Ai sẽ là Tổng thống mới của nước Pháp?

• Dư luận trái chiều trước cuộc bầu cử Tổng thống Pháp
• Tỷ lệ thất nghiệp ảnh hưởng kết quả bầu cử Tổng thống Pháp
• Bầu cử Tổng Thống Pháp- cuộc đua sắp ngã ngũ 

Nicolas Sarkozy - đảng Liên minh vì phong trào nhân dân (UMP)

Đương kim Tổng thống Pháp, 57 tuổi, đại diện cho đảng cánh hữu Liên minh vì phong trào nhân dân (UMP), là một chính trị gia chuyên nghiệp đã tham gia chính trường từ năm 19 tuổi. Năm 28 tuổi, ông được bầu làm thị trưởng thành phố Neuilly sur Seine giàu có ở vùng Ile de France và giữ chức này trong vòng 10 năm.

Ứng viên - Đương kim Tổng thống Nicolas Sarkozy chọn mục tiêu "Vì nước Pháp mạnh"

Năm 1993, ông Sarkozy lần đầu giữ một chức vụ trong Chính phủ với vai trò người phát ngôn dưới quyền Thủ tướng Edouard Balladur; năm 2002 giữ chức Bộ trưởng Nội vụ và một thời gian ngắn làm Bộ trưởng Kinh tế & Tài chính năm 2004.

Năm 2007, ông Sarkozy được chọn làm người đại diện cho đảng UMP tham gia cuộc bầu cử Tổng thống Pháp và vào ngày 6/5/2007, ông Sarkozy đánh bại đối thủ Segolene Royal của đảng Xã hội (PS) ở vòng 2 với tỷ lệ phiếu bầu 53% để trở thành Tổng thống thứ 6 của nền Cộng hòa thứ V.

Năm nay, ông Sarkozy chọn khẩu hiệu tranh cử là “Vì nước Pháp mạnh” với nhiều mục tiêu tham vọng như: cân bằng thâm hụt ngân sách vào năm 2016, tổ chức trưng cầu ý dân về các vấn đề liên quan đến lợi ích quốc gia và xã hội, mở ra chương trình tái đào tạo người thất nghiệp để tìm việc làm mới, đánh thuế vào các giao dịch tài chính, giảm một nửa số người có thể nhập cư vào nước Pháp từ năm 2012 đến 2017, siết chặt các điều kiện về thu nhập và nhà ở với những trường hợp xin đoàn tụ gia đình và hạn chế cấp thẻ tị nạn…

Francois Hollande - Đảng Xã hội (PS)

Ông Francois Hollande năm nay 58 tuổi, từng học các trường danh giá nhất của Pháp. Bước đi đầu tiên trên con đường chính trị của ông Hollande là làm trợ lý (cùng người vợ cũ Segolene Royal) trong điện Elysees vào năm 1981 khi ông Francois Mitterand, cũng là người của đảng Xã hội, trúng cử Tổng thống Pháp.

Được đánh giá là đối thủ nặng ký của đương kim Tổng thống Sarkozy, ông Hollande chọn khẩu hiệu "sự thay đổi là bây giờ) (Ảnh: Bloomberg.com)

Từ đó đến nay, ông Hollande đã trải qua các chức vụ như dân biểu của vùng Correze (từ 1988), Bí thư toàn quốc đảng Xã hội phụ trách các vấn đề kinh tế (1994) và đứng đầu đảng Xã hội từ 1997 - 2008.

Tháng 10/2011, ông Hollande đánh bại bà Martine Aubry trong các vòng bầu cử sơ bộ của đảng PS để chính thức đại diện cho đảng này tham dự cuộc tranh cử Tổng thống Pháp 2012.

Với khẩu hiệu “Sự thay đổi là bây giờ”, ông Hollande có một số cam kết với cử tri nếu ông trúng cử như: giảm thâm hụt ngân sách xuống còn 0% vào cuối năm 2017; cam kết sẽ không để cho giới đầu cơ tài chính khuynh đảo kinh tế quốc gia và vùng euro, tạo thêm 150.000 việc làm cho giới trẻ và sẽ áp dụng lệnh cấm các ngân hàng Pháp có chi nhánh ở các thiên đường thuế, cấm các sản phẩm tài chính “độc hại”.

Ông cũng đứng về phía những người có thu nhập thấp trong xã hội Pháp với đề xuất giảm 30% lương của Tổng thống và các Bộ trưởng, tăng thuế đến 75% đối với những người có thu nhập trên 1 triệu euro/năm…

Đối với người nước ngoài, ông Hollande tuyên bố sẽ hợp thức hóa cho những người nhập cư không có giấy tờ theo từng trường hợp, duy trì trợ giúp y tế Nhà nước (AME) cho người nước ngoài…

Jean Luc Melenchon - đảng Mặt trận Cánh tả (FG)

Ứng cử viên đảng Cánh tả Jean Luc Melenchon được xem là một “hiện tượng” trong cuộc bầu cử tổng thống năm nay tại Pháp, khi ông có khả năng tập hợp tới khoảng 14% số phiếu cho Mặt trận cánh tả (gồm đảng cánh tả và đảng Cộng sản) trong cuộc đua sắp tới, cải thiện uy tín cho phe cánh tả khi 5 năm về trước, đảng Cộng sản không vượt qua ngưỡng 5%.

Ông Melenchon cam kết tăng lương tối thiểu lên 1.700 euro ngay trong năm nay (Ảnh: gala.fr)

Ông Melenchon năm nay 61 tuổi, sinh ra tại Morroco, có bằng Triết học, từng làm giảng viên, biên tập viên nhà in, nhà báo... Thời trẻ của ông Melenchon gắn liền với cuộc cách mạng 1968 của giới trẻ Pháp và ông từng tham dự Quốc tế cộng sản.

Ông Melenchon từng 2 lần ra tranh cử chức thủ lĩnh đảng Xã hội nhưng đều thất bại (năm 1997 trước ông Francois Hollande và năm 2008 trước bà Martine Aubry). Sau thất bại năm 2008, ông Melenchon từ bỏ PS để lập ra đảng Mặt trận cánh tả (FG).

Từ năm 2009, với sự ủng hộ của Đảng Cộng sản Pháp (PCF), ông Melenchon được chọn là ứng cử viên duy nhất đại diện cho cả đảng Mặt trận cánh tả và đảng Cộng sản Pháp tham dự cuộc bầu cử Tổng thống Pháp 2012.

Ông Melenchon đã khởi xướng nền cộng hòa thứ 6 cho nước Pháp, xóa bỏ Thượng viện hoặc cải cách triệt để, giảm quyền lực của Tổng thống, tăng trách nhiệm của Chính phủ trước Quốc hội.

Ông cam kết tăng lương tối thiểu lên 1.700 euro ngay trong năm nay, áp dụng mức trần lương trong các doanh nghiệp, chênh lệch về thu nhập không được vượt quá 20 lần; nhà nước tăng cường kiểm soát các ngân hàng và các thể chế tài chính, đặt lộ trình quốc hữu hóa các ngân hàng và các công ty bảo hiểm.

Về nhập cư, ông Melenchon chủ trương hợp pháp hóa cho những người nhập cư không có giấy tờ, cho phép đoàn tụ gia đình, cho phép cư trú với mục đích chữa bệnh, cho phép người nhập cư bỏ phiếu trong các cuộc bầu cử địa phương …

Marine Le Pen - đảng Mặt trận quốc gia (FN)

Năm nay 44 tuổi, bà Marine Le Pen là con gái của Jean-Marie Le Pen, cựu lãnh đạo của đảng cực hữu Mặt trận quốc gia (FN).

bà Marine Le Pen được xem là người phát huy mạnh mẽ truyền thống cứng rắn của phe cực hữu (Ảnh: journaldesvignobles.wordpress.com)

Tốt nghiệp trường luật và có bằng Luật sư, bà Marine Le Pen từng là người phụ trách bộ phận pháp lý của đảng FN từ năm 1998 đến 2003. Bà là ủy viên hội đồng vùng Nord-Pas-de-Calais từ năm 1998 và năm 2004 trúng cử ủy viên Nghị viện châu Âu.

Từ năm 2011, bà Marine Le Pen thay cha, trở thành Chủ tịch đảng Mặt trận quốc gia và là ứng cử viên đại diện cho Mặt trận quốc gia tham dự cuộc bầu cử Tổng thống Pháp 2012.

Dường như truyền thống cứng rắn của phe cực hữu còn được bà Marine Le Pen phát huy mạnh mẽ hơn với các tuyên bố quay trở lại đồng franc Pháp, đàm phán lại toàn bộ các Hiệp ước châu Âu để giữ chủ quyền cho nước Pháp, tái lập hàng rào thuế quan với một số sản phẩm, cho ra đời thuế đánh vào lợi nhuận của các tập đoàn dầu lửa.

Về nhập cư, bà Marine Le Pen đề xuất xóa bỏ việc đoàn tụ gia đình, trục xuất ngay lập tức với quy mô lớn người nhập cư và đang cư trú bất hợp pháp trên đất Pháp, xóa bỏ trợ cấp y tế nhà nước cho người nước ngoài.

Francois Bayrou - đảng Phong trào Dân chủ (Modem)

Ông Francois Bayrou, Giáo sư văn học cổ điển, 61 tuổi, đại diện cho đảng Phong trào dân chủ trung dung do ông thành lập năm 2007. Trong nhiều năm liền, ông Bayrou được coi là lãnh đạo của lực lượng trung dung, không tả, không hữu và là “lực lượng thứ 3” quan trọng trên chính trường Pháp. Ông từng giữ các chức vụ Bộ trưởng Giáo dục trong các đời chính phủ của Tổng thống Mitterand và Tổng thống Chirac.

Cương lĩnh tranh cử của ông Bayrou được cho là không rõ ràng (Ảnh: parismatch.com)

Ông Bayrou đã 2 lần tham gia tranh cử Tổng thống Pháp. Năm 2002, ông xếp thứ 4 với 7% phiếu bầu; còn năm 2007, ông Bayrou thành công lớn khi xếp thứ 3 với 18% số phiếu ủng hộ. Lần này, các cuộc thăm dò cho rằng ông sẽ đạt được gần 10% số phiếu bầu.

Cương lĩnh tranh cử của ông Bayrou bị đánh giá là không rõ ràng, với một số điểm chung chung như tiết kiệm chi tiêu trong 2 năm 2013 và 2014, tăng thuế giá trị gia tăng một cách hạn chế, tạo ra thương hiệu độc lập cho các doanh nghiệp và tăng cường quảng bá hình ảnh của các “sản phẩm được làm tại Pháp”…

Về giáo dục, ông chủ trương mở các trường học dành cho các học sinh trượt trong các kỳ thi với các giáo trình thích hợp. Về nhập cư, ông Bayrou tuyên bố sẽ công nhận rộng rãi thành công của những người nhập cư trong xã hội, tăng học bổng cho những người xứng đáng.

5 ứng cử viên không gây nhiều tiếng vang, gồm:

Bà Eva Joly, đại diện đảng Xanh và sinh thái châu Âu (EE-LV), 69 tuổi, người gốc Nauy. Bà từng là công tố viên có tiếng của tòa án Paris, chuyên điều tra những vụ án chính trị - tài chính lớn ở tầm quốc gia và quốc tế, chủ yếu là các vụ án tham nhũng. Năm 2010, bà bắt đầu có ý định ra tranh cử tổng thống Pháp, đại diện cho đảng Xanh và Sinh thái châu Âu.

Eva Joly muốn thúc đẩy vai trò, hội nhập trong  Liên minh châu Âu và từ bỏ các công nghệ hạt nhân để bảo vệ môi trường; thúc đẩy thành lập một tổ chức thế giới về bảo vệ môi trường, tăng 1% tổng sản phẩm quốc nội cho phát triển, yêu cầu rút quân Pháp khỏi Afghanistan.

Bà Eva Joly cũng chủ trương thiết lập một Hiến pháp châu Âu chung và tạo trái phiếu chung châu Âu để cùng giải quyết vấn đề nợ.

Bà Nathalie Arthaud, giáo viên kinh tế, 42 tuổi, ứng cử viên của đảng "Đấu tranh cho công nhân" (LO), chủ trương xóa bỏ những căn cứ quân sự của Pháp ở nước ngoài, nhất là tại các nước thuộc địa cũ, và lên án tất cả các hành động can thiệp quân sự ra bên ngoài nước Pháp. Bà cũng nổi tiếng về đấu tranh cho sự bình đẳng nam - nữ và bảo vệ quyền lợi của phụ nữ.

Ông Nicolas Dupont-Aignan, 51 tuổi, chuyên gia về chính trị, luật và quản lý kinh tế, hiện tại là thị trưởng quận Yerres (ngoại ô Paris), đại diện đảng “Phong trào thức tỉnh nền cộng hòa” (DLR). Ông tranh đấu cho sức mạnh của nước Pháp, đề xuất nước Pháp ra khỏi NATO, tăng 2% tổng sản phẩm quốc nội cho quốc phòng. Ông cũng tuyên bố “giải phóng nước Pháp khỏi Liên minh Châu Âu”, xóa bỏ những thể chế như Ngân hàng Trung ương châu Âu, Ủy ban châu Âu, thay vào đó thành lập những cơ quan hợp tác của châu Âu về các lĩnh vực cụ thể như sức khỏe, sinh thái…

Ông Philippe Poutou, 45 tuổi, công nhân cơ khí công ty xe Ford và chiến sĩ của CGT, đại diện cho đảng cực tả “Tân đảng chống chủ nghĩa tư bản” (NPA). Chương trình của ông Philippe Poutou bao gồm: quốc hữu hóa lại nền kinh tế của Pháp, tăng lương, đánh thuế nặng vào người giàu, cấm sa thải công nhân... Ông cũng chủ trương rút quân đội Pháp ở Afghanistan cũng như trong NATO để tránh cái mà ông gọi là “toàn cầu hóa quân đội”; thúc đẩy giải giáp chương trình hạt nhân trên toàn hành tinh; xóa nợ cho các nước phía Nam bán cầu và công nhận Nhà nước Palestine độc lập.

Quan điểm của ông về châu Âu khá mơ hồ, ông phản đối một “châu Âu của những chủ ngân hàng và những ông chủ tư bản”, và yêu cầu để người dân châu Âu bầu chọn trực tiếp chức Chủ tịch Liên minh châu Âu. 

Ông Jacques Cheminade, 71 tuổi, chuyên gia về kinh doanh quốc tế và quan chức cấp cao của Bộ Kinh tế đã về hưu, đại diện đảng của ông có tên “Đoàn kết và tiến bộ” (S&P). Ông chủ trương thành lập một khu vực phát triển Âu-Á để đối trọng với thế chế tài chính của các nước nói tiếng Anh, yêu cầu Pháp rút quân khỏi Afghanistan và ngừng can thiệp quân sự bên ngoài lãnh thổ, thúc đẩy giúp đỡ các nước châu Phi phát triển, chống chủ nghĩa thuộc địa mới.

Trước đây, ông đã từng ứng cử 2 lần nhưng không thành công vì không tập hợp được đầy đủ thủ tục và quá ít phiếu (0,28%)./.