Nơi ánh sáng trở thành bất tử
Vận động người dân hiến giác mạc là việc mới, việc khó nhưng huyện Kim Sơn, tỉnh Ninh Bình đã làm được điều đó.
Hiện ở Việt Nam, số lượng người mù do các bệnh về giác mạc có trên 300.000 người, mỗi năm lại tăng thêm khoảng 15.000 người. Với trình độ y học hiện tại, việc chữa trị chỉ có thể thực hiện ghép giác mạc khi có giác mạc được hiến. Tuy nhiên, việc hiến giác mạc ở Việt Nam hiện nay không nhiều.
Những “ngọn nến” bất tử
Đầu năm 2011, cả gia đình, con cháu nội ngoại tất bật tổ chức lễ mừng thượng thọ cho cụ Đỗ Thị Gấm. Khuôn mặt nhăn nheo của tuổi già toát lên niềm hạnh phúc khi cụ được sum vầy bên con cháu. Tuổi già như ngọn nến trước gió, sáng còn tối tắt. Khi còn sống, ước nguyện của cụ muốn cuộc đời mỗi người giống như ngọn nến bất tử nên từ năm 2009 cụ đã đăng ký hiến giác mạc.
Cụ Đỗ Thị Gấm là người thứ 21 ở xã Văn Hải tiếp tục ghi tên vào danh sách những người giữ cho ngọn nến bất tử sáng mãi. Dù mất đi một người thân trong gia đình nhưng các con cháu, người thân của cụ vô cùng tự hào trước nghĩa cử cao đẹp đó. Cả 6 người con cụ Gấm dù rất đau buồn, đôi mắt rớm lệ nhìn lên di ảnh của mẹ và bảo: “Thể xác mẹ không còn ở lại với gia đình, nhưng ở đâu đó, mẹ vẫn nhìn thấy chúng con, khi đôi mắt mẹ vẫn hiện hữu trên đời. Đây là việc làm rất có ích để tạo cơ hội cho người chịu thiệt thòi, mù loà có thể thấy được ánh sáng, nhất là những người trẻ bị mù loà. Chúng tôi tự hào có một người mẹ như thế. Hiện nay cả 6 anh chị em chúng tôi cũng đã ghi tên vào danh sách hiến giác mạc của xã Văn Hải”.
Để được gia đình cụ Đỗ Thị Gấm cũng như hơn 450 người đã đăng ký hiến ở xã Văn Hải hiểu và đồng thuận, không phải chuyện một sớm một chiều bởi rào cản tâm lý của người Á Đông.
Công việc này đòi hỏi cả một quá trình vận động, tuyên truyền bền bỉ của đội ngũ tình nguyện viên, cán bộ Hội chữ thập đỏ. Đặc biệt là xã có 80% đồng bào theo đạo Công giáo nên những bài rao giảng của linh mục Đinh Công Dũng, cha xứ của giáo xứ Văn Hải về việc hiến giác mạc để cứu người là phù hợp với những lời chúa răn dạy có sức lan toả lớn.
Lĩnh hội tinh thần của linh mục, những chánh chương, trùm chưởng có uy tín trong giáo xứ đã trở thành những cộng tác viên đắc lực cho phong trào vận động hiến tặng giác mạc của xã.
Hàng ngày trên chiếc xe đạp cũ kỹ, ông Bùi Văn Bình, nguyên trùm chánh giáo họ Đông Hải, xã Văn Hải, đến từng nhà, trước là hỏi thăm, sau là truyền tải những câu chuyện về lợi ích khi hiến giác mạc. Giọng nói nhỏ nhẹ, cách truyền đạt đơn giản nhưng đầy đủ, dễ hiểu đã lấy được lòng tin của giáo dân. Không cứng nhắc trong cách tuyên truyền, vận động, tuỳ vào hoàn cảnh mỗi gia đình, ông lại có cách thuyết giảng khác nhau.
Hiến giác mạc là tình người
Ông Bình chia sẻ, khi tôi về giáo xứ Văn Hải trong cộng đồng có nhóm lên một số tư tưởng là tội gì làm ma mù dưới âm phủ. Nhiều người chưa thấu hiểu hết rằng, việc hiến giác mạc là tình người, sống với nhau có đạo đức, có tình làng nghĩa xóm, coi đau khổ của khác như đau khổ của mình, khi quên mình vì mọi người là cũng lúc nhận được ơn chúa ban. Thuyết giảng là như vậy nhưng để giáo dân hiểu, nghe theo cũng là quá trình bền bỉ, lâu dài. Mới đây, ông cũng đã vận động được cụ ông 105 tuổi hiến giác mạc. Khó lắm, các con cháu của cụ đông gần 100 người, mỗi người một ý, phải thuyết phục làm sao để cho họ đồng thuận cho cụ hiến giác mạc.
![]() |
| Tuyên truyền các nội dung về mắt cho người dân |
Ông Phạm Ngọc Sinh, Chủ tịch Hội chữ Thập đỏ huyện Kim Sơn cho biết, từ năm 2008 đến nay, phong trào hiến tặng giác mạc đã được Hội chữ Thập đỏ huyện Kim Sơn triển khai và trở thành phong trào trong toàn huyện. Năm 2010, trên địa bàn huyện Kim Sơn đã có 3.527 người đăng ký hiến giác mạc của mình sau khi qua đời và có 72 người đã hiến tặng giác mạc thành công.
Tại xã Văn Hải từ khi người hiến tặng giác mạc đầu tiên là chị Phạm Thị Chiên, 50 tuổi đến nay đã có 21 người hiến tặng giác mạc, số người đăng ký hiến tặng lên đến 1.700 người. Riêng trong quý I/2011, Văn Hải đã có 4 ca hiến tặng giác mạc thành công. Tất cả những giác mạc này đều được chuyển về Ngân hàng Mắt - Bệnh viện Mắt Trung ương để thực hiện ghép giác mạc miễn phí cho người bệnh.
Anh Đoàn Ngọc Minh, Chủ tịch Hội chữ Thập đỏ xã Văn Hải cho biết, thuyết phục đã là khó nhưng để giữ được giác mạc đạt tiêu chuẩn như ngành y tế yêu cầu còn khó hơn bởi giác mạc chỉ có tác dụng cấy ghép trong vòng 6 tiếng kể từ khi người hiến tặng qua đời. Anh Minh chia sẻ, có những trường hợp chúng tôi phải túc trực cả tháng, từ khi người hiến giác mạc lâm bệnh cho đến khi về với đức Chúa. Trong những ngày đó, chúng tôi phải theo dõi để có thông tin kịp thời gửi cho Viện Mắt về nhận giác mạc. Không phụ công, sự nhiệt tình của ông Bình, anh Minh và rất nhiều những người tâm huyết với phong trào này, đến nay khoảng 80% bà con giáo dân ở xã Văn Hải đã đồng tình về việc hiến giác mạc sau khi qua đời.
Giúp những người bị thiệt thòi tìm thấy ánh sáng
“Chỉ một người hiến thành công, ngay lập tức sẽ trở thành động lực, niềm tin, sự ngưỡng mộ đối với nhiều người. Sau này khi về với Chúa tôi cũng xin hiến đôi giác mạc cho những người bị thiệt thòi không thấy ánh sáng”. Đó cũng là ước nguyện của ông Bùi Văn Bình và cũng là mong muốn của hầu hết người dân ở xã Văn Hải khi trò chuyện với chúng tôi. Họ chỉ mong muốn khi người mù được thay giác mạc, họ sẽ giữ gìn và lại hiến tặng cho người khác khi qua đời. Cứ như thế sự sống sẽ tiếp nối sự sống, giác mạc sẽ trở thành ngọn nến bất tử và sáng mãi./.
