Đề nghị nước ngoài được tăng cổ phần trong ngân hàng
Việc tăng mức nắm giữ của các nhà đầu tư nước ngoài sẽ giúp họ can thiệp mạnh mẽ hơn vào kỹ năng quản lý, quản trị rủi ro… cho các NHTM.
Đề nghị này được Phòng Thương mại châu Âu (Eurocham) tại Việt Nam chính thức đưa ra tại lễ công bố sách Trắng về các vấn đề thương mại, đầu tư và kiến nghị.
![]() |
30% cổ phần nước ngoài tại NH trong nước
Nói về Nghị quyết 11 và các chính sách tiền tệ được áp dụng thời gian qua, ông Alain Cany khẳng định: “Chúng tôi ủng hộ chiến lược mà Chính phủ đang theo đuổi, và ủng hộ việc duy trì chiến lược này đủ lâu để bảo đảm rằng việc ổn định giá cả và tiền đồng đang được tái thiết lập. Với đồng tiền và giá cả ổn định, Việt Nam sẽ có một nền tảng để có thể tăng trưởng và vững chắc trong tương lai”.
Việc sửa đổi Nghị định 69 sẽ dỡ bỏ yêu cầu phải có Thủ tướng phê duyệt để tăng cổ phần nước ngoài trong một ngân hàng Việt Nam mà một ngân hàng quốc tế được phép nắm giữ với tư cách là một “đối tác chiến lược” từ 15 lên 20% là một tín hiệu đáng mừng. “Chúng tôi hoan nghênh dự thảo này. Tuy nhiên, không có đề nghị nào về việc thay đổi qui định tổng số cổ phần nước ngoài trong một ngân hàng Việt Nam không được vượt quá 30%. Đặc biệt, trong bối cảnh NHNN đang mong muốn củng cố hệ thống ngân hàng mà chúng tôi hoàn toàn có khả năng hỗ trợ. Chúng tôi cho rằng, cần xây dựng một lộ trình bãi bỏ qui định về cổ phần nước ngoài nắm giữ” – ông Alain Cany nói. Cũng theo ông Alain Cany, việc tăng mức nắm giữ của các nhà đầu tư nước ngoài sẽ giúp họ can thiệp mạnh mẽ hơn vào quá trình quản trị, kỹ năng quản lý, quản trị rủi ro.
Ông Alain Cany cho rằng, “để tạo điều kiện tốt hơn cho việc củng cố hệ thống ngân hàng như NHNN đã tuyên bố, cần có sự minh bạch về phạm vi và thời gian tăng số lượng cổ phần vì điều này cho phép đối tác chiến lược và ngân hàng trong nước lập ra các phương án cuối cùng. Sự minh bạch này là cần thiết nhằm đem lại phương pháp tiếp cận mang tính xây dựng và có kế hoạch hơn cho ngành ngân hàng Việt Nam”.
Eurocham cũng hoan nghênh sự linh hoạt của NHNN trong việc ấn định tỷ giá ngoại hối từ tháng 3/2011 với việc đưa ra biên độ giao dịch mới được điều chỉnh thưởng xuyên. Cơ chế quản lý mới về hoạt động ngoại hối đã thúc đẩy sự ổn định của thị trường ngoại hối vốn rất có vai trò quan trọng đối với sự phát triển của nền kinh tế trong tương lai. Tuy nhiên, khả năng bảo hiểm rủi ro tiền tệ vẫn rất hạn chế khi chưa có một thị trường ngoại hối kỳ hạn hoạt động một cách đầy đủ. Tại những thời điểm nhu cầu về ngoại hối tăng cao, thị trường sẽ thể hiện sự bất ổn mang tính cơ cấu của thị trường ngoại hối liên quan đến VND.
Từ thực tế này, TS Matthias Duhn kiến nghị cần sớm ban hành các thông tư hướng dẫn rõ ràng thực hiện Nghị định 160 để các thành viên thị trường hoạt động ngoại hối một cách thống nhất và trách nhiệm, tăng cường một thị trường minh bạch và có trật tự. Điều này cũng tác động tới việc cải thiện lòng tin vào tiền đồng và tăng tính thanh khoản trên thị trường ngoại hối.
Ngoài ra, Eurocham cũng kiến nghị thiết lập một thị trường ngoại hối kỳ hạn có tính thanh khoản và vẫn hành theo thị trường. Động thái này không chỉ hỗ trợ hoạt động thương mại mà còn giúp đầu tư nước ngoài vào Việt Nam. Hiện nay, đầu tư nước ngoài ở Việt Nam rủi ro hơn mức cần thiết vì rủi ro về tiền tệ không được bảo hiểm đầy đủ - bảo hiểm rủi ro về ngoại hối có thể làm thay đổi hoàn toàn quan điểm của nhà đầu tư về Việt Nam. Điều này cũng đóng góp tích cực tới kết quả hoạt động kinh doanh của các nhà xuất khẩu và nhập khẩu Việt Nam.
Bắt tay ngay vào tái cơ cấu ngân hàng
Một luận điểm quan trọng của Eurocham là Việt Nam có những ngân hàng rất tốt nhưng cũng có những ngân hàng yếu kém. Vì thế, thời điểm hiện tại, không cần chú trọng quá nhiều đến phát triển số lượng mà phải thay bằng chất lượng.
NHNN cần lưu tâm đến việc ban hành các thông tư liên quan đến hoạt động ngân hàng, ví dụ như hạn mức tăng trưởng tín dụng 20% cần được áp dụng linh hoạt, không nên cào bằng làm lợi cho ngân hàng lớn và hại cho ngân hàng nhỏ. Điều này cũng không phù hợp cho phát triển cho hệ thống ngân hàng trong tương lai. “Không còn là bí mật nhà nước nữa, tái cấu trúc hệ thống này sẽ xảy ra, đây là một trong các nhiệm vụ NHNN phải làm”.
Với các nhiệm vụ đang đặt ra với các NHTM, TS Matthias Duhn cho rằng, thời điểm này không nên đặt ra yêu cầu tăng vốn điều lệ lên 5.000 tỷ và 10.000 tỷ đồng vào năm 2012 và 2015, thay vào đó là sử dụng các công cụ và sáng kiến khác để khuyến khích việc hợp nhất các ngân hàng yếu kém. Việc duy trì vốn điều lệ tối thiểu sẽ không phải là giải pháp tốt cho việc nâng cao chất lượng ngân hàng.
Eurocham cũng bày tỏ sự ủng hộ sự cần thiết thành lập cơ quan xếp hạng tín dụng ngân hàng độc lập. Các tổ chức đánh giá xếp hạng đóng vai trò quan trọng vào hiệu suất của thị trường, đặc biệt trong quá trình xóa bỏ trung gian. Để đạt được điều này một cách hiệu quả, kinh nghiệm ở các thị trường khác cho thấy phải hình thành các tổ chức đánh giá xếp hạng trong nước để cho phép nhiều công ty trong các lĩnh vực khác nhau có thể tiếp cận các dịch vụ của họ và cho phép họ dần tham gia vào thị trường trái phiếu, thương phiếu với “giấy tờ có giá trị”. Việc hình thành các tổ chức đánh giá xếp hạng cũng đóng vai trò mang tới sự chuyển đổi trong các lĩnh vực như thông lệ kế toán, quản trị doanh nghiệp… từ đó dẫn đến một thị trường hiệu quả với độ minh bạch cao hơn./.
