Nắn dòng tín dụng
Theo Phó Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình, các công cụ chính sẽ được NHNH sử dụng là lãi suất, nghiệp vụ thị trường mở, tái cấp vốn và dự trữ bắt buộc
Triển khai Nghị quyết 11 của Chính phủ về kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và đảm bảo an sinh xã hội, NHNN sẽ thực hiện kiềm chế tín dụng dưới con số 20% thay mức 23% như trước đây
Các chỉ thị cụ thể hơn về giải pháp tiền tệ và hoạt động ngân hàng sắp tới sẽ được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) ban hành. Nhưng chắc chắn một điều, thời gian tới, vốn sẽ bị kiểm soát chặt, trong đó có cả vốn ngoại tệ.
Hạn chế vốn vào chứng khoán, bất động sản
Cùng với động thái nâng tỷ lệ dự trữ bắt buộc lên 11%, cung tiền trong thời gian tới được cho là sẽ không còn “thoáng” như năm 2010. Trước đó đã có nhiều lo ngại về việc hạn chế tín dụng sẽ khiến lãi suất tăng cao. Thêm vào đó là việc tăng giá đầu vào của giá điện, giá xăng dầu sẽ khiến cho các doanh nghiệp gặp khó khăn cả về chi phí vốn và các chi phí đầu vào khác.
Tuy nhiên, theo Nghị quyết của Chính phủ, ngành ngân hàng phải tập trung ưu tiên vốn tín dụng phục vụ phát triển sản xuất kinh doanh, nông nghiệp, nông thôn, xuất khẩu, công nghiệp hỗ trợ, doanh nghiệp nhỏ và vừa; giảm tốc độ và tỷ trọng vay vốn tín dụng của khu vực phi sản xuất, nhất là lĩnh vực bất động sản, chứng khoán. Như vậy, để đảm bảo dòng vốn chảy đúng hướng, NHNN sẽ phải có cơ chế giám sát, thanh tra kiểm tra đối với các tổ chức tín dụng trong quá trình thực hiện cho vay vốn.
Theo Phó Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình, các công cụ chính sẽ được NHNH sử dụng là lãi suất, nghiệp vụ thị trường mở, tái cấp vốn và dự trữ bắt buộc để điều tiết lượng tiền cung ứng và thanh khoản. Tốc độ tăng tổng phương tiện thanh toán vẫn đảm bảo ở mức khoảng 15 - 16%. Đồng thời, NHNN cũng sẽ điều chỉnh linh hoạt các tỉ lệ trích lập dự phòng rủi ro và các tỉ lệ an toàn khác nhằm hướng các luồng vốn tín dụng phục vụ cho các hoạt động sản xuất kinh doanh quan trọng và thiết yếu của nền kinh tế.
Siết chặt ngoại tệ
Cũng theo Phó Thống đốc Nguyễn Văn Bình, lãi suất thời gian tới sẽ được kiểm soát theo hướng nâng cao giá trị và mức hấp dẫn của VND so với ngoại tệ, nhằm kiểm soát lạm phát và kiểm soát sự chuyển dịch tín dụng VND sang ngoại tệ.
Thời gian qua, nguồn vốn đang dần có xu hướng chuyển sang USD thay vì VND như trước đó. Theo con số thống kê ban đầu, sau khi nới tỉ giá, số ngoại tệ huy động tại các NHTM tăng lên khoảng 4,43%. Ngược lại, lượng tiền đồng huy động được lại giảm khoảng 4,12%. Động thái mới nhất liên quan tới lãi suất ngoại tệ là ngân hàng lớn nhất Việt Nam hiện nay - Vietcombank đã phát đi tín hiệu khi nâng lãi suất huy động USD thêm 0,5%/năm. Như vậy, mức lãi suất ngoại tệ cao nhất áp dụng tại ngân hàng này đã lên tới 5,5%/năm kỳ hạn 12 tháng; các kỳ hạn từ 1 - 9 tháng cũng lần lượt ở mức 5% - 5,4%/năm.
Về phía đầu ra ngoại tệ, sắp tới NHNN sẽ sửa đổi cơ chế cho vay ngoại tệ để kiểm soát tốc độ cho vay ngoại tệ khoảng 20% trên nguyên tắc chỉ cho vay đối với các DN có sản xuất, kinh doanh thiết yếu và có nguồn thu ngoại tệ từ hoạt động sản xuất kinh doanh của mình. Hoạt động cho vay và bán ngoại tệ để thanh toán cho nhập khẩu các mặt hàng thuộc danh mục các mặt hàng nhập khẩu không thiết yếu, không cấp bách sẽ bị NHNN thanh tra, kiểm soát chặt chẽ.
Ngày 24/2 vừa qua, tại Hội nghị trực tuyến với 63 địa phương triển khai Nghị quyết 11, Thủ tướng Chính phủ cũng yêu cầu các Tập đoàn, Tổng công ty Nhà nước phải bán tất cả các ngoại tệ có được cho ngân hàng. Như vậy, thay vì chỉ có một số Tập đoàn và Tổng công ty phải thực hiện quy định này như trước đây thì hiện nay đối tượng được mở rộng hơn. Nhưng ngược lại, khi các doanh nghiệp này có nhu cầu, họ sẽ được các ngân hàng đảm bảo bán ngoại tệ theo đúng giá quy định. Đây cũng là bước đi nhằm tiến tới chuyển dần quan hệ huy động - cho vay bằng ngoại tệ của các tổ chức tín dụng sang quan hệ mua - bán ngoại tệ./.
NHNN cho biết sẽ ban hành ngay các văn bản quy phạm pháp luật để hoàn thiện cơ chế như: Thông tư về lãi suất cơ bản; Thông tư về lãi suất trong trường hợp thị trường tiền tệ và hoạt động ngân hàng có diễn biến bất thường; Thông tư về thu phí cho vay; Thông tư về áp dụng lãi suất không kỳ hạn trong trường hợp người gửi tiền rút trước hạn. Đồng thời, chủ động xác định một cách linh hoạt các mức lãi suất điều hành của NHNN tương ứng với lạm phát kỳ vọng và so với cùng kỳ.