Chọn kịch bản tăng trưởng thấp?

• Thống nhất đưa 2 kịch bản kinh tế 5 năm để Quốc hội quyết định

Đó là khuyến cáo mà các đại sứ, đại diện các tổ chức quốc tế đưa ra tại Hội thảo tham vấn được Bộ Kế hoạch và Đầu tư tổ chức ngày 4/10 tại Hà Nội.

Theo báo cáo của Chính phủ, trong năm 2011, có tới 333 dự án đầu tư công mới sai đối tượng

Có thể chủ động trong điều hành với mức tăng trưởng 6,5%

Theo ông Cao Viết Sinh, Thứ trưởng Bộ KH-ĐT, ưu tiên kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, duy trì tăng trưởng hợp lý gắn với tái cơ cấu nền kinh tế là mục tiêu mà dự thảo kế hoạch kinh tế - xã hội 5 năm tới xây dựng. Đặc biệt, hai kịch bản kinh tế được đưa ra. Kịch bản 1: dự kiến tốc độ tăng trưởng kinh tế trong 5 năm 2011- 2015 khoảng 6,5%. Kịch bản 2: dự báo tăng trưởng kinh tế năm 2012 mức 6,5% nhưng từ năm 2013-2015 sẽ tăng 7% khi những khó khăn của kinh tế thế giới được khắc phục, đặc biệt là lạm phát ở Việt Nam đã được kiềm chế.

Mặc dù vậy, cùng chung quan điểm với nhiều ý kiến, đại diện của Ngân hàng Thế giới (WB) thẳng thắn khuyến nghị Việt Nam (VN) nên chọn kịch bản thấp hơn với dự báo GDP đạt khoảng 6,5%. Bởi tăng trưởng thực tế của Việt Nam gần đây đã cao hơn tăng trưởng tiềm năng khoảng 1,7 điểm phần trăm. Đây là nguyên nhân khiến trong vài năm qua, tăng trưởng ở VN là quá nóng và lạm phát luôn tăng cao.

Đại diện nhiều tổ chức quốc tế cũng cho rằng, với mức tăng trưởng 6,5%, VN có thể chủ động trong điều hành. Bởi nó phù hợp với việc VN cần phải chuyển dịch tái cơ cấu nền kinh tế theo tín dụng là chính. Nay tái cơ cấu thì cần phải có thời gian.

Đại diện Đại sứ quán Australia lưu ý, VN cần đánh giá kỹ bài học trong điều hành kinh tế vĩ mô của giai đoạn 5 năm trước (2006 - 2010) để rút ra các bài học kinh nghiệm khi xây dựng các mục tiêu và giải pháp cho giai đoạn kế hoạch 5 năm tới (2011-2015). Cụ thể: Một là, nên quan tâm đến hạn chế của nền kinh tế. Hai là, phải quan tâm hơn đến động lực tăng trưởng của mình, đó là xây dựng được niềm tin của nhân dân với đồng tiền của mình trong bối cảnh hiện nay. Ba là, cần nâng cao niềm tin của nhà đầu tư nước ngoài đối với tính ổn định của nền kinh tế.

Cần đẩy mạnh tái cơ cấu đầu tư

Để ổn định kinh tế vĩ mô và kiềm chế lạm phát, VN cần phải tái cơ cấu nền kinh tế, đặc biệt là đầu tư công. Nhấn mạnh việc tái cơ cấu đầu tư công, đại diện UNDP cho rằng, làm thế nào để VN huy động được nguồn nhân lực ngoài Nhà nước. Cụ thể, VN cần tập trung hơn việc phân bổ nguồn lực trong đầu tư phát triển giữa Trung ương và địa phương, theo hướng Chính phủ, Trung ương phải là người quyết định chủ trương đầu tư vào các công trình trọng điểm của đất nước, tránh để cho địa phương giành quyền này để đầu tư phân tán nguồn lực.

Việc giảm tỷ lệ tổng mức đầu tư toàn xã hội từ trên 42% trong giai đoạn (2006-2010) xuống còn 32-35%% của giai đoạn (2011-2015) là mức giảm quá lớn trong khi chúng ta có thể chưa chuyển đổi kịp tư duy đầu tư mà vẫn dựa vào ngân sách Nhà nước là chính. Đấy là khó khăn nhưng cũng phải làm nếu không, chúng ta cũng không giải quyết được vấn đề lạm phát, không giải quyết được vấn đề ổn định kinh tế vĩ mô và không giải quyết được tính bền vững của đầu tư phát triển đất nước. (Ông Bùi Quang Vinh, Bộ trưởng KH-ĐT)

Theo nhiều ý kiến, việc VN cần làm ngay là xây dựng khung pháp lý cho đầu tư công để đảm bảo được hiệu quả của việc sử dụng đồng vốn, loại bỏ được thất thoát và tạo ra minh bạch rõ ràng. Mặt khác, nhiều ý kiến tham vấn cũng khuyến cáo VN nên tái cơ cấu lao động để có nguồn lực lao động tương ứng, có thể đáp ứng được khi có sự chuyển dịch từ nông thôn nông nghiệp sang đô thị, sang công nghiệp.

Chủ tọa buổi tham vấn, Bộ trưởng Bộ KH-ĐT Bùi Quang Vinh đánh giá cao những khuyến nghị trên. Theo Bộ trưởng, để đảm bảo ổn định kinh tế và tăng trưởng bền vững, VN phải tái cơ cấu nền kinh tế trong 5 năm tới. Tuy nhiên, việc huy động nguồn lực cho nền kinh tế sẽ khiến VN gặp rất nhiều khó khăn.

Bộ trưởng Bùi Quang Vinh cũng nhận định, cần xem xét lại tình trạng phân cấp trong đầu tư, phân bổ sử dụng nguồn lực để trong điều kiện nguồn lực còn ít ỏi phải được sử dụng tập trung nhằm tháo gỡ các nút thắt trong xây dựng kết cấu hạ tầng cho đất nước chứ không để cho nó bị đầu tư quá phân tán tại các địa phương./.