Có nên động thổ, sửa nhà tháng 7 âm lịch?
VOV.VN - Có nên sửa nhà tháng 7 âm lịch? Quan niệm dân gian thường kiêng việc lớn, nhưng không có cơ sở để xem đây là tháng bắt buộc phải tránh động thổ, sửa chữa.
Tháng 7 âm lịch thường được nhiều gia đình gọi là “tháng cô hồn” và giữ tâm lý hạn chế thực hiện những công việc quan trọng, trong đó có động thổ, xây dựng hoặc sửa chữa nhà cửa. Tuy nhiên, liệu có nhất thiết phải trì hoãn việc sửa nhà chỉ vì tháng 7 âm lịch?
Vì sao nhiều người kiêng động thổ tháng 7 âm lịch?
Trong tín ngưỡng dân gian, tháng 7 âm lịch gắn với nhiều quan niệm về thế giới tâm linh, đặc biệt là tục cúng cô hồn và lễ Xá tội vong nhân. Từ đó hình thành tâm lý “có thờ có thiêng, có kiêng có lành”, khiến không ít gia đình tránh khởi công xây dựng, sửa chữa nhà cửa hoặc thực hiện những việc được xem là trọng đại trong tháng này.
Việc kiêng kỵ cũng được lý giải từ điều kiện tự nhiên. Trong quan niệm dân gian, tháng 7 âm lịch thường gắn với thời tiết mưa nhiều ở nhiều khu vực, có thể ảnh hưởng đến tiến độ thi công, chất lượng vật liệu và sự an toàn tại công trường. Đây là yếu tố thực tế mà gia chủ có thể cân nhắc khi quyết định thời điểm xây dựng, thay vì chỉ dựa vào yếu tố tâm linh.
Tuy nhiên, cần phân biệt giữa tín ngưỡng dân gian với một quy định bắt buộc. Không có quy định pháp luật nào cấm người dân động thổ, xây dựng hoặc sửa chữa nhà trong tháng 7 âm lịch.
Tháng 7 âm lịch có thực sự là “tháng cô hồn”?
Dưới góc nhìn Phật giáo, cách gọi tháng 7 âm lịch là “tháng cô hồn” không phản ánh đầy đủ ý nghĩa của tháng này.
Theo các bài viết đăng trên Cổng thông tin Phật giáo Việt Nam, tháng 7 âm lịch trước hết gắn với mùa Vu Lan báo hiếu, một dịp để con người hướng về cha mẹ, tổ tiên và thực hành các việc thiện. Hòa thượng Thích Gia Quang, Phó Chủ tịch Hội đồng Trị sự Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam, cũng từng nhấn mạnh ý nghĩa của tháng 7 là mùa Vu Lan, nhắc nhở con người sống yêu thương và hướng về đấng sinh thành.
Cổng thông tin Phật giáo Việt Nam cũng dẫn lời Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm cho rằng “cô hồn” chỉ là một khía cạnh trong các tín niệm dân gian liên quan đến tháng 7, không nên đồng nhất toàn bộ tháng 7 âm lịch với quan niệm về sự xui rủi.
Như vậy, việc kiêng động thổ trong tháng 7 âm lịch chủ yếu xuất phát từ phong tục, tín ngưỡng và quan niệm cá nhân, chứ không phải một nguyên tắc bắt buộc của Phật giáo hay quy định pháp luật.
Có nên sửa nhà tháng 7 âm lịch?
Câu trả lời là có thể, nếu công việc cần thiết và gia chủ đã chuẩn bị đầy đủ các điều kiện để thi công. Với những trường hợp sửa chữa nhỏ như sơn tường, thay thiết bị, sửa nội thất, chống thấm, cải tạo một phần không gian hoặc khắc phục hư hỏng, việc lựa chọn thời điểm nên dựa chủ yếu vào tình trạng căn nhà, điều kiện thi công, thời tiết và kế hoạch sinh hoạt của gia đình.
Nếu công việc liên quan đến kết cấu như phá dỡ tường, thay đổi kết cấu chịu lực, nâng tầng, cải tạo móng hoặc mở rộng công trình, gia chủ cần đặc biệt chú ý đến phương án kỹ thuật, an toàn và các thủ tục pháp lý liên quan.
Đối với những gia đình coi trọng phong tục, có thể lựa chọn ngày giờ mà gia đình cảm thấy phù hợp theo lịch truyền thống. Tuy nhiên, việc này nên được xem là nhu cầu về mặt tinh thần, không nên biến thành lý do khiến công trình đang xuống cấp phải tiếp tục trì hoãn.
Khi nào không nên trì hoãn sửa nhà?
Có những trường hợp việc sửa chữa cần được ưu tiên hơn vấn đề kiêng tháng. Chẳng hạn, mái nhà bị dột nghiêm trọng, hệ thống điện có nguy cơ chập cháy, tường hoặc ban công có dấu hiệu mất an toàn, đường ống nước hư hỏng gây ảnh hưởng đến kết cấu hoặc điều kiện sinh hoạt không bảo đảm. Khi đó, trì hoãn sửa chữa chỉ vì tháng 7 âm lịch có thể khiến rủi ro thực tế gia tăng.
Với công trình có vấn đề về an toàn, điều quan trọng nhất vẫn là đánh giá hiện trạng, có phương án kỹ thuật phù hợp và tổ chức thi công bảo đảm an toàn.
Động thổ cần quan tâm điều gì ngoài ngày tháng?
Nếu gia chủ quyết định động thổ hoặc cải tạo nhà, các yếu tố thực tế nên được đặt lên hàng đầu.
Thứ nhất, kiểm tra pháp lý: Trước khi khởi công, chủ nhà cần xác định công trình thuộc trường hợp phải xin giấy phép hay được miễn theo quy định hiện hành.
Thứ hai, đánh giá kết cấu: Với việc sửa chữa có tác động đến móng, dầm, cột, sàn, tường chịu lực hoặc thay đổi quy mô công trình, không nên chỉ dựa vào kinh nghiệm dân gian mà cần có đánh giá chuyên môn.
Thứ ba, chọn thời điểm thi công phù hợp: Mưa lớn, ngập úng, độ ẩm cao hoặc thời tiết bất lợi có thể làm ảnh hưởng đến việc đào móng, đổ bê tông, chống thấm, sơn và hoàn thiện công trình. Đây là những yếu tố có tác động trực tiếp đến chất lượng và tiến độ.
Thứ tư, bảo đảm an toàn cho người và tài sản: Công trình sửa chữa trong khu dân cư cần có biện pháp che chắn, kiểm soát vật liệu, điện, nước, bụi, tiếng ồn và khu vực thi công.