Chưa tìm được tiếng nói chung trong giải quyết tranh chấp
Mâu thuẫn lớn nhất của hai phía là Thái Lan muốn giải quyết vấn đề theo cơ chế song phương nhưng Campuchia muốn đưa ra cơ chế nhiều nước
Ngày 10/2, nhiều người dân Thái Lan phải sơ tán do các cuộc xung đột ở khu vực biên giới tranh chấp với Campuchia đã bắt đầu trở về nhà, dấu hiệu cho thấy tình hình căng thẳng ở khu vực biên giới có chiều hướng lắng dịu. Tuy nhiên, các binh sĩ Thái Lan và Campuchia vẫn trong tình trạng báo động. Phóng viên VOV có cuộc trao đổi qua điện thoại với phóng viên Văn Hiệp đang thường trú tại Campuchia về cuộc xung đột quân sự ở khu vực này.
** Trước tiên, xin anh cho biết tình hình hiện nay ở khu vực đền Preah Vihear như thế nào?
Hôm nay ở khu vực đền Preah Vihear không xảy ra những vụ đánh nhau như cách đây 4,5 hôm, các hoạt động quân sự thì vẫn tiếp diễn. Hôm nay, Thái Lan tiếp tục đưa thêm nhiều xe tăng và xe bọc thép tới khu vực biên giới đền Preah Vihear. Trước đó, đêm 9/2, Thái Lan cũng đã dẫn vào 20 xe bọc thép và xe tăng. Ngoài ra đêm hôm qua và sáng nay, lính Thái Lan đã ném 4 quả lựu đạn về phía chiến hào của quân đội Campuchia. Tuy nhiên phía Campuchia không bắn trả, nhưng cũng có động thái đưa binh lính và xe tăng, xe bọc thép tương tự.
** Hiện phản ứng của chính phủ Campuchia và chính phủ Thái Lan về xung đột quân sự này như thế nào?
Chính phủ của hai nước đang cố gắng tìm kiếm giải pháp cho vấn đề này. Tuy nhiên mâu thuẫn lớn nhất của họ là phía Thái Lan muốn giải quyết vấn đề này theo cơ chế song phương, nghĩa là chỉ có 2 nước với nhau. Nhưng phía chính phủ hoàng gia Campuchia tuyên bố không bao giờ quay trở lại cơ chế song phương với Thái Lan về vấn đề biên giới nữa, và yêu cầu đưa ra cơ chế có nhiều nước, trong đó chủ yếu là có Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc. Ngày 14/2 tới, Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc sẽ có cuộc họp về vấn đề này.
Vừa rồi, Ngoại trưởng Thái Lan Kasit Yrumia phản đối UNESCO cử nhóm công tác tới đền Preah Vihear sau khi Campuchia khẳng định ngôi đền bị hư hỏng nặng trong cuộc đụng độ quân sự vừa qua. Ảnh hưởng của cuộc xung đột này với người dân ở Campuchia và Thái Lan rất lớn. Campuchia đã sử dụng xe quân sự và xe tải chở hàng nghìn người dân sơ tán ra cách xa khu vực có chiến sự khoảng vài chục cây. Thái Lan cũng chuyển dân ra khỏi đó khoảng 80 tới 100km. Hoạt động buôn bán thương mại ở vùng này đã ngừng hoàn toàn.
** Phản ứng của dư luận quốc tế về xung đột quân sự ở khu vực này?
Về cơ bản, một số nước đề nghị quân đội của Thái Lan và Campuchia phải hết sức kiềm chế, tránh sử dụng vũ lực và tìm ra những giải pháp mang tính khả thi cho việc tranh chấp ở ngôi đền cổ Preah Vihear.
Trong chuyến thăm tới Campuchia cách đây 3 ngày, Ngoại trưởng Indonesia kiêm Chủ tịch ASEAN trong năm 2011 đã có cuộc gặp với ông Hor Namhong - Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Campuchia đã nêu rõ, ASEAN đang hướng tới xây dựng cộng đồng vào năm 2015, không mong muốn nhìn thấy súng nổ trong các nước ASEAN và đề nghị phía Campuchia cũng như Thái Lan hết sức kiềm chế, tránh làm hỏng hình ảnh của ASEAN - hình ảnh của vùng thanh bình và nổi tiếng trên thế giới về những đền đài và những lưu truyền văn hoá.
** Xin cảm ơn anh./.