Một kiểu thi hành án không giống ai

Bà Nguyễn Thị Dung, vợ ông Lê Quang Tâm, ở phường II, thành phố Đà Lạt (Lâm Đồng) có vay ông Phạm Xuân Tân, ở phường 7, thành phố Đà Lạt hơn 100 triệu đồng. Do bà Dung không thực hiện trả nợ theo đúng thời gian cam kết, nợ gốc cộng lãi đã phát sinh lên đến 450 triệu đồng. Ông Phạm Xuân Tân đã yêu cầu bà Dung viết giấy vay số tiền này kể từ ngày 10/12/2002 và cam kết đến ngày 10/3/2004 sẽ trả đủ, đồng thời bà Dung phải thế chấp một sổ sở hữu nhà đất của gia đình tại 71 Nguyễn Văn Trỗi, phường 2, thành phố Đà Lạt cho ông Phạm Xuân Tân đến khi trả xong nợ.

Tại bản án số 105, ngày 30/9/2004 của Toàn án nhân dân tỉnh Lâm Đồng kết luận: yêu cầu bà Nguyễn Thị Dung phải có trách nhiệm thanh toán cho ông Phạm Xuân Tân số tiền hơn 460 triệu đồng. Kể từ ngày ông Phạm Xuân Tân có đơn yêu cầu thi hành án, nếu bà Dung chưa thanh toán xong khoản tiền trên thì phải chịu thêm khoản lãi suất nợ quá hạn theo Ngân hàng nhà nước quy định. Đồng thời, buộc ông Phạm Xuân Tân có trách nhiệm hoàn trả cho ông Lê Quang Tâm và bà Dung giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà đất số 71 Nguyễn Văn Trỗi, phường 2, thành phố Đà Lạt.

Trên chỉ đạo, dưới không nghe

Trên cơ sở đó, ngày 9/11/2004, Thi hành án thành phố Đà Lạt ra Quyết định thi hành án số 46, buộc ông Phạm Xuân Tân trả lại giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà đất nói trên cho ông Tâm và bà Dung. Thế nhưng, điều ngạc nhiên là khi ông Tân đã thực hiện giao trả sổ nhà đất của ông Lê Quang Tâm cho Thi hành án thành phố Đà Lạt, thì cơ quan này lại tạm giữ, không giao trả lại cho ông Tâm. Không những thế, đến ngày 8/7/2005, Thi hành án thành phố Đà Lạt lại tiến hành cưỡng chế kê biên một nửa căn nhà 71 Nguyễn Văn Trỗi nhằm thi hành án đối với bà Dung. Bất bình, ông Tâm làm đơn khiếu nại. Ngày 25/10/2005, Thi hành án dân sự tỉnh Lâm Đồng đã yêu cầu Thi hành án thành phố Đà Lạt thu hồi biên bản kê biên nói trên và xử lý lại theo đúng trình tự thủ tục, nhưng Thi hành án thành phố Đà Lạt vẫn không thực hiện.

Ông Lê Quang Tâm, cho biết: “Thi hành án dân sự tỉnh Lâm Đồng nay trả lời thế này, mai trả lời thế khác, trái ngược nhau hoàn toàn. Trong 5 năm qua tôi đã gửi rất nhiều đơn kêu nhưng đến nay vẫn chưa nhận được bất kỳ một bản hồi âm nào”.

Do sổ nhà đất đang bị Thi hành án thành phố Đà Lạt tạm giữ và ra thông báo niêm yết tài sản tại UBND phường nên ông Tâm không thể bán nhà để tạo điều kiện cho bà Dung trả nợ, ông Tâm gửi đơn cầu cứu đến cơ quan Thi hành án tỉnh Lâm Đồng. Ngày 24/9/2007, một lần nữa Thi hành án dân sự tỉnh Lâm Đồng ra quyết định yêu cầu Thi hành án thành phố Đà Lạt tiến hành thực hiện theo đúng như quyết định của bản án 105, ngày 30/9/2004 của Toàn án nhân dân tỉnh Lâm Đồng; đồng thời yêu cầu thực hiện theo đúng với trình tự quy định của pháp luật.

Tuy nhiên, quyết định trên không những không được thi hành mà nghiêm trọng hơn, ngày 1/4/2008, Thi hành án thành phố Đà Lạt lại tiến hành lập Hội đồng cưỡng chế, tổ chức kê biên toàn bộ nhà và đất tại số 71 Nguyễn Văn Trỗi của ông Lê Quang Tâm. Điều đáng nói là trong biên bản kê biên tài sản này, Chủ tịch Hội đồng cưỡng chế lại không ký tên vào biên bản?!

Tự đứng ra làm sổ nhà đất mới cho dân

Mặc dù Thường trực Hội đồng nhân dân tỉnh Lâm Đồng đã khẳng định Thi hành án thành phố Đà Lạt có dấu hiệu vi phạm pháp luật tại văn bản số 269 ngày 04/4/2008, đồng thời yêu cầu Trưởng Thi hành án dân sự tỉnh Lâm Đồng chỉ đạo Thi hành án thành phố Đà Lạt giải quyết vụ khiếu nại, thế nhưng, từ đó đến nay, Thi hành án thành phố Đà Lạt vẫn kiên quyết thực hiện thi hành án theo cách riêng của mình. Cụ thể, Thi hành án thành phố Đà Lạt đã âm thầm phối hợp với các cơ quan liên quan cấp lại Giấy chứng nhận Quyền sử dụng đất mới cho ông Lê Quang Tâm và bà Nguyễn Thị Dung, trong khi ông Tâm và bà Dung không có nhu cầu và không hề hay biết về việc này.

Đây là hành động liệu có thuộc thẩm quyền và quy định của pháp luật hay không? Đại diện Thi hành án thành phố Đà Lạt, ông Nguyễn Long Vân, Phó Trưởng Thi hành án thành phố Đà Lạt, lý giải rất chung chung và mâu thuẫn: Khi thì cho rằng “Luật thi hành án không có quy định cơ quan thi hành án tự đứng ra làm Giấy chứng nhận quyền sở hữu mới”, lúc thì khẳng định “việc cấp lại sổ sở hữu này không trái với quy định”?!  

Thế nhưng, nói về số tiền đóng thuế trước bạ khi làm lại Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất mới cho ông Tâm và bà Dung được Thi hành án thành phố Đà Lạt trích từ nguồn ngân sách nào?  Thì ông Vân không trả lời được.

Không chỉ dừng lại ở đó, ngày 17/3/2009, Thi hành án thành phố Đà Lạt lại tiến hành định giá tài sản nhà và đất tại 71 Nguyễn Văn Trỗi, với giá 3,9 tỷ đồng. Đồng thời, gia hạn trong thời gian 3 tháng, nếu ông Tâm không mua lại tài sản thì Thi hành án thành phố Đà Lạt sẽ bán đấu giá. Điều đáng nói là việc định giá tài sản này lại thấp hơn một nửa so với giá thị trường lúc bấy giờ.

Ở thành phố Đà Lạt có gần chục trường hợp cũng vì vay nóng đã phải rơi vào tình cảnh tan cửa nát nhà. Điều đáng nói là hầu hết những trường hợp nói trên đều mất đi quyền tự do định đoạt tài sản của chính mình, không có cơ hội tự đứng ra bán nhà để trả nợ. Và trường hợp của gia đình ông Lê Quang Tâm cũng sẽ không ngoại lệ, nếu Cơ quan Thi hành án thành phố Đà Lạt vẫn bất chấp mọi sự chỉ đạo của cấp trên, thực hiện việc thi hành án theo cách riêng của mình./.