Vào cuộc tổng lực

•  Các hiệu vàng ở TPHCM đồng loạt ngừng mua bán USD
• Ngừng giao dịch USD tự do

Kể từ chiều 7/3, hầu hết các đại lý thu đổi ngoại tệ lớn đã thông báo ngừng giao dịch USD trong khi các giao dịch liên quan tới vàng trang sức và vàng miếng vẫn diễn ra bình thường. Phố Hà Trung - một trong những "chợ ngoại tệ" lớn nhất Hà Nội vắng vẻ và thưa thớt người qua lại. Tới chiều 9/3, các hoạt động thu đổi ngoại tệ tự do gần như ngưng hoàn toàn khi thông tin về việc bắt quả tang vụ mua bán trái phép gần 400.000 USD được Tổng cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm (Bộ Công an) công bố.

Cảnh vắng vẻ hiếm thấy trên phố Hà Trung- một trong những chợ ngoại tệ lớn nhất Hà Nội

Cảnh sát vào cuộc

Đây được coi là “phát súng” đầu tiên trong đợt cao điểm ra quân, phối hợp giữa Ngân hàng Nhà nước (NHNN) và Tổng Cục cảnh sát phòng, chống tội phạm (CSPCTP) thực hiện các biện pháp nghiệp vụ tiến hành kiểm tra, rà soát lại việc kinh doanh vàng và ngoại tệ.

Thiếu tướng Nguyễn Tiến Lực, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục CSPCTP cho biết, vụ việc được phát hiện và cảnh sát thi hành lệnh bắt giữ vào tối 8/3 khi Dương Thị Thùy Trang và Nguyễn Thị Thu Huyền (nhân viên của Công ty TNHH đầu tư thương mại Khương và Lê) đang giao cho Nguyễn Ngọc Tuấn và Đào Mạnh Quân (tiệm vàng Thành Trung, số 110 Nguyễn Du, Hai Bà Trưng) số tiền 390.500USD và nhận lại từ Tuấn và Quân số tiền 8,427 tỷ đồng. Tỷ giá thực hiện là 2, 158 triệu đồng đổi 100 USD.

Khi bị bắt giữ, cả Tuấn và Quân đều không xuất trình được giấy phép mua bán ngoại tệ. Tổ công tác đã lập biên bản, thu giữ niêm phong số ngoại tệ và tiền mặt trên để xử lý. Dương Thị Thùy Trang và Nguyễn Thị Thu Huyền khai nhận, số tiền 390.500 USD là tiền gửi tiết kiệm của Lê Thanh Hương (GĐ Công ty TNHH đầu tư thương mại Khương và Lê) tại Ngân hàng Eximbank Hà Nội ủy quyền cho Trang và Huyền rút ra bán cho Tuấn và Quân và nhận số tiền 8,427 tỷ đồng này, sau đó làm thủ tục nhập vào tài khoản của Công ty Khương và Lê (mở tại Eximbank Hà Nội). Vụ việc đã bị phát hiện.

Theo lãnh đạo Tổng cục Cảnh sát điều tra, hàng trăm trinh sát tinh nhuệ của lực lượng "CSPCTP kinh tế và chức vụ" Bộ Công an được tăng cường xuống các địa phương. Đặc biệt là các tỉnh, thành phố lớn, các trung tâm kinh tế, thương mại sôi động để trực tiếp chỉ đạo, phối hợp với công an địa phương kiểm tra, rà soát các cửa hàng kinh doanh vàng, các đại lý thu đổi ngoại tệ nhằm chấn chỉnh hoạt động này.

Ngân hàng mạnh tay

Trước đó, lãnh đạo của NHNN thông tin, NHNN đang phối hợp với các cơ quan chức năng tăng cường công tác kiểm tra, giám sát thị trường ngoại hối theo định hướng Nghị quyết số 11 của Chính phủ, cũng như Chỉ thị số 01 của Thống đốc NHNN.

NHNN chi nhánh TP HCM cũng phát đi thông điệp: Cơ quan này đã lên kế hoạch kiểm tra các cơ sở thu đổi ngoại tệ không có giấy phép hoặc thu đổi ngoại tệ không hợp pháp. Trong đợt này, NHNN chi nhánh TP HCM cũng kiến nghị NHNN và UBND TP HCM sử dụng các biện pháp mạnh tay đối với các quầy thu đổi ngoại tệ không có giấy phép như tịch thu tang vật, chứ không chỉ phạt hành chính như những lần trước.

Trong Chương trình hành động thực hiện nghị quyết về kiềm chế lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô, đảm bảo an sinh xã hội trên địa bàn, UBND TP Hà Nội cũng sẽ kiểm tra hoạt động kinh doanh ngoại tệ, vàng trên địa bàn và xử lý các trường hợp đầu cơ, găm giữ và niêm yết giá mua - bán ngoại tệ trái pháp luật.

Theo ghi nhận trên thị trường Hà Nội, hầu hết các điểm thu đổi ngoại tệ trong nội thành như phố Hà Trung, Hàng Bạc, Trần Nhân Tông… ngày 9/3 đều từ chối các giao dịch và các thông tin về giá cả có liên quan tới USD. Một nhân viên của tiệm vàng trên phố Hàng Bạc cho biết: "Hiện đang có đợt kiểm tra nên cửa hàng không mua hay bán USD. Khi nào các cơ quan quản lý cho phép mua - bán trở lại thì sẽ tiếp tục”. Dường như khi các biện pháp tổng lực được áp dụng thì tình trạng mua - bán USD trái phép đã tạm dừng.

Một số ý kiến cho rằng, nếu thị trường ngoại hối được kiểm soát nghiêm thì tình trạng “chợ đen” sẽ không còn, tình trạng đưa đẩy giữa hai thị trường vàng và USD gây bất ổn đến thị trường ngoại hối và nền kinh tế cũng sẽ không còn (khi các biện pháp đồng bộ trên cả hai thị trường được triển khai).

Vấn đề đặt ra hiện nay là: Khi các chợ đen này bị xóa, người dân sẽ bán USD lại cho các ngân hàng. Nhưng khi họ có nhu cầu chính đáng, các ngân hàng có cung cấp đủ ngoại tệ cho họ theo giá niêm yết hay không? Theo một số chuyên gia, nếu giải quyết được vấn đề này, các chợ USD tự do sẽ bị xóa bỏ hoàn toàn./.