Kinh tế Mỹ tồi tệ hơn dự đoán
Ngân sách của Mỹ, tính đến hết tháng 6 đã thâm hụt hơn 1.000 tỷ USD và số lao động mất việc làm gần 500.000 người, làm xói mòn lòng tin về khả năng phục hồi nhanh chóng của nền kinh tế đã xuống gần tới đáy suy thoái.
>> Mỹ không dự báo được tình hình khủng khoảng kinh tế
Đây là mức thâm hụt ngân sách lớn chưa từng có trong lịch sử. Nhưng con số đó sẽ còn tăng, lên tới 2.000 tỷ USD vào những tháng cuối năm tới. Tổng số người mất việc làm trong 6 tháng qua cao hơn bất kỳ giai đoạn 6 tháng nào kể từ Chiến tranh Thế giới thứ II đến nay. Tình trạng này có thể kéo dài tới năm 2010, nâng tỉ lệ thất nghiệp lên tới gần 11%, và tỉ lệ này có thể sẽ vẫn không thay đổi trong một thời gian dài nữa.
Đa số người lao động Mỹ khi được hỏi đều cho rằng suy thoái sẽ tiếp tục kéo dài thêm một năm nữa, và tâm trạng bi quan của họ là có cơ sở. Bởi thu nhập của họ ngày càng giảm sút, khiến người tiêu dùng ngày càng đắn đo trong việc chi tiêu. Đó là lực cản không giúp kinh tế nhanh chóng thoát khỏi suy thoái.
Câu hỏi được đặt ra là, tại sao kinh tế Mỹ vẫn tiếp tục suy thoái được coi là tồi tệ nhất trong lịch sử thời kỳ hậu chiến khi chính quyền đã tung ra gói cứu trợ 700 tỷ USD và khoản kích cầu trị giá gần 800 tỷ USD? Câu trả lời là do Washington dành quá nhiều tiền cho các khoản chi tiêu không hợp lý, không có tác dụng tạo công ăn việc làm và thúc đẩy tăng trưởng. Những khoản chi để tạo thêm việc làm mới, đặc biệt là chi cho hạ tầng cơ sở, chỉ bằng chưa đầy 10% gói kích thích hiện nay. Đồng thời, chi phí cao cho các chiến dịch ở Afganistan và Iraq, cũng là nhân tố càng làm cho kinh tế Mỹ lún sâu vào suy thoái.
![]() |
Nhiều người Mỹ đã bắt đầu sốt ruột với tình trạng tồi tệ này của nền kinh tế đất nước. Và nhiều ý kiến đang đề cập việc cần phải có thêm một gói kích thích kinh tế nữa. Nhưng đây là một viên thuốc đắng khó nuốt, bởi để có khoản tiền này, người dân Mỹ sẽ phải nộp thuế cao hơn, trong khi thu nhập lại quá thấp. Chắc chắn rằng, khi đó chỉ số tín nhiệm của người dân đối với Tổng thống Obama sẽ giảm sút.
Dường như thấy rõ hậu quả tiêu cực đó, Người đứng đầu Nhà Trắng, trong bài phát biểu mới đây trên đài phát thanh, đã bác bỏ ý tưởng cho rằng, Mỹ cần thêm gói kích thích thứ hai để đưa nền kinh tế thoát khỏi bãi lầy suy thoái và kêu gọi người dân Mỹ hãy kiên nhẫn với kế hoạch chấn hưng kinh tế của ông. Tuy nhiên, người dân đã không thể không sốt ruột, khi từng ngày, từng giờ phải chứng kiến tình hình kinh tế tồi tệ hơn người ta vẫn tưởng.
Theo quan điểm của nhiều nhà phân tích kinh tế quốc tế, sự bất ổn hiện nay của kinh tế Mỹ còn là sản phẩm của “những chính sách chẳng giống ai”. Đó là chính sách đầu tư quá nhiều cho ngân sách quốc phòng, trong lĩnh vực mà Mỹ cho là giúp khôi phục nền dân chủ nhân quyền ở một số nước, trợ cấp những khoản tiền khổng lồ cho các chương trình truyền thông phục vụ lợi ích riêng của Nhà Trắng... Dư luận Mỹ gọi đó là những kế hoạch vị kỷ tạo bè cánh, đảng phái... Trong khi đó, những khoản đầu tư nhằm tạo công ăn việc làm, thúc đẩy sản xuất như chi cho hạ tầng cơ sở, lại quá thấp.
Ngay ở những nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam, thời gian qua, cũng bị tác động mạnh bởi cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu, nhưng vẫn đạt mức tăng trưởng kinh tế dương. Bởi các gói kích cầu của chính phủ các nước này đã tập trung cho lĩnh vực an sinh xã hội, nhằm bảo đảm ổn định cuộc sống và việc làm cho người dân - một động lực thúc đẩy tiêu dùng và sản xuất.
Cho nên, đông đảo người dân Mỹ có lý khi đang mạnh mẽ yêu cầu chính quyền Mỹ phải thay đổi chính sách hiện nay, cần có những chương trình khôi phục và phát triển kinh tế hợp lý, có hiệu quả. Giờ là lúc Chính phủ Mỹ phải thực hiện nghiêm túc các chính sách vì cuộc sống của người dân và vì phục hồi nền kinh tế đất nước, chứ không phải để chạy đua vũ trang và can thiệp công việc nội bộ của các nước khác./.
