thực sự đã mang ý nghĩa giám sát, cũng có tranh luận, cũng có tìm hiểu, kiểm tra kỹ và có kiến nghị sắp tới phải giải quyết thế nào, rất đúng chức năng của Quốc hội.

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng cũng đề nghị, sau các phiên chất vấn này, các thành viên Chính phủ, các Bộ trưởng, trưởng ngành quan tâm triển khai thực hiện có hiệu quả những chương trình, kế hoạch, kể cả những điểm mới mà các vị đại biểu Quốc hội nêu ra tại Kỳ họp này. Những vấn đề nào có điều kiện thì kiên quyết tập trung giải quyết dứt điểm. Những việc nào còn khó khăn, vướng mắc, thậm chí cả luật pháp và cơ chế, chính sách thì cũng sớm đề nghị để sửa đổi, bổ sung.

Kết luận phiên thảo luận tại Kỳ họp này, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng cho rằng: Có thể khẳng định, kỳ chất vấn này của Quốc hội là đã thành công tốt đẹp, đạt chất lượng tốt. Chủ tịch Quốc hội cũng hy vọng, hậu chất vấn sẽ tiếp tục có những bước tiến mới trong chỉ đạo thực hiện, trong xử lý công việc mà Quốc hội đã nêu ra từ đầu kỳ đến nay./.