“Đì đùng” pháo lậu qua biên

Tinh vi và liều lĩnh

Cũng thời điểm này những năm trước, các địa phương có các cửa khẩu lớn thông thương với Trung Quốc như Lạng Sơn, Quảng Ninh đã trở thành địa bàn trung chuyển pháo lậu mang tính “trọng điểm” ở khu vực phía Bắc. Các loại pháo có xuất xứ từ Trung Quốc bằng nhiều con đường khác nhau được nhập lậu, tập kết tại những địa điểm bí mật, sau đó được các đối tượng vận chuyển thuê xé lẻ, đưa đi tiêu thụ sâu trong nội địa.

Tại Móng Cái, theo Thượng tá Lê Thanh Bình, Trưởng Công an thành phố, gần đây, lực lượng Công an và Bộ đội Biên phòng liên tiếp bắt giữ các vụ buôn bán, vận chuyển pháo. Các đối tượng không dùng tàu lớn để vận chuyển như trước, mà thường dùng các bè gỗ có gắn động cơ để đưa pháo từ biên giới ra tập kết tại các tàu cao tốc; nếu bị phát hiện thì sẵn sàng phi tang hoặc “bỏ của chạy lấy người”. Trên đường bộ, tình trạng mua bán, vận chuyển pháo lậu cũng rất phức tạp. Các đối tượng thường tập kết hàng ở những khu rừng vắng, rồi chia nhỏ, vận chuyển vào nội địa...

Chỉ trong một thời gian ngắn, riêng Công an thành phố Móng Cái đã bắt giữ hơn 4 tấn pháo lậu. Những vụ điển hình như: Ngày 24 /11, tại địa bàn phường Trần Phú, TP. Móng Cái, lực lượng công an đã bắt quả tang Vũ Quốc Đạt (SN 1986, trú tại tỉnh Nam Định) đang dùng xe máy vận chuyển 97kg pháo nổ có xuất xứ từ Trung Quốc vào chợ Móng Cái để tiêu thụ. Khám xét nơi tạm trú của Đạt ở khu 3 phường Hải Hòa, công an thu giữ thêm 44,6kg pháo nổ các loại.

Sau đó không lâu, ngày 28/11, tại khu vực Cửa Đài thuộc xã Vĩnh Trung, Móng Cái, đồn Biên phòng Cửa khẩu Cảng Vạn Gia cũng đã bắt giữ một tàu vỏ gỗ do Bùi Văn Thương và Đinh Thị Vân có hộ khẩu thường trú ở huyện Hải Hà đang vận chuyển trái phép 260 kg pháo từ Trung Quốc về Việt Nam tiêu thụ…

Còn tại Lạng Sơn, tình hình vận chuyển, buôn bán pháo lậu cũng “nóng” không kém so với Quảng Ninh. Theo báo cáo của cơ quan chức năng địa phương, từ đầu năm 2008 đến nay, lực lượng chống buôn lậu đã thu giữ hàng tấn pháo các loại. Thủ đoạn của các đối tượng vận chuyển pháo lậu vẫn là xé lẻ, cho pháo lẫn vào các loại hàng hóa khác, vận chuyển bằng xe máy sau đó tập kết hàng ở một vị trí trong nội địa.

Điều đáng chú ý là các hoạt động buôn lậu pháo trên địa bàn năm nay tăng hẳn về quy mô, số lượng trong một vụ, điển hình là vụ xảy ra ngày 25/11 vừa qua: Tại địa bàn huyện Văn Lãng, lực lượng liên ngành địa phương đã bắt giữ xe ô tô khách mang biển kiểm soát 20K-6919 đang trên đường từ Tân Thanh - Lạng Sơn về Bắc Ninh, trên xe chở một lượng lớn pháo nổ các loại do Trung Quốc sản xuất, với tổng trọng lượng lên tới 371kg được ngụy trang cất giấu trong các vỏ hộp nồi cơm điện. Công an đã xác minh và ra lệnh bắt khẩn cấp chủ hàng là Dương Thị Chinh, sinh năm 1982, trú tại Đông Quang, Đồng Kỵ, huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh để tiếp tục điều tra làm rõ.

Trước đó, từ nguồn tin của quần chúng, Đồn Biên phòng Tân Thanh phát hiện xe ô tô biển kiểm soát 17K 6921 do Dương Văn Tạo (SN 1977), trú tại Khu Ông Tố, thị trấn Yên Mỹ, huyện Yên Mỹ (Hưng Yên) điều khiển đang vận chuyển 51kg pháo để lẫn trong lô hàng quýt Trung Quốc nhập khẩu qua cửa khẩu Tân Thanh…

Những vụ việc trên cho thấy, so với năm 2007, các đối tượng buôn bán vận chuyển pháo nổ đã có sự hoạt động trở lại với hình thức tinh vi hơn, liều lĩnh hơn, với số lượng tang vật trong mỗi vụ cũng lớn hơn. Mặt hàng này tràn vào Việt Nam chủ yếu qua đường biên giới phía Bắc và được các đầu nậu phân phối vào sâu nội địa chờ tiêu thụ vào dịp Tết nguyên đán sắp đến…

Kiên quyết ngăn chặn, xử lý

Từ nhiều năm nay, cứ vào dịp tết Nguyên đán, tình trạng buôn lậu pháo lại gia tăng nhưng hầu hết các đối tượng buôn lậu đều tìm cách giấu mặt hoặc “bỏ của chạy lấy người” khiến cho việc xử lý để mang tính răn đe các đối tượng buôn lậu trước pháp luật rất khó thực hiện.

Đây là hành vi nghiêm trọng và có khung hình phạt cao bởi việc buôn lậu pháo không chỉ gây nguy hiểm cho cộng đồng mà còn gây mất trật tự an ninh xã hội. Kiên quyết không để tái diễn các vi phạm về pháo như trong dịp Tết Nguyên đán Mậu Tý, cuối tháng 10/2008, Thủ tướng Chính phủ đã có Công điện số 1764/CĐ-TTg yêu cầu UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tổ chức thực hiện nghiêm Chỉ thị số 406/TTg và các công điện, văn bản chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về cấm sản xuất, buôn bán, vận chuyển, tàng trữ, nhập khẩu và sử dụng trái phép các loại pháo.

UBND các cấp, nhất là cấp xã, phường tăng cường phối hợp với các tổ chức, đoàn thể quần chúng đẩy mạnh tuyên truyền, vận động nhân dân; tổ chức ký cam kết thực hiện nghiêm Chỉ thị 406/CT-TTg; chỉ đạo các lực lượng chức năng kiểm tra, kiểm soát, kịp thời phát hiện, ngăn chặn, xử lý các hành vi vi phạm. Địa phương nào buông lỏng chỉ đạo, không kiên quyết ngăn chặn, xử lý triệt để các vi phạm, Chủ tịch UBND tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương phải chịu trách nhiệm trước Thủ tướng Chính phủ.

Thực hiện Chỉ thị của Thủ tướng, Bộ Công an đã có nhiều công điện chỉ đạo Giám đốc Công an các địa phương tham mưu cho cấp ủy, chính quyền thành lập Ban chỉ đạo thực hiện Chỉ thị 406/CT-TTg do UBND chủ trì; các lực lượng Công an, Quân đội, Quản lý thị trường, Hải quan làm nòng cốt tổ chức thực hiện.

Tuy nhiên, việc ngăn chặn mặt hàng pháo lậu thẩm lậu qua biên giới vào nước ta là rất khó khăn bởi, mặc dù cơ quan chức năng làm gắt nhưng kinh doanh pháo lậu  là mặt hàng sinh lời nên còn nhiều đối tượng bằng mọi thủ đoạn hoạt động kinh doanh trái phép. Thực tế qua các vụ bắt giữ pháo lậu cho thấy, các đối tượng buôn lậu mặt hàng này đã nguỵ trang rất tinh vi để che mắt các cơ quan chức năng hòng tìm cách tuồn vào tiêu thụ trong nội địa.

Đó là chưa kể đến sự tiếp tay của các đối tượng sản xuất pháo ở bên kia biên giới như giấu pháo trong các vỏ bao bì bánh kẹo hoặc hàng tiêu dùng thông thường khác nên rất khó phát hiện. Hơn thế nữa, họ còn chế tạo ra pháo có các hình thù, kích thước khác nhau không dễ gì nhận ra được.

Rõ ràng, để đối phó thành công với các hành vi vận chuyển pháo lậu, các bộ, ngành liên quan cần có các “chiến dịch” phối hợp nhằm tăng cường quản lý, kiểm tra, kiểm soát để ngăn chặn việc sản xuất, buôn bán, vận chuyển, tàng trữ và sử dụng pháo trái phép. Đặc biệt, cần tập trung vào các địa bàn trọng điểm như khu vực biên giới, hải cảng, bờ biển, không để các phương tiện vận tải đường thuỷ, đường bộ chuyển lậu các loại pháo từ nước ngoài vào nước ta.

Ngoài ra, cũng cần đề phòng tái sản xuất, kinh doanh pháo trái phép ở những nơi trước đây có nghề làm pháo, phát hiện kịp thời và xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật đối với các trường hợp vi phạm. Biện pháp quan trọng nhất vẫn là gắn trách nhiệm của các cơ quan, địa phương, cá nhân vào việc ngăn chặn nạn vận chuyển, buôn bán, sử dụng pháo nổ. Địa phương, đơn vị nào để xảy ra việc sử dụng trái phép các loại pháo hoặc không xử lý nghiêm các hoạt động sản xuất, buôn bán, vận chuyển, tàng trữ và sử dụng trái phép các loại pháo, phải bị xử lý trách nhiệm cá nhân theo quy định của pháp luật./.