Sóng nhiệt nguy hiểm đến mức nào mà nhiều người vẫn chủ quan?
VOV.VN - Biến đổi khí hậu khiến các đợt sóng nhiệt xuất hiện ngày càng dày đặc và khắc nghiệt hơn, không chỉ tác động đến môi trường mà còn đe dọa trực tiếp sức khỏe con người. Nắng nóng kéo dài, đặc biệt khi đi kèm tình trạng không khí tù đọng, có thể làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch, hô hấp và thần kinh.
Sóng nhiệt ảnh hưởng như thế nào đến sức khỏe?
Sóng nhiệt là hiện tượng nắng nóng bất thường kéo dài trong nhiều ngày, thậm chí nhiều tuần và thường đi kèm tình trạng ít gió, không khí ngột ngạt. Vậy hiện tượng này tác động ra sao đến sức khỏe con người?
Gây mất nước và rối loạn điện giải
Khi nhiệt độ môi trường tăng cao, cơ thể sẽ tiết nhiều mồ hôi hơn để làm mát. Nếu không bổ sung đủ nước và khoáng chất, cơ thể rất dễ rơi vào tình trạng: Mất nước, thiếu natri, kali, rối loạn điện giải. Đây là nguyên nhân phổ biến dẫn đến tình trạng chuột rút, mệt mỏi, tụt huyết áp hoặc ngất xỉu.
Làm suy giảm khả năng điều hòa thân nhiệt
Ở điều kiện bình thường, cơ thể có khả năng tự cân bằng nhiệt độ. Tuy nhiên, trong các đợt sóng nhiệt kéo dài, cơ chế này có thể bị quá tải, đặc biệt ở các nhóm người cao tuổi, trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ, người mắc bệnh tim mạch, hô hấp hoặc bệnh thận. Hệ quả là thân nhiệt có thể tăng nhanh, làm gia tăng nguy cơ suy kiệt hoặc đột quỵ do nhiệt.
Làm bệnh nền trở nặng
Nắng nóng kéo dài khiến nhịp tim tăng, cơ thể cần nhiều oxy hơn và làm tăng áp lực lên hệ tim mạch. Điều này có thể khiến các bệnh lý nền như tăng huyết áp, bệnh tim mạch, hen phế quản hay suy thận diễn biến nghiêm trọng hơn.
Những bệnh thường gặp do sóng nhiệt gây ra
Cũng giống như ô nhiễm không khí kéo dài có thể gây bệnh hô hấp, sóng nhiệt là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến nhiều rối loạn sức khỏe nguy hiểm nếu không được xử lý kịp thời.
Chuột rút do nhiệt
Tình trạng này thường xảy ra ở những người lao động hoặc vận động ngoài trời trong thời gian dài. Nguyên nhân chủ yếu là cơ thể mất quá nhiều nước và khoáng chất qua mồ hôi nhưng không được bổ sung kịp thời.
Biểu hiện thường gặp gồm co thắt cơ đột ngột ở bắp chân, bàn tay hoặc bàn chân, kèm cảm giác đau và căng cứng cơ. Nhóm có nguy cơ cao gồm công nhân xây dựng, nông dân, người lao động ngoài trời hoặc học sinh tham gia hoạt động thể chất dưới nắng nóng.
Suy kiệt do nhiệt
Đây là tình trạng nghiêm trọng hơn, xảy ra khi cơ thể mất nước kéo dài trong môi trường nhiệt độ cao nhưng không được bù nước kịp thời. Người bị suy kiệt do nhiệt thường có các dấu hiệu như đau đầu, chóng mặt, mệt lả, da lạnh, tái xanh, đổ nhiều mồ hôi, tụt huyết áp hoặc dễ ngất. Nếu không được xử lý sớm, tình trạng này có thể tiến triển thành Say nắng nguy hiểm đến tính mạng.
Kiệt sức do nhiệt nặng
Kiệt sức do nhiệt nặng, hay Sốc nhiệt, là biến chứng nguy hiểm nhất do sóng nhiệt gây ra khi cơ thể mất khả năng điều hòa thân nhiệt. Khi nhiệt độ cơ thể vượt 40 độ C, người bệnh có thể lú lẫn, co giật, hôn mê, da nóng khô và đối mặt nguy cơ tổn thương thần kinh, suy đa cơ quan, thậm chí tử vong nếu không được cấp cứu kịp thời.
Làm cách nào để bảo vệ sức khỏe trước sóng nhiệt?
Để giảm rủi ro do thời tiết cực đoan, mỗi người cần chủ động bảo vệ sức khỏe, đặc biệt là nhóm nguy cơ cao. Nên uống đủ nước, có thể bổ sung điện giải bằng nước chanh muối hoặc Oresol, đồng thời hạn chế nước ngọt, đồ uống có gas và rượu bia. Người dân cũng nên tránh hoạt động ngoài trời từ 10h-16h, ưu tiên nghỉ ngơi ở nơi thoáng mát và điều chỉnh nhiệt độ điều hòa hợp lý để tránh sốc nhiệt. Nếu buộc phải ra ngoài, cần che chắn kỹ bằng mũ rộng vành, quần áo dài tay sáng màu, kính râm và khẩu trang chống nắng.