Căng thẳng khói mù xuyên biên giới - ASEAN cần chung tay giải quyết
VOV.VN - Malaysia và Brunei cho biết sẽ tận dụng “Cơ chế ASEAN” để tìm giải pháp cho tình trạng khói mù xuyên biên giới tái diễn do các vụ cháy rừng tại Indonesia. Indonesia kêu gọi các nước láng giềng tránh đổ lỗi cho nhau về tác động của khói bụi từ các vụ cháy rừng và đất ở Kalimantan.
Malaysia và Brunei đã nhất trí đưa vấn đề ô nhiễm khói mù xuyên biên giới ra thảo luận ở cấp độ ASEAN, trong bối cảnh khói dày đặc từ các vụ cháy rừng và cháy đất than bùn tại Indonesia đang lan sang các nước láng giềng. Thỏa thuận này đạt được vào cuối tuần qua trong chuyến thăm làm việc của Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim tới Bandar Seri Begawan để tham vấn hàng năm với Quốc vương Brunei Hassanal Bolkiah. Hai nhà lãnh đạo đã bàn về các biện pháp khả thi nhằm giải quyết vấn đề tái diễn này, lựa chọn cơ chế ASEAN là phương án tối ưu.
Một ngày trước đó, Ngoại trưởng Malaysia Mohamad Hasan cho biết nước này sẽ sớm gửi công văn chính thức tới Ban Thư ký ASEAN thông qua Bộ Tài nguyên và Bền vững Môi trường Malaysia.
Động thái này diễn ra khi các vụ cháy rừng và cháy đất than bùn đang bùng phát dữ dội trên khắp Indonesia, với hàng nghìn điểm nóng được phát hiện tại Kalimantan và Sumatra, trong bối cảnh thời tiết khô hạn kéo dài do hiện tượng El Nino gia tăng cường độ. Khói mù dày đặc đã bao trùm nhiều khu vực ở Kalimantan trong nhiều tuần qua, khiến tầm nhìn tại một số nơi giảm xuống chỉ còn 1 mét, gây gián đoạn giao thông đường bộ và làm chậm trễ các chuyến bay. Tổng thống Indonesia Prabowo Subianto đã đến Kalimantan trực tiếp chỉ đạo các hoạt động kiểm soát cháy rừng, khẳng định sẽ có các biện pháp mạnh để ngăn chặn các vụ vi phạm.
Bộ trưởng Văn phòng Quốc vụ viện Prasetyo Hadi cho biết: “Một trong những điểm mà Tổng thống Indonesia nhấn mạnh là bất kỳ hành vi phạm tội nào, hành vi vi phạm quy định gây ra cháy rừng đều phải bị truy tố. Điều này áp dụng cho bất kỳ ai bị chứng minh là có liên quan, cả cá nhân và doanh nghiệp. Chính phủ sẽ không chỉ dựa vào việc thực thi pháp luật để ngăn chặn cháy rừng và cháy đất than bùn, mà cũng sẽ tìm giải pháp cho các cộng đồng cần đất để canh tác hoặc các hoạt động kinh tế khác”.
Trong khi đó, chính phủ Indonesia đã triển khai máy bay chữa cháy và thực hiện các hoạt động điều chỉnh thời tiết nhằm khống chế đám cháy. Khói mù đã lan sang Malaysia, khiến chất lượng không khí tại một số khu vực thuộc bang Sarawak bị ảnh hưởng. Gần 600 trường học trong bang đã phải đóng cửa, ảnh hưởng đến khoảng 200.000 học sinh, đồng thời chính quyền cũng khuyến cáo người dân hạn chế các hoạt động ngoài trời.
Tình trạng khói mù tái diễn từ lâu đã là nguồn cơn gây căng thẳng giữa Indonesia và các nước láng giềng. ASEAN đã thông qua Hiệp định về ô nhiễm khói mù xuyên biên giới vào năm 2002 nhằm tăng cường hợp tác khu vực trong việc ngăn ngừa và giảm khói mù do cháy rừng và cháy đất than bùn gây ra.
Cơ quan Quản lý thảm họa quốc gia Indonesia (BNPB) ngày 24/8 cũng kêu gọi các nước láng giềng như Malaysia và Singapore tránh đổ lỗi về tác động của khói bụi từ các vụ cháy rừng và đất ở Kalimantan. Cháy rừng và cháy đất không phân biệt ranh giới hành chính hay quốc gia, đồng thời khẳng định các nước nên hợp tác thay vì đưa ra những cáo buộc thiếu cơ sở về nguồn gốc khói mù. Indonesia thấu hiểu những lo ngại về nguy cơ khói mù xuyên biên giới và nhấn mạnh rằng nước này đã huy động nguồn lực đáng kể để kiểm soát các đám cháy.