Bài 2: Đang để lọt người lọt tội
Bên cạnh có biểu hiện vi phạm tố tụng thì các cơ quan tiến hành tố tụng còn để lọt người, lọt tội.
Tại kết luận điều tra và cáo trạng, hầu hết trách nhiệm- từ việc thực hiện đề án, đến việc lập hồ sơ, thanh toán tiền... đều được cơ quan tố tụng trút cho các bị cáo.
Còn trách nhiệm Cục Khuyến Công - Bộ Công thương, trách nhiệm của Sở Công thương - cơ quan quản lý Nhà nước, nơi trực tiếp quản lý các hoạt động Trung tâm Khuyến Công - được nhắc đến khá “khẽ khàng”. Vai trò và trách nhiệm của Sở Tài chính, Kho bạc Nhà nước tỉnh Sóc Trăng cũng bị bị “lãng quên”.
Được biết, đây là các đề án khuyến công sử dụng kinh phí từ nguồn ngân sách trung ương và ngân sách địa phương, chịu sự quản lý rất chặt chẽ của các cơ quan có trách nhiệm cả trung ương và địa phương.
Theo kết quả giám định tài chính, trong 65 đề án, khi quyết toán có đến 712 chứng từ không hợp lệ, tương đương với hơn 540 triệu đồng. Thế nhưng, Sở Tài chính Sóc Trăng có vẻ rất "bàng quan" với số lượng chứng từ không hợp lệ rất lớn đó và dễ dàng ký duyệt quyết toán các đề án. Sau đó, Kho bạc Nhà nước tỉnh Sóc Trăng cũng chấp thuận cho Trung tâm Khuyến công rút tiền.
 |
|
Chánh án TAND tỉnh Sóc Trăng - ông Dương Công Lập (phải) trả lời phỏng vấn PV Đài TNVN |
Một câu hỏi được đặt ra: Vì sao 712 chứng từ không hợp lệ lại dễ dàng "qua mặt" được Sở Tài chính, Kho bạc Nhà nước, để rồi hàng trăm triệu đồng được quyết toán nhanh gọn, được rút ra suôn sẻ, các bị cáo chi tiêu trái nguyên tắc và kết cục bị sa vào vòng xoáy của pháp luật?
Về vấn đề này ông Thắng-Chủ nhiệm Đoàn Luật sư Hậu Giang, Ủy viên Liên đoàn Luật sư Việt Nam phân tích: Không khởi tố truy tố những cán bộ liên quan ở ngành tài chính và Kho bạc khi thẩm định và cho TTKC rút tiền với hồ sơ không hợp lệ, hợp lý như vậy là bỏ sót tội phạm và người phạm tội
Phải thẳng thắn nhìn nhận rằng nếu không có sự thông đồng tiếp tay hay ít ra là sự thiếu trách nhiệm của một số cán bộ ngành tài chính và Kho bạc Nhà nước tỉnh Sóc Trăng thì với các chứng từ đó dù "tài thánh" các bị cáo Ngô Hồng Phi, Nguyễn Quốc Trung, Nguyễn Thế Vương, Đặng Minh Út... cũng không thể lấy được tiền từ kho bạc.
Bên lề phiên xử mới đây, khi trò chuyện với giới báo chí về vấn đề này, ông Dương Công Lập - Chánh án Tòa án tỉnh Sóc Trăng cũng tỏ ra băn khoăn: "Không thể không đề cập đến trách nhiệm của các cơ quan quản lý tài chính, kho bạc, vì vậy mà trước đây tòa đã trả hồ sơ yêu cầu điều tra bổ sung về nọi dung này nhưng không được đáp ứng... Tuy nhiên mọi vấn đề liên quan dến vụ án sẽ được HĐXX giải quyết trong phiên tòa tới đây
Hình sự hóa quan hệ dân sự
Đối với bà Huỳnh Ngọc Bích - Chủ nhiệm HTX Tiểu thủ công nghiệp Ngọc Bích, cơ quan điều tra và Viện Kiểm sát “kết tội”: Tháng 4/2007, lợi dụng danh nghĩa HTX, thông đồng cùng cán bộ Trung tâm Khuyến Công ký khống 6 Hợp đồng đào tạo nghề sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ, đóng dấu treo trên 5 phiếu thu giúp Trung tâm Khuyến Công thanh toán khống 57 triệu đồng.
Bà Bích thực lĩnh 17,6 triệu đồng. Việc khởi tố, truy tố bà Bích với vai trò đồng phạm tội tham ô là chưa thoả đáng và là việc hình sự hóa quan hệ dân sự. Bởi các tài liệu có trong hồ sơ vụ án thì Bà Huỳnh Thị Ngọc Bích-Chủ nhiệm HTX Ngọc Bích ký 6 hợp đồng đào tạo nghề sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ với Trung tâm khuyến công là có thật.
HTX đã tiến hành mở lớp dạy nghề vào tháng 2/2007. Ông Ngô Hữu Nhị (Trưởng Văn phòng luật sư Thiên Ân thuộc Đoàn Luật sư TP HCM) bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho bà Bích phân tích: Thực tế HTX và Trung tâm Khuyến Công đã tiến hành khai giảng các lớp ở xã Tham Đôn và Gia Hoà 2, Gia Hoà 1… có cán bộ của Trung tâm, cán bộ xã và cán bộ của Liên minh HTX tỉnh Sóc Trăng đến dự.
Người học là bà con dân tộc Khmer ở Sóc Trăng và Cà Mau. HTX lo chỗ ăn, ở cho học viên và chi trả thù lao cho giáo viên đến giảng – có xác nhận của giáo viên…
Các hợp đồng ký kết giữa hợp tác xã với Trung tâm Khuyến Công là hợp đồng dân sự, trường hợp hợp tác xã không hoàn thành 100% hợp đồng thì hoàn tiền lại cho Trung tâm Khuyến Công.
Trong trường hợp có tranh chấp thì được giải quyết theo quy định của Luật Dân sự và Tố tụng dân sự chứ không thể gán ghép vào tội hình sự để đưa một hợp tác xã vào bờ vực phá sản như cách làm của các cơ quan tiến hành tố trụng Sóc Trăng.
Hy vọng những dấu hiệu bất bình thường trong hoạt động tố tụng và những điều bất bình thường trong vụ án này sẽ được HĐXX TAND tỉnh Sóc Trăng giải quyết thỏa đáng trong phiên tòa sơ thẩm lần thứ 6 tới đây./.