"Tâm" và "Lửa"

Ngày 7/8/2011, nhiều thành viên đến dự họp phiên đầu tiên của Chính phủ đã thầm nghĩ rằng, đây là một phiên họp mang tính nghi lễ bàn giao công việc giữa hai nhiệm kỳ, nhưng thực tế diễn ra đã không như vậy. Đây là một phiên họp đặc biệt ấn tượng, ấm áp tình người và mang nhiều cảm xúc.

Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng đã dành khoảng thời gian rất có ý nghĩa  để mời một số thành viên khóa trước phát biểu. Mặc dù không dài, nhưng lại là những giây phút trải lòng đặc biệt và thú vị của các thành viên Chính phủ mãn nhiệm.

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng, các thành viên Chính phủ và các vị khách mời

Đầu tiên, với tư cách nguyên ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Phó Thủ tướng và là người lớn tuổi nhất của nhiệm kỳ Chính phủ khóa trước, ông Trương Vĩnh Trọng (tên thân mật là anh Hai Nghĩa) đã có bài phát biểu mà theo ông là sẽ hơi dài. Nguyên Phó Thủ tướng sơ lược lại quá trình hoạt động của mình, từ nhỏ đi theo cách mạng, rồi giác ngộ cách mạng, nhận thức cách mạng đã thấm sâu vào ông tự lúc nào. Được Đảng và Quốc hội tin tưởng bầu làm Phó Thủ tướng Chính phủ, được phân công phụ trách 13 lĩnh vực hoạt động, ông đã rút ra nhiều kinh nghiệm và bài học quý giá.

Trăn trở với những công việc và con số, nguyên Phó Thủ tướng bộc bạch: Phải phát triển mạnh kinh tế, phải quan tâm cơ cấu lại nền kinh tế, phải đẩy mạnh tăng trưởng hơn nữa. Rồi ông nêu ra 4 loại “bệnh” hiện nay đang là vấn đề nhức nhối, ảnh hưởng đến lòng tin của người dân: “bệnh” thành tích; “bệnh” quan liêu; “bệnh” thiếu kiểm tra, kiểm soát và “bệnh” tiêu cực, lãng phí. Hiện nay, có hàng trăm ngàn người nghiện ma túy, nhiễm HIV và là tù nhân. Nguyên Phó Thủ tướng vẫn đau đáu làm thế nào để con số này phải giảm đi... Còn về phòng chống tham nhũng, mặc dù nhiệm kỳ vừa qua đã làm được một số việc, nhưng tham nhũng vẫn là vấn đề thực sự bức xúc của xã hội.

Nguyên Phó Thủ tướng cũng không quên đề nghị phải dành sự quan tâm đúng mức đến công tác xây dựng Đảng ở các cơ quan của Chính phủ; sự gương mẫu của những người đứng đầu các cơ quan của Chính phủ; việc kiện toàn các cơ quan tham mưu sao cho thật giỏi, thật chuyên nghiệp và thật sát với thực tiễn cuộc sống… Đồng thời, đề nghị cần có sự phân cấp và giao quyền một cách hợp lý cho các Phó Thủ tướng, các thành viên khác của Chính phủ trong chỉ đạo, điều hành và tổ chức thực hiện trên tinh thần dám nghĩ, dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám tự phê bình. Nguyên Phó Thủ tướng coi tự phê bình như một vũ khí sắc bén để rèn giũa cán bộ trong sáng.

Người phát biểu thứ hai là ông Phạm Gia Khiêm, nguyên ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Phó Thủ tướng - Bộ trưởng Bộ Ngoại giao. Có lẽ do thời gian nên ông chỉ phát biểu ngắn gọn, mang tính tổng hợp, đúc kết. Nguyên Phó Thủ tướng Phạm Gia Khiêm kể chuyện, có một lần làm việc với nguyên Thủ tướng Malaysia Mahathir Bin Mohamad, ông có phỏng vấn ông ta một câu: Bí quyết nào tâm đắc nhất (một bí quyết thôi) mà ngài Thủ tướng thành công trong việc xây dựng đất nước Malaysia phát triển mạnh mẽ đến như vậy? Thủ tướng Malaysia sau một lúc lặng người suy ngẫm đã trả lời: “Tôi đã kết hợp được rất tốt giữa nền kinh tế tập trung và nền kinh tế thị trường. Nền kinh tế tập trung có ưu điểm là phân phối sản phẩm xã hội khá đồng đều nhưng nhược điểm là không tạo ra được động lực cho lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất phát triển. Còn nền kinh tế thị trường thì ngược lại, tạo ra động lực phát triển tốt nhưng sự phân phối sản phẩm lại không đồng đều. Sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa hai nền kinh tế đó đã tạo dựng một diện mạo mới cho đất nước Malaysia”.

Nguyên Phó Thủ tướng Phạm Gia Khiêm cũng không quên nhắc đến một điều tâm niệm: Phải dựa vào dân. Khi dân tin, dân vững thì làm việc gì cũng thành công. Dân mới là sức mạnh của đất nước, của dân tộc, là chỗ dựa vững chắc nhất của Đảng, của Nhà nước. Đây đó, không ít cán bộ còn rất quan liêu, xa dân; khi về địa phương, về cơ sở công tác chủ yếu là nghe báo cáo thành tích, nghe toàn những lời hay, ý đẹp, rồi đi, mà không thấy thực chất cái khó của người dân, cái khó của thực tế cuộc sống. Do đó, cần phải cải tiến phương pháp tiếp cận thực tiễn của người làm lãnh đạo.

Người thứ ba là ông Nguyễn Sinh Hùng, nguyên Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ. Ông đã tâm sự và rút ra ba điều quan trọng: Phải đoàn kết thực sự hơn; phải có trách nhiệm cao hơn; phải giữ vững nguyên tắc và hợp tác tốt hơn nữa. Chỉ có làm tốt được ba điều đó thì chúng ta mới tạo ra được sức mạnh nội lực đủ sức chống những sức ép trên mọi phương diện từ bên ngoài, để từ đó phát triển vững chắc.

Là tân Chủ tịch Quốc hội khóa mới, ông Nguyễn Sinh Hùng cũng trao đổi những suy nghĩ của mình về mối quan hệ giữa Quốc hội và Chính phủ. Chủ tịch nói: "Chính phủ có mạnh thì hoạt động của Quốc hội mới hiệu quả. Cụ thể là, trong công tác lập pháp, các dự án luật mà Chính phủ trình ra nếu chất lượng cao, thì luật Quốc hội thông qua mới có tính hiệu lực tốt, phù hợp với thực tiễn. Chính phủ là cơ quan hành pháp, là cơ quan hành chính Nhà nước cao nhất, Chính phủ điều hành, tổ chức triển khai đưa các Nghị quyết của Quốc hội về những vấn đề quan trọng của đất nước đi vào đời sống kinh tế - xã hội, phát huy hiệu quả trong thực tiễn. Chính phủ có cơ quan thanh tra, kiểm tra hoạt động có kết quả sẽ góp phần hỗ trợ cho chức năng giám sát của Quốc hội. Đến lượt mình, Quốc hội ban hành luật pháp là để tạo ra hành lang pháp lý thông thoáng cho Chính phủ hoạt động; quyết định những vấn đề quan trọng cũng là để có những căn cứ, cơ sở vững chắc cho Chính phủ hoạt động; và giám sát, suy cho cùng, cũng là để tạo ra sự phản biện, sự thống nhất cho Chính phủ hoạt động. Như vậy, mối quan hệ giữa Quốc hội và Chính phủ là mối quan hệ hữu cơ, biện chứng; cả hai cơ quan này đều mạnh là tốt nhất".

Phiên họp đầu tiên của Chính phủ

Sự trải lòng hôm nay của ba bậc “tiền bối” không chỉ là sự chia sẻ chân thành giữa các thành viên Chính phủ cũ và mới của hai nhiệm kỳ, mà còn là tâm huyết đã được hun đúc để gửi gắm tới đồng chí, đồng nghiệp về những gì tốt đẹp hơn cho đất nước, cho dân tộc. Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng rất xúc động và đánh giá cao tinh thần trách nhiệm, những đóng góp của các vị lãnh đạo trong nhiệm kỳ vừa qua. Đặc biệt là những kinh nghiệm quý báu mà các vị đã truyền lại cho nhiệm kỳ sau.

Thủ tướng cho rằng, nhiệm kỳ XII vừa qua là một nhiệm kỳ rất đặc biệt, có nhiều sự kiện quan trọng đánh dấu sự hoạt động và điều hành của Chính phủ. Sự bất ổn về chính trị, an ninh trong khu vực, tình trạng suy thoái và khủng hoảng kinh tế thế giới đã tác động tiêu cực, ảnh hưởng không nhỏ đến nhiều mặt ở nước ta. Tuy nhiên, Chính phủ đã đoàn kết, nhất trí, chung sức, chung lòng, vững vàng, tự tin để vượt qua những khó khăn, thách thức đó.

Thủ tướng yêu cầu các thành viên Chính phủ mới tiếp tục kế thừa thành quả, truyền thống của các nhiệm kỳ trước, nhanh chóng tiếp cận, bắt tay ngay vào điều hành các công việc thuộc chức năng, nhiệm vụ của mình, nhất là chương trình, kế hoạch công tác năm 2011, phấn đấu đạt các chỉ tiêu đã đề ra. Đồng thời, Thủ tướng cũng yêu cầu các bộ, các cơ quan ngang bộ, các cơ quan thuộc Chính phủ rà soát lại chức năng, nhiệm vụ của mình để có thể sửa đổi, bổ sung quy chế, quy định sao cho phù hợp với yêu cầu mới đặt ra, phát huy tối đa nguồn lực, lợi thế, khắc phục mọi khó khăn để hoàn thành nhiệm vụ. Các thành viên Chính phủ cần nêu cao tinh thần trách nhiệm, gương mẫu, đoàn kết xây dựng cơ quan, xây dựng ngành mình ổn định, phát triển bền vững.

Thủ tướng không quên nhắc lại lời hứa của Chính phủ, của Thủ tướng trước đồng bào là phải đặt lợi ích của Tổ quốc, của nhân dân lên trên hết, “việc gì có lợi cho dân thì phải hết sức làm, việc gì có hại cho dân thì phải hết sức tránh”.

Các bậc hào kiệt của đất nước ta trước đây, khi mà cái tâm hướng về đất nước, về nhân dân thì ngọn lửa trong tim họ sẽ sáng mãi cùng non sông, đất nước. Nguyễn Trãi từng nói “việc nhân nghĩa cốt ở yên dân”. Làm tốt việc yên dân bắt nguồn từ “Tâm” của các bậc hào kiệt, còn “Lửa” của họ sẽ hun đúc nên ý chí quật cường, khát vọng độc lập dân tộc. “Tâm” của các bậc lãnh đạo ngày nay là “làm cho dân giàu, nước mạnh”; “Lửa” là niềm tin quyết thắng, vượt lên những khó khăn, thách thức, tạo nên những điều kỳ diệu trong dựng xây và bảo vệ Tổ quốc.

Cảm nhận về phiên họp đầu tiên của Chính phủ có thể thấy “Tâm” và “Lửa” đang là sức mạnh của tập thể và của mỗi thành viên Chính phủ nhiệm kỳ mới để thực hiện thành công những trọng trách mà Đảng và Nhân dân giao phó./.