Hướng tới mục tiêu xây dựng trục Pháp-Nga?

Tổng thống Nga Dmitri Medvedev đã kết thúc chuyến thăm Pháp 3 ngày. Diễn ra trong bối cảnh qua nhệ giữa Pháp và Nga đang phát triển nhanh chóng, và trong chuyến thăm này, hai nước đã ký nhiều hợp đồng quan trọng khiến cho dư luận đặt câu hỏi về việc liệu Pháp và Nga có xích lại gần nhau đến mức hình thành một trục mới Pháp-Nga?

Chuyến thăm Pháp diễn ra trong 3 ngày từ mùng 1 tới mùng 3/3 vừa qua của Tổng thống Nga Dmitri Medvedev đã thu thú sự quan tâm của cộng đồng quốc tế. Không chỉ bởi giá trị hợp đồng được ký kết trị giá hàng tỷ USD mà còn là bởi Nga đang muốn mua 4 tàu tấn công đổ bộ Mistral của Pháp và bởi Tổng thống Pháp Nicolas Sarkozy đã tuyên bố rằng, Pháp muốn mở một trang mới trong quan hệ với Nga.

Bản thân Thống Pháp Sarkozy không phải là người ủng hộ Nga. Trước khi giành chiến thắng trong cuộc bầu cử năm 2007, ông Sarkozy từng khẳng định mình là người có quan điểm khác Tổng thống Pháp lúc đó là Jack Chirac trong quan hệ với Nga đồng thời chỉ trích Nga gay gắt trong các vấn đề nhân quyền, cuộc chiến tại Chesnia.

Tuy nhiên, thời gian gần đây, người ta không còn thấy Tổng thống Sarkozy sử dụng các ngôn từ như vậy khi nói về Nga. Mà thay vào đó là việc đánh giá cao quan hệ giữa hai nước và các cuộc tiếp đón nồng hậu các nhà lãnh đạo cấp cao của Nga.

Không chỉ dừng lại ở đó, Pháp còn đứng ra làm trung gian giúp Nga và Gruzia đạt được thoả thuận ngừng bắn cho cuộc chiến tại miền nam Cap-caz vào năm 2008. Rồi gần đây, Pháp còn bật đèn xanh để Nga mua tàu lưỡng dụng tối tân Mistral. Đưa thương vụ này trở thành vụ mua bán vũ khí lớn nhất giữa Nga với một thành viên của NATO. Không chỉ mua trang thiết bị quân sự của Pháp, Nga cũng đã ký hợp đồng bán 14 tên lửa Liên hiệp (Soyuz) của Nga.

Ngoài mối quan  hệ chính trị, quân sự, Pháp và Nga cũng đang đẩy mạnh hợp tác kinh tế. Tập đoàn khí đốt Gazprom của Nga cũng đã ký 1 bản ghi nhớ cho phép Tập đoàn năng lượng GDF Suez của Pháp nắm giữ 9% cổ phần trong dự án đường ống dẫn dầu khí Dòng chảy Phương Bắc nhằm đưa khí đốt của Nga sang Châu Âu. Rồi Cơ quan Hàng không vũ trụ Roscosmos của Nga và CNES của Pháp cũng đã thông qua một kế hoạch hợp tác chung trong năm 2010 như một phần trong chương trình hợp tác về các tên lửa chuyên chở mới và một số thoả thuận khác nữa.

Những động thái này đã khiến dư luận nghi ngờ rằng quan hệ Pháp-Nga đã thực sự thay đổi để tiến tới việc hình thành một trục mới trong bối cảnh chính trị thế giới hiện nay.

Tuy nhiên, vào lúc này thì quá sớm để khẳng định như vậy. Bởi tuy cả nhà lãnh đạo Nga và Pháp đều khẳng định hai quốc gia có nhiều mối quan tâm chung nhưng đó mới chỉ là những vấn đề có tính chất ngắn hạn chứ không phải là điểm chung trong chính sách hay chiến lược. Đó là những hợp đồng kinh tế quan trọng, nhiều việc làm mới cho người lao động Pháp. Trong giai đoạn kinh tế khủng hoảng như hiện nay thì rõ ràng những thoả thuận với Nga có ý nghĩa lớn với Pháp. Còn về bản chất, việc đẩy mạnh quan hệ với Nga thể hiện rằng Pháp đang quay trở về với chính sách ngoại giao truyền thống của Pháp là đàm phán với Nga để củng cố vai trò chính trị của Pháp ở Châu Âu và thế giới.

Xét về xu thế chung, trong khi nước Đức hưởng rất nhiều lợi ích khi êm ấm với Nga, còn Tổng thống Mỹ Obama cũng kêu gọi mở 1 giai đoạn mới trong quan hệ với Moscow thì Tổng thống Nicolas Sarkozy thấy không có lý do gì lại đứng ngoài xu thế chung đó.

Chính vì thế, chuyến thăm Pháp vừa qua của Thống Nga mới chỉ cho thấy hai nước không chỉ quyết tâm mà đã hiện thực hoá việc đẩy mạnh liên kết giữa Pháp và Nga. Còn việc định hình trục Pháp-Nga sẽ vẫn còn là tương lai xa vời./.