Ưu tiên đầu tư cho an sinh xã hội

Theo Báo cáo của Chính phủ, trong năm 2008, ASXH đã được quan tâm và triển khai thực hiện hiệu quả. Ngay từ đầu năm, cùng với việc chỉ đạo thực hiện tốt các chương trình, đề án về ASXH có tính cơ bản lâu dài thuộc kế hoạch 5 năm 2006 – 2010, Chính phủ đã coi trọng giải quyết những yêu cầu về ASXH cấp bách theo 3 hướng: nâng mức hỗ trợ, mở rộng đối tượng thụ hưởng theo chính sách đã có và ban hành thêm nhiều chính sách mới.

Tổng Ngân sách Nhà nước (NSNN) hỗ trợ trực tiếp cho người thụ hưởng các chính sách ASXH năm 2008 vào khoảng 19.800 tỷ đồng, tăng khoảng 14.700 tỷ đồng so với thực hiện năm 2007. Ngoài ra, tính đến hết tháng 9/2008, đã cấp không thu tiền trên 40.000 tấn gạo cho đồng bào vùng bị thiên tai, thiếu đói; miễn giảm thuỷ lợi phí và một số loại phí, lệ phí khác, bãi bỏ và giảm một số khoản huy động từ nhân  dân đã khoảng 1.200 tỷ đồng. Hỗ trợ thông qua 12 chương trình tín dụng ưu đãi cho hộ nghèo, đồng bào dân tộc, gia đình chính sách và một số đối tượng khó khăn khác để đầu tư phát triển sản xuất, giải quyết việc làm, xuất khẩu lao động, làm nhà ở, định canh, định cư, nước sạch và vệ sinh môi trường, sinh viên học sinh nghèo đi học… Tổng số vốn cho vay ưu đãi trong 9 tháng đã lên đến trên 20.000 tỷ đồng, và ước thực hiện cả năm là khoảng 28.000 tỷ đồng, tăng 36% (khoảng 7.000 tỷ đồng) so với năm 2007.

NSNN cũng đã chi khoảng 28.900 tỷ đồng để điều chỉnh tăng lương tối thiểu và điều chỉnh tăng lương hưu, trợ cấp ưu đãi người có công, người lương thấp. Trong điều kiện thiên tai dịch bệnh và lạm phát tăng cao, các trợ giúp này đã góp phần thiết thực làm giảm bơt skhó khăn cho sản xuất và đời sống của nhân dân. Tuy nhiên, trong Báo cáo trước Quốc hội, Chính phủ cũng đã thẳng thắn thừa nhận thực tế đời sống nhân dân, nhất là người có thu nhập thấp, người nghèo và đồng bào ở vùng sâu, vùng xa, vùng bị thiên tai vẫn còn nhiều khó khăn; lạm phát cao và thiên tai, dịch bệnh đã làm giảm thu nhập thực tế của người dân, nhất là của các hộ nghèo; tỷ lệ tái nghèo tăng; vẫn còn nhiều huyện có tỷ lệ hộ nghèo cao; chỉ tiêu giảm nghèo đạt thấp hơn kế hoạch (13,1%/11 – 12%).

Trong năm 2009, cùng với mục tiêu tiếp tục ưu tiên kiềm chế lạm phát, bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô, Chính phủ cũng đã xác định nhiệm vụ thực hiện tốt các chính sách hiện có và ban hành các chính sách mới phù hợp nhằm đảm bảo tốt hơn ASXH, xoá đói giảm nghèo. Theo đó, sẽ tạo việc làm cho khoảng 1,7 triệu lao động (trong đó đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài 9 vạn người); giảm tỷ lệ hộ nghèo xuống còn 12%; giảm tỷ lệ trẻ em dưới 5 tuổi bị suy dinh dưỡng xuống dưới 19%; số giường bệnh trên 1 vạn dân: 26,85 giường.

Các ngành, các cấp và các địa phương sẽ tiếp tục thực hiện tốt những chương trình, dự án và các chính sách đã ban hành để hỗ trợ phát triển SX, ổn định đời sống người nghèo, vùng nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số khó khăn, vùng bị thiên tai, dịch bệnh. Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành và địa phương phải bố trí đủ nguồn vốn và tăng dự trữ, dự phòng, bảo đảm đủ chi cho nhiệm vụ này; hoàn thiện cơ chế thực thie và chỉ đạo kiểm tra chặt chẽ việc thực hiện để nguồn hỗ trợ của Nhà nước đến đúng đối tượng, kịp thời, không để thất thoát, lãng phí; thực hiện mở rộng đối tượng thụ hưởng và tăng mức hỗ trợ thích hợp theo các chính sách ASXH hiện có.

Bộ trưởng Bộ Lao động – thương binh và xã hội, bà Nguyễn Thị Kim Ngân (đại biểu Hải Dương) cho biết, Chính phủ đã chỉ đạo nghiên cứu, điều chỉnh chuẩn nghèo mới: “Chuẩn nghèo hiện ban hành từ năm 2005 tính mức thu nhập ở thành thị là 260.000 đồng, nông thôn là 200.000 đồng, qua tốc độ trượt giá mấy năm vừa rồi thì hiện nay không còn phù hợp nữa. Chúng tôi đã nghiên cứu và trình Chính phủ ban hành chuẩn nghèo mới áp dụng cho năm 2009 theo hướng tính phần trượt giá vào để đảm bảo được mức sống tối thiểu của người nghèo. Phương pháp tính chuẩn nghèo của chúng ta cũng phù hợp với cách tính của quốc tế, với mức tổng quát chung là khoảng dưới 1USD/ngày là nghèo so với sức mua tương đương ở địa phương. Trong thời gian tới, Chính phủ sẽ tìm cách khắc phục những khó khăn, những vướng mắc trong thực hiện chính sách đối với người nghèo và cùng phải điều chỉnh lại một số chính sách. Hiện có những chính sách còn mang tính bình quân trong cả nước mà chưa tính tới đặc thù của từng vùng, từng đối tượng”./.