G-20 có ngăn được đà suy thoái kinh tế?

• IMF cần phải có thêm tiền để cứu nền kinh tế thế giới
• Châu Âu liệu có đứng vững trên hai trụ cột?
• Kinh tế thế giới vẫn chìm trong bất ổn và bế tắc 

Ngày 19 và 20/4, các Bộ trưởng Thương mại G-20 đã họp tại Puerto Vallarto của Mexico để bàn các biện pháp thúc đẩy thương mại quốc tế. Trước đó, ngày 16/4, các nhà lãnh đạo tài chính từ các nền kinh tế hàng đầu thế giới cũng đã họp ở Washington với sự tham gia của nhóm G20, IMF và WB để tìm ra những giải pháp về tài chính quốc tế.

Các hội nghị nêu trên đều chuẩn bị cho Hội nghị Thượng đỉnh G20 sẽ diễn ra vào tháng 6 tới tại Los Cabos của Mexico với mục tiêu ngăn chặn đà suy thoái của nền kinh tế thế giới. Vì thế, những nội dung và quyết sách của các Hội nghị G20 được dư luận rất quan tâm.

Hội nghị Bộ trưởng Thương mại G-20 vừa diễn ra tại Mexico (Ảnh: G20.org)

“Mong manh dễ vỡ với rủi ro cao”

Cụm từ nêu trên là sự mô tả tình hình kinh tế thế giới hiện nay của Hãng phân tích Brown Brothers Harriman, đang được các nhà nghiên cứu và hoạch định chính sách quan tâm. Hãng phân tích cho rằng:

- Khu vực Eurozone, thị trường chứng khoán đã tăng điểm, dòng tiền chảy vào ECB để bơm cho Hy Lạp đã tiến hành; Italy, Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha đang trong nỗ lực cải cách ngân sách. Tuy nhiên, những hành động này mới chỉ dừng lại ở mức thăm dò. 

Charles Dallara, Giám đốc điều hành Viện Tài chính quốc tế (IIC) cho rằng điều quan trọng là phải ngăn chặn được vòng luẩn quẩn tồi tệ giữa thu hẹp kinh tế và cắt giảm ngân sách. 

Các nhà lãnh đạo EU đã thực hiện được hai bước quan trọng bao gồm thông qua khung ngân sách mới cho các thành viên và lập ra gói cứu trợ trị giá 930 tỷ USD nhằm đối phó với các cuộc khủng hoảng trong tương lai. 

Tuy nhiên, giới ngân hàng và IMF cho rằng điều cần thiết tiếp theo mà EU cần làm nếu muốn phá vỡ sự lây lan khủng hoảng tài chính là các nhà lãnh đạo phải vạch ra một kế hoạch rõ ràng nhằm đạt được sự nhất quán về tài khóa trong khu vực đồng euro trong trung hạn, và ECB phải đảm bảo sẽ giữ lãi suất ở mức thấp trong ngắn hạn. 

- Kinh tế Mỹ, nền kinh tế lớn nhất thế giới cũng trở nên u ám sau khi lượng việc làm mới được tạo ra trong tháng 3 chỉ bằng một nửa tháng 2, làm giảm sự lạc quan khi cho rằng kinh tế Mỹ đang tăng tốc trở lại. Doanh số bán lẻ tháng 3 và sản lượng công nghiệp cùng với dữ liệu về thị trường bất động sản được dự báo sẽ tiếp tục tăng trưởng nhưng chỉ ở mức khiêm tốn.

- Các nước kinh tế mới nổi, Trung Quốc, nền kinh tế lớn thứ hai thế giới cũng đang gặp phải khó khăn. Xuất khẩu của nước này sang EU - thị trường lớn nhất, đã giảm 1% trong quý I, khiến tốc độ tăng trưởng GDP quý I không được như dự kiến.

Brazil, nước đã từng là một trong những nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất thế giới cũng đang sụt giảm nhanh chóng. Tỷ lệ tăng trưởng năm 2011 là 2,7%, chưa bằng một nửa năm 2010, chính phủ đã phải cắt giảm thuế, sử dụng các biện pháp phá giá tiền tệ, đồng thời ngân hàng trung ương đang cắt giảm lãi suất để thúc đẩy tăng trưởng. 

Với bức tranh kinh tế nêu trên, các nhà phân tích kinh tế quốc tế cho rằng, với vai trò của mình, G20 cần phải có những giải pháp quyết liệt để sớm ngăn chặn đà suy thoái đang có nguy cơ gia tăng của nền kinh tế toàn cầu, trước hết là các nền kinh tế EU, Mỹ và các nước mới nổi. 

Gia tăng năng lực tài chính của IMF

Tại Hội nghị Bộ trưởng tài chính G20 tổ chức ở Washington (Mỹ) ngày 20/4, Nhóm G20 đã cam kết cung cấp 430 tỷ USD cho quỹ khẩn cấp của IMF, gần như tăng gấp đôi khả năng cho vay của tổ chức này. Trước đó, châu Âu và Nhật Bản cho biết sẵn sàng đóng góp cho IMF 300 tỷ USD.

Các nước Nga và Trung Quốc cũng đồng ý đóng góp cho quỹ. Các nước mới nổi còn tuyên bố họ sẽ đóng góp nhiều hơn nếu như có được nhiều quyền biểu quyết hơn tại IMF. Trong khi đó, Mỹ lại khẳng định sẽ không bơm tiền vào thể chế tài chính toàn cầu này, vì Mỹ cho rằng với lượng tiền đã có là đủ để IMF hoạt động.  

Chủ tịch IMF, bà Christine Lagarde hôm 18/4 cho biết các nước thành viên đã cam kết hỗ trợ cho IMF 316 tỷ USD cho gói cứu trợ mới nhằm chống đỡ với khủng hoảng nợ của khu vực đồng euro. 

Còn trong cuộc họp giữa WB và các nước thành viên IMF đã đưa ra tuyên bố sẽ cố gắng huy động khoảng 400 tỷ USD cho IMF. Trong bối cảnh hiện nay, huy động vốn cho IMF đã trở thành vấn đề cấp bách trước tình trạng chi phí vay nợ của Tây Ban Nha và Italy tăng cao dấy lên lo ngại cho rằng khủng hoảng của Eurozone sẽ quay trở lại. 

Bà Lagarde cho biết, Nhật Bản đã cam kết đóng góp 60 tỷ USD cho IMF và trở thành nước đầu tiên nằm ngoài châu Âu cam kết củng cố nguồn lực tài chính cho quỹ này.  

Thụy Điển công bố sẽ tài trợ 10 tỷ USD và sau đó tăng lên 14,7 tỷ USD, trong khi Đan Mạch cam kết đóng góp 7 tỷ USD và Nauy sẽ tài trợ 9,6 tỷ USD. Ba Lan cũng cam kết sẽ bơm 8 tỷ USD vào IMF. 

Bà Lagarde nhận định tình hình kinh tế toàn cầu đang rất mong manh và cực kỳ bất ổn. Tăng trưởng dù yếu ớt ở Mỹ cùng với các chính sách được cải thiện ở khu vực Eurozone trong việc đối phó với khủng hoảng nợ nước ngoài đồng nghĩa với những rủi ro về triển vọng kinh tế toàn cầu đã được giảm bớt. Tuy nhiên, bà cũng nhấn mạnh thêm rằng các dấu hiệu lạc quan có thể bị sự bất ổn dập tắt bất cứ lúc nào.

Khuyến khích thương mại đầu tư, chống chủ nghĩa bảo hộ

Ngay trong ngày đầu tiên của hội nghị, các Bộ trưởng G20 ngày 19/4 đã thảo luận với các lãnh đạo doanh nghiệp về những vấn đề liên quan tới tầm quan trọng của thương mại đối với tăng trưởng toàn cầu và sự hòa hợp của các chuỗi giá trị sản xuất toàn cầu với phát triển khu vực trong việc giám sát các cơ chế ngăn ngừa chủ nghĩa bảo hộ.

Chủ tịch Nhóm Các dịch vụ tài chính Zurich, ông Martin Senn, kêu gọi củng cố Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) để tránh diễn ra các trường hợp phản thương mại và rào cản cũng như hạn chế đầu tư nước ngoài tại một số nước; đồng thời giám sát các điều kiện của chủ nghĩa bảo hộ trong bối cảnh các nền kinh tế trên thế giới đang thực hiện nhiều biện pháp đối phó với tác động của cuộc khủng hoảng nợ châu Âu.

Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu hiện nay, với những nỗ lực của các nhà lãnh đạo các nền kinh tế lớn và các tổ chức kinh tế quốc tế đã thể hiện qua các hội nghị chuyên ngành kinh tế nhằm chuẩn bị cho Hội nghị Thượng đỉnh G20 sắp diễn ra vào tháng 6, khiến dư luận quốc tế đang kỳ vọng vào những giải pháp quan trọng mà Hội nghị sẽ đưa ra nhằm ngăn chặn có hiệu quả đà suy thoái của nền kinh tế thế giới hiện nay./.