Thờ ơ trước khiếu nại của dân
Cán bộ chính quyền phường Vĩnh Tuy đã hiểu không đầy đủ nội dung đơn của cụ Thanh, dẫn đến xử lý không đúng theo Luật Khiếu nại, tố cáo
“Tôi nay đã ở tuổi gần đất xa trời rồi, nếu cơ quan ngôn luận không lên tiếng giúp thì tôi chỉ còn biết đập đầu vào tường để tìm đến cái chết mà thôi...”. Khó có thể nghĩ rằng người nói câu đó khi đưa đơn cầu cứu tại tòa soạn Báo TNVN lại là một cụ già gần 80 tuổi, học hàm Phó Giáo sư, Anh hùng lao động của ngành giáo dục. Chủ tịch UBND phường Vĩnh Tuy cũng thừa nhận, cụ cũng đã uất ức kêu lên ở trụ sở phường là sẽ xảy ra án mạng nếu không được giải quyết. Chuyện gì mà ghê gớm vậy? Xin thưa: Bắt đầu từ cái máng nước…
Chuyện không nhỏ
Cụ già có tên là Trần Tuấn Thanh, Phó Giáo sư, Anh hùng Lao động, từng là Giám đốc Trung tâm nghiên cứu kỹ thuật cơ khí chính xác Trường ĐH. Bách Khoa, Hà Nội nguyên TGĐ Liên hiệp Khoa học công nghệ Bắc Hà - Hội khoa học Công nghệ tự động hóa Việt Nam.
Cụ Thanh kể, người hàng xóm “giọt gianh” với cụ là - bà Lê Thị Thanh Hiền, Tổ phó Tổ dân phố. Năm 1997, bà Hiền xây dựng nhà kiên cố 3 tầng, bà sang xin cụ Thanh đập bỏ tường bao cho bà được trát tường để không bị thấm, cụ đồng ý vì nghĩ đến tình nghĩa láng giềng. Một năm sau, cụ khởi công xây nhà, mẹ con bà Hiền ngồi lì trên móng nhà cụ, yêu cầu phải xây cách tường nhà họ 20cm vì ở đây là nền đất ao, nếu cụ xây sát tường thì nhà họ sẽ bị lún nứt. Để giữ hòa khí, cụ Thanh đồng ý chừa lại phần đất của mình xây cách tường nhà bà Hiền khoảng 10cm.
Ngày 13/11/2009, bà Hiền tự cơi nới, xây dựng thêm một tầng rồi làm hệ thống máng nước thải trên khoảng đất lưu không giữa 2 nhà. Bà Hiền còn cho thợ khoan, bắt vít gắn máng vào tường nhà cụ Thanh mà không hề có sự thỏa thuận, hoặc một lời nào với cụ. Thấy cứ nhẫn nhịn thì người hàng xóm lại lấn tới, xâm phạm vào cả chủ quyền của mình, cụ Thanh phản ứng, không chấp nhận sự “xâm lăng” của cái máng nước. Thế là ông Nhiên (chồng bà Hiền) cùng con trai lập tức chửi bới, lăng mạ cụ, thậm chí còn đe dọa đập tan cổng nhà cụ. Không những thế, họ còn lớn tiếng cho rằng, phần đất lưu không mà trước đây cụ xây chừa lại không phải là của cụ mà là… của họ!?
Tuổi già, lại ở nhà một mình, các con thường đi làm xa, cụ đành làm đơn khiếu nại nhờ UBND phường giải quyết. Cụ gửi đơn từ đầu năm 2010 và yên tâm chờ đợi, bởi nghĩ rằng, việc giải quyết cái máng nước chỉ là chuyện nhỏ, chỉ cần cán bộ chính quyền xem xét hồ sơ, xác định mốc giới, khẳng định chủ quyền giữa 2 nhà là phân rõ đúng sai, rồi hòa giải giữa 2 bên và ra quyết định giải quyết, thế là xong!
Cách giải quyết của chính quyền sở tại
Nhưng mãi đến ngày 11/3/2010, đơn khiếu nại của cụ mới được ông Hà Huy Dũng, cán bộ tư pháp phường Vĩnh Tuy tiếp nhận, rồi kéo dài cho đến nay. Điều 36, Luật Khiếu nại, tố cáo quy định: “Thời hạn giải quyết khiếu nại lần đầu không quá 30 ngày, kể từ ngày thụ lý để giải quyết; đối với vụ việc phức tạp thì thời hạn giải quyết khiếu nại có thể kéo dài hơn, nhưng không quá 45 ngày…”. Vụ việc khiếu nại của cụ Trần Tuấn Thanh quyết không thể là “vụ việc phức tạp”, vậy mà đến nay đã gần 3 tháng, vẫn chưa có kết quả giải quyết. Vì sao lại như vậy?
Ngày 13/5/2010, cụ nhận được Thông báo do bà Lê Thị Hương, Phó Chủ tịch UBND phường Vĩnh Tuy ký với nội dung: “Việc gia đình ông Thanh đề nghị xác định các thông số kích thước, hiện trạng thửa đất và nhà theo phương thẳng đứng của hai nhà không thuộc thẩm quyền của UBND phường, vì vậy, đề nghị ông Thanh liên hệ tới các cơ quan chuyên môn có đủ tư cách pháp nhân về đo đạc để thực hiện các yêu cầu của ông…”.
12 ngày sau, cũng chính bà Hương cấp giấy giới thiệu cho cụ già gần 80 tuổi Trần Tuấn Thanh đến Công ty Địa chính Hà Nội nhờ đo đạc ranh giới giữa hai gia đình để làm cơ sở giải quyết tranh chấp. Trong khi đó, trả lời Báo TNVN về trách nhiệm xác định mốc giới giữa nhà đất của cụ Thanh và bà Hiền, ông Hà Huy Dũng, cán bộ Tư pháp của phường Vĩnh Tuy nói: “Việc đó thuộc thẩm quyền cơ quan chức năng, không phải việc của Thanh tra phường...”.
Những động thái kể trên cho thấy, cán bộ chính quyền phường Vĩnh Tuy đã hiểu không đầy đủ nội dung đơn của cụ Thanh, dẫn đến xử lý không đúng theo Luật Khiếu nại, tố cáo. Đơn của cụ Thanh là đơn khiếu nại gia đình bà Hiền có hành vi lấn chiếm khoảng không thuộc chủ quyền của gia đình cụ, xâm phạm nơi cư trú của cụ, tại sao lại hiểu là đơn đề nghị xác định mốc giới, đo đạc kích thước nhà đất?
Thực tế cho thấy, đơn khiếu nại của cụ Thanh là có cơ sở vì vụ việc tranh chấp đã xảy ra, những lời chửi bới từ phía nhà bà Hiền đối với cụ Thanh ngày càng nặng nề hơn, có nguy cơ phát sinh mâu thuẫn phức tạp. Anh Trần Tuấn Dũng, con trai cụ Thanh bức xúc: “Gia đình chúng tôi rất muốn giải quyết trên tinh thần hòa giải, nhưng sợi dây tình làng nghĩa xóm đã bị vợ chồng ông Nhiên, bà Hiền chặt đứt mất rồi. Bố con ông ấy leo lên tầng thượng chửi bới, xưng hô mày tao, mạt sát bố tôi, mà năm nay bố tôi đã yếu lắm rồi”.
Làm việc với chúng tôi, ông Lê Văn Bắc, Chủ tịch UBND phường Vĩnh Tuy thừa nhận, đã biết tình trạng căng thẳng của cụ Thanh. Tuy nhiên, cái cách giải quyết của bà Phó Chủ tịch phường Vĩnh Tuy khiến cụ Thanh cho rằng cán bộ phường bênh nhau (bà Hiền là Tổ phó dân phố) và cụ rơi vào bế tắc.
“Gia đình tôi đã làm đơn ra phường từ nhiều tháng nay, nhưng chính quyền phường không tỏ ra có trách nhiệm gì. Tôi đã ở cái tuổi gần đất xa trời rồi, nếu cơ quan ngôn luận không lên tiếng giúp thì tôi chỉ còn cách đập đầu vào tường trước cửa nhà bà Hiền để chết mà thôi. Bao nhiêu năm cống hiến cho cách mạng, thế mà bây giờ lại bị người hàng xóm đáng tuổi con, tuổi cháu xúc phạm như vậy, tôi không thể chịu nổi” - cụ Thanh nghẹn ngào.
Để không vô cảm với nỗi đau của một cụ già râu tóc bạc phơ, một trí thức cho đến giờ phút này vẫn tiếp tục có những đóng góp xác đáng cho chiến lược phát triển ngành cơ khí Việt Nam nói riêng, ngành công nghiệp Việt Nam nói chung, chúng tôi viết bài báo này với hy vọng, chính quyền phường Vĩnh Tuy, quận Hai Bà Trưng, Hà Nội không coi đây là chuyện nhỏ, kịp thời có biện pháp nhằm giải quyết mâu thuẫn phát sinh trong nội bộ nhân dân ngay từ cơ sở, không để hậu quả đáng tiếc xảy ra./.