Đàm phán giữa Iran và P5+1 cần một sự nhượng bộ
Iran một mặt nỗ lực thể hiện thiện trí hợp tác, mặt khác kiên quyết không thay đổi chương trình hạt nhân.
Vòng đám phán của nhóm P5+1 và Iran diễn ra hôm nay tại Baghdad, Iraq diễn ra trong thế giằng co giữa Iran và các cường quốc phương Tây.
Iran một mặt nỗ lực thể hiện thiện trí hợp tác, mặt khác kiên quyết không thay đổi chương trình hạt nhân vì mục đích hòa bình của mình. Trong khi đó, Mỹ và phương Tây vẫn liên tục gia tăng sức ép với Iran bằng “chiêu bài” áp đặt lệnh trừng phạt.
Tại cuộc họp lần này, Ủy viên châu Âu phụ trách chính sách đối ngoại Catherine Ashton thay mặt nhóm P5+1 đưa ra một bản đề xuất bày tỏ những quan ngại về việc Iran làm giàu Urani ở mức độ tinh khiết đến 20%.
Phát biểu bên lề cuộc họp, ông Michael Mann, người phát ngôn của bà Ashton cho biết: “Chúng tôi đặt một lời đề nghị mới lên bàn nghị sự trong đó thể hiện mối lo ngại của chúng tôi về chương trình hạt nhân của Iran và đặt dấu chấm hỏi cho việc làm dầu Urani ở mức tinh khiết 20%. Chúng tôi mong Iran sẽ có phản ứng tích cực đối với lời đề nghị này nhằm giải đáp những quan ngại của cộng đồng quốc tế và thực hiện nghĩa vụ theo nghị quyết của Hội đồng bảo an và những báo cáo của Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế”.
Trong khi đó, một thành viên của nhóm P5+1 có quan hệ gần gũi với Tehran là Nga lại tuyên bố rằng, Iran sẵn sàng thực hiện các bước tiếp theo trong tiến trình đàm phán hạt nhân. Phát biểu hôm nay trước khi lên đường đến Baghdad, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cho rằng, việc tổ chức cuộc gặp cấp chuyên gia như hôm nay cho thấy rằng Iran có sự chuẩn bị nghiêm túc và sẵn sàng tham gia vào vòng đàm phán của P5+1.
Ngoại trưởng Nga cũng cho rằng “cách tiếp cận từng bước” của Iran có thể là thước đo để các nước phương Tây đánh giá và nới lỏng những lệnh cấm vận đối với Tehran.
“Không nghi ngờ gì nữa, chúng tôi tin tưởng rằng cần phải có những bước tiếp cận đến một giải pháp mang tính khả thi. Chúng ta phải hiểu rằng không có một biện pháp tức thì nào mà đó là cả một quác trình. Ở giai đoạn này, chúng tôi muốn thấy một kết quả cụ thể rằng: Iran sẽ nỗ lực thực hiện các yêu cầu của cộng đồng quốc tế và các nước sẽ nới lỏng lệnh cấm vận đối với Iran”, ông Lavrov nói.
Phát biểu khi đang ở thăm thủ đô Damacus, Syria ngày 23/5, Bộ trưởng Bộ Công nghệ Thông tin và Truyền thông Iran Reza Taqipour bày tỏ hy vọng vòng đàm phán của Iran với nhóm P5+1 sẽ thành công. Ông Taqipour cho biết nước này sẵn sàng hợp tác với IAEA trong khuôn khổ luật pháp quốc tế.
“Chúng tôi sẵn sàng hợp tác với Cơ quan năng lượng nguyên tử quốc tế. Trong quá khứ, đã nhiều lần sự kỳ vọng của phương Tây nằm ngoài những qui định đề ra và chúng tôi đã nhiều lần khẳng định chúng tôi chỉ hoạt động trong khuôn khổ nguyên tắc và thỏa thuận mà chúng tôi đã ký. Và chúng tôi sẽ tiếp tục làm điều đó.”
Sau nhiều lần thất bại rồi bị gián đoạn, lúc này yếu tố quyết định sự thành công của vòng đám phán P5+1 chính là sự nhượng bộ. Các nhà ngoại giao tin rằng tại cuộc gặp của nhóm P5+1 lần này ở Baghdad, mỗi bên sẽ đặt lên bàn nghị sự những điều khoản nhượng bộ ban đầu nhưng khó có khả năng tạo bước đột phát lớn./.