EU sẽ cấm nhập dầu mỏ từ Iran
Đây có thể được coi một phần nỗ lực gia tăng sức ép buộc Iran phải từ bỏ chương trình hạt nhân gây nhiều tranh cãi.
- Iran kêu gọi Saudi Arabia không tăng sản lượng khai thác dầu
- Iran đang nghiên cứu bức thư Mỹ gửi về vấn đề eo biển Hormuz
Từ ngày 1/7 tới, Liên minh châu Âu (EU) sẽ cấm nhập khẩu dầu mỏ từ Iran. Các nước thành viên EU có gần 6 tháng để chấm dứt các hợp đồng hiện có với Iran. Đây là nội dung của đề xuất do Đan Mạch - nước đang giữ chức chủ tịch luân phiên EU khởi xướng.
Theo đề xuất của Đan Mạch, các nước EU sẽ kết thúc các hợp đồng hiện có với Iran vào cuối tháng 6 và sẽ chấm dứt tất cả mọi hoạt động nhập khẩu dầu từ Iran vào đầu tháng 7. Không hợp đồng mới nào được phép ký kết trong thời gian gần 6 tháng bước đệm này.
Các chi tiết của lệnh cấm vận như cách thức và thời gian triển khai lệnh cấm đang được bàn thảo và được các thị trường dầu mỏ theo dõi sát sao.
Bản đề xuất này của Đan Mạch nhằm xoa dịu lo ngại của một số nước trong EU gồm 27 thành viên về tác động kinh tế của lệnh cấm đối với nền kinh tế của họ, những nền kinh tế vốn đang suy yếu sau 2 năm khủng hoảng nợ công.
Năm ngoái, EU mua khoảng 1 phần 5 sản lượng dầu của Iran. Italy, Tây Ban Nha và Hy Lạp là những khách hàng lớn; trong đó, quốc gia đang chìm sâu trong nợ nần là Hy Lạp dựa nhiều vào nguồn dầu thô từ Iran
Dự kiến ngoại trưởng các nước EU sẽ nhóm họp vào ngày 23/1 tới để thảo luận chi tiết lệnh trừng phạt mới với Iran.
Trong khi phương Tây nỗ lực chuẩn bị cho một lệnh cấm vận với Iran, đại diện của Iran tại OPEC, ông Mohammad Ali Khatibi cảnh báo, lệnh cấm vận này sẽ là hành động “tự sát kinh tế” cho phương Tây. Giới chuyên gia dự báo, lệnh cấm vận có thể đẩy giá dầu vượt 110 USD/thùng.
Trong khi đó, ngày 18/1, Nga cảnh báo rằng một cuộc tấn công quân sự nhằm vào Iran sẽ là một "thảm họa" với những hậu quả khủng khiếp có nguy cơ càng thổi bùng căng thẳng hiện nay giữa người Hồi giáo Sunni và Shiite.
Phát biểu tại cuộc họp báo tại thủ đô Moscow của Nga, Ngoại trưởng Lavrov nói rằng, các biện pháp trừng phạt nhằm bắt Iran minh bạch hơn chỉ càng làm cho nước này "kiệt quệ" và chỉ gây hại cho những cơ hội hòa bình.
Ông Lavrov cũng cảnh báo về những hậu quả "vô cùng nghiêm trọng" của một cuộc tấn công mà theo ông sẽ dẫn đến một cuộc khủng hoảng người tị nạn trong khu vực và kích động căng thẳng giữa các cộng đồng trong khu vực.
Ông nói: “Mọi việc đều không đơn giản. Chúng ta không thể thể dự đoán được tất cả các hậu quả. Tôi chắc chắn nó chỉ đổ thêm dầu vào ngọn lửa vốn đang âm ỉ trong cuộc xung đột Sunni -Shiite. Và tôi không biết khi nào những phản ứng tiếp theo mới kết thúc"
Ông Lavrov cho biết, Nga có bằng chứng rằng Iran sẵn sàng hợp tác chặt chẽ hơn với các thanh sát viên của IAEA và đang chuẩn bị có "đàm phán nghiêm túc" với phương Tây
Trước đó, cùng ngày, Bộ trưởng Quốc phòng Israel Ehud Barak phát biểu tại Jerusalem rằng Israel không có ý định đưa ra quyết định tấn công Iran và một giải pháp quân sự còn "rất xa vời".
Trong một diễn biến khác có liên quan đến tình hình hạt nhân Iran, ngày 18/1, giới chức Iran cho biết, các cuộc đàm phán hạt nhân mới sẽ sớm được tổ chức và có thể tại Thổ Nhĩ Kỳ.
Phát biểu trước các nhà báo sau khi tới thành phố Ankara để tham dự phiên họp lần thứ 23 Ủy ban hỗn hợp kinh tế Iran -Thổ Nhĩ Kỳ, Ngoại trưởng Iran ông Ali Akbar Salehi cho biết, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ đang liên lạc với người phụ trách chính sách đối ngoại EU bà Catherine Ashton và Trưởng phái đoàn đàm phán Iran ông Saeed Jalili nhằm tổ chức các cuộc đàm phán mới giữa Iran và các nước phương Tây về chương trình hạt nhân của nước này. Ngoại trưởng Ali Akbar Salehi nói: Iran muốn có những cuộc đàm phán này. Quan điểm của tôi là đàm phán sẽ diễn ra tại Thổ Nhĩ Kỳ.
Dự kiến trong chuyến thăm của Ngoại trưởng Iran tới Thổ Nhĩ Kỳ ngày 18/1 để tham dự phiên họp lần thứ 23 Ủy ban hỗn hợp kinh tế Iran-Thổ Nhĩ Kỳ diễn ra vào ngày 19/1, ông Salehi sẽ gặp một số quan chức cấp cao Thổ Nhĩ Kỳ trong đó có người đồng cấp ông Ahmet Davutoglu.
Hai bên sẽ cùng thảo luận các vấn đề cùng quan tâm và tình hình phát triển mới nhất trong khu vực, đặc biệt là vấn đề kinh tế sau khi Mỹ và các nước EU áp đặt lệnh trừng phạt lên việc xuất khẩu dầu mỏ, một ngành xương sống trong nền kinh tế nước này.
Trước đó, ngày 4/1 vừa qua, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ đã có chuyến thăm tới Iran để hội đàm về chương trình hạt nhân của Iran sau khi Mỹ áp đặt các lệnh trừng phạt kinh tế lên nước này. Trong khi đó, bất chấp lệnh cấm vận của phương Tây đối với Iran, Thổ Nhĩ Kỳ vẫn tăng cường mối quan hệ với Iran. Hàng năm Iran cung cấp 1/3 lượng dầu xuất khẩu cho Thổ Nhĩ Kỳ và kim ngạch thương mại hai chiều đạt tới 15 tỷ USD./.