Những sản phẩm “Make in Vietnam” chinh phục thị trường bằng công nghệ

Làm chủ công nghệ lõi, định vị thương hiệu Việt

Trong nhiều năm, ngành công nghệ Việt Nam chủ yếu đảm nhận vai trò gia công, phụ thuộc vào đối tác nước ngoài. Tuy nhiên, “Make in Vietnam” đã tạo ra bước ngoặt quan trọng, thúc đẩy doanh nghiệp tự thiết kế, sáng tạo và làm chủ công nghệ. Theo đánh giá từ giới chuyên gia, đây là hướng đi tất yếu để nâng cao giá trị gia tăng và năng lực cạnh tranh quốc gia.

Phát biểu tại Hội thảo khoa học với chủ đề “Đẩy mạnh thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia trong phát triển bền vững các ngành kinh tế - xã hội thành phố Huế”, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Hoàng Minh khẳng định, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là động lực then chốt để Việt Nam phát triển nhanh và bền vững trong kỷ nguyên mới. Theo đó, doanh nghiệp phải trở thành trung tâm của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, chủ động làm chủ công nghệ, đẩy mạnh nghiên cứu, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh để nâng cao năng lực cạnh tranh.

Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội Viettel là một trong những hình mẫu rõ nét. Không chỉ dẫn đầu thị trường viễn thông, Viettel đã đầu tư mạnh vào nghiên cứu 5G, an ninh mạng, thiết bị quân sự và tiến tới lĩnh vực bán dẫn. Mô hình “lấy công nghệ làm lõi” giúp doanh nghiệp này không chỉ phục vụ thị trường trong nước mà còn xuất khẩu công nghệ ra nước ngoài.

Mới đây, trong bảng xếp hạng 500 doanh nghiệp lớn nhất Đông Nam Á theo doanh thu do Fortune công bố, FPT đứng thứ 130, tăng 5 bậc so với năm 2025, đồng thời tiếp tục khẳng định vị thế là công ty dịch vụ công nghệ thông tin lớn nhất trong bảng xếp hạng này.

Đây là năm thứ ba liên tiếp FPT góp mặt trong Fortune Southeast Asia 500. Việc liên tục cải thiện thứ hạng phản ánh năng lực mở rộng quy mô, hiệu quả vận hành và sức cạnh tranh ngày càng rõ nét của FPT tại thị trường khu vực và quốc tế.

Tại Diễn đàn quốc gia về phát triển doanh nghiệp Việt Nam, ông Nguyễn Văn Khoa, Tổng giám đốc FPT cho biết, trước đây, FPT ra thế giới chủ yếu bằng hình thức “đi làm thuê”. Có thời điểm, tỷ lệ gia công chiếm tới 90% hoạt động. Nhưng 5 năm gần đây, con số đó đã giảm còn khoảng 35%. Với FPT, “Make in Viet Nam” chính là một ngã rẽ chiến lược, một quyết định khó khăn, thách thức nhưng không thể trì hoãn.

Trong khi đó, Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam VNPT cũng đẩy mạnh chiến lược công nghệ số, đưa các nền tảng AI, IoT vào thực tế. Theo ghi nhận, VNPT đã triển khai trung tâm điều hành thông minh tại nhiều địa phương, góp phần xây dựng chính phủ số và đô thị thông minh.

Không chỉ các tập đoàn lớn, hệ sinh thái công nghệ Việt còn có sự góp mặt của nhiều doanh nghiệp như CMC, MISA, VNG… được vinh danh trong các chương trình “Make in Vietnam”. Điều này cho thấy sự lan tỏa của phong trào đổi mới sáng tạo trong cộng đồng doanh nghiệp.

Các chuyên gia nhận định, điểm mấu chốt của “Make in Vietnam” không nằm ở sản xuất, mà ở khả năng làm chủ công nghệ lõi. Khi doanh nghiệp nắm được công nghệ, họ có thể chủ động phát triển sản phẩm, tối ưu chi phí và nâng cao sức cạnh tranh.

Mở rộng thị trường, cạnh tranh toàn cầu

Bên cạnh việc làm chủ công nghệ, các doanh nghiệp “Make in Vietnam” đang đẩy mạnh chiến lược vươn ra quốc tế. Đây là bước chuyển quan trọng, giúp doanh nghiệp Việt tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Theo số liệu từ cơ quan quản lý, đến năm 2025, Việt Nam có hơn 80.000 doanh nghiệp công nghệ số với doanh thu toàn ngành đạt khoảng 198 tỷ USD. Trong đó có hơn 2.000 doanh nghiệp công nghệ số nội địa vươn ra thị trường quốc tế với doanh thu trên 15 tỷ USD, tăng trưởng mạnh so với giai đoạn đầu 2020, cho thấy tốc độ phát triển nhanh và quy mô ngày càng lớn của ngành này.

Đáng chú ý, nhiều doanh nghiệp đã chuyển từ gia công sang đồng sáng tạo với đối tác quốc tế. Doanh nghiệp Việt không chỉ làm theo đơn đặt hàng mà đã tham gia vào quá trình thiết kế, phát triển sản phẩm cùng khách hàng toàn cầu.

Trong lĩnh vực xuất khẩu dịch vụ, FPT ghi nhận doanh thu thị trường nước ngoài vượt 35.000 tỷ đồng, tăng gần 15%, tiếp tục là trụ cột xuất khẩu công nghệ của Việt Nam. Đây là minh chứng rõ ràng cho khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp Việt trên thị trường quốc tế.

Viettel cũng mở rộng hoạt động tại nhiều quốc gia, từ châu Á đến châu Phi và Mỹ Latin. Không chỉ cung cấp dịch vụ viễn thông, doanh nghiệp này còn mang theo các giải pháp công nghệ số, góp phần xây dựng hạ tầng số tại các thị trường mới nổi.

Có thể nói, xu hướng “Make in Vietnam” đang tạo ra lợi thế cạnh tranh mới. Một đại diện ngành công nghệ nhận định, doanh nghiệp Việt có thể “sáng tạo - làm chủ - và dẫn dắt”, thay vì chỉ đi sau các quốc gia phát triển.

Tuy nhiên, thách thức vẫn còn lớn. Doanh nghiệp phải đối mặt với áp lực vốn, cạnh tranh toàn cầu và yêu cầu cao về nhân lực chất lượng. Đặc biệt, trong các lĩnh vực như AI hay bán dẫn, cuộc đua công nghệ đòi hỏi đầu tư dài hạn và chiến lược rõ ràng.

Sự trỗi dậy của các doanh nghiệp “Make in Vietnam” không chỉ phản ánh năng lực công nghệ ngày càng nâng cao, mà còn thể hiện khát vọng vươn lên của nền kinh tế số. Khi công nghệ trở thành động lực tăng trưởng chủ đạo, những doanh nghiệp làm chủ công nghệ lõi sẽ đóng vai trò dẫn dắt, đưa thương hiệu Việt tiến xa hơn trên bản đồ công nghệ toàn cầu.

Đến 2030, tối thiểu 50-70 sản phẩm mật mã dân sự "Make in Vietnam" thương mại hóa

VOV.VN - Đề án đặt mục tiêu phấn đấu đến năm 2030, tối thiểu 50 - 70 sản phẩm mật mã dân sự "Make in Vietnam" được nghiên cứu, phát triển và thương mại hóa.