LHQ kêu gọi phản ứng khẩn cấp về hạt nhân

Ngày 25/3, phát biểu tại hội nghị trực tuyến với các cơ quan của LHQ về an toàn hạt nhân, Tổng Thư ký LHQ Ban Ki-moon đã kêu gọi các nước thành viên và các tổ chức quốc tế về an toàn hạt nhân đánh giá lại khuôn khổ phản ứng khẩn cấp về hạt nhân; sớm thực hiện các biện pháp theo hướng đổi mới để tăng cường mức độ an toàn hạt nhân, đảm bảo các tiêu chuẩn cao nhất để bảo vệ sức khoẻ, nguồn cung cấp lương thực, môi trường và giảm nguy cơ thảm họa.

Sau sự cố tại Nhà máy điện hạt nhân Fukushima 1 của Nhật Bản, các cơ quan LHQ  như Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO), Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), Chương trình Phát triển LHQ (UNDP), Tổ chức Lương nông LHQ (FAO), Chương trình Lương thực Thế giới (WFP), Chương trình Môi trường LHQ (UNEP), Chiến lược Quốc tế của LHQ về giảm thảm họa (ISDR) và Tổ chức Hiệp ước cấm thử hạt nhân toàn diện (CTBTO) đã xem xét lại khuôn khổ phản ứng hạt nhân khẩn cấp hiện hành đối với các tai nạn hạt nhân. Phái đoàn an toàn thực phẩm chung giữa IAEA và FAO tới Nhật Bản để giúp nước này xử lý an toàn thực phẩm nhiễm phóng xạ. 

Những "cảm tử" tại Nhà máy Fukushima 1 (Ảnh: BBC)

CTBTO khẳng định sẵn sàng hợp tác hơn nữa và tư vấn cho IAEA cũng như các tổ chức khác, đồng thời tăng cường hệ thống giám sát trên toàn cầu để phát hiện sớm, ngăn chặn hoặc giảm nhẹ các thảm họa hạt nhân.  

Sau tai nạn hạt nhân ở Nhà máy Fukushima 1, các chuyên gia CTBTO đã phát hiện chất đồng vị phóng xạ tại các trạm giám sát trên toàn cầu. Các cơ quan khác  đã được cung cấp kịp thời thông tin về sự phát tán của chất phóng xạ.

Các cơ quan của LHQ đề nghị tăng cường chế độ tiếp cận bình đẳng các dữ liệu giám sát; phân tích, phát hiện vật liệu phóng xạ cũng như phát tán phóng xạ đối với tất cả các nước thành viên và các tổ chức quốc tế có liên quan. Hiện 120 nước và 1.200 viện nghiên cứu khoa học đã được tiếp cận các dữ liệu này.  

CTBTO đang xây dựng hệ thống kiểm chứng toàn cầu để phát hiện kịp thời các vụ nổ hạt nhân. Khi hệ thống này hoàn tất sẽ bao gồm 337 trạm địa chấn, thủy âm học và sóng hạ âm có thể phát hiện rất sớm các vụ nổ, các tai nạn hạt nhân ngầm dưới đất, trong các đại dương và trong khí quyển.

Một phụ nữ cõng em tìm kiếm tên người thân mất tích (Ảnh: BBC)

**Diễn biến có liên quan: Theo số liệu của Cơ quan cảnh sát quốc gia Nhật Bản, tính đến 10h ngày 26/3 giờ Tokyo, số người chết trong thảm họa kép tại Nhật Bản là 10.151 người. Ngoài ra, còn có 17.053 người mất tích

Cùng ngày, Công ty điện lực Tokyo (TEPCO) công bố, phóng xạ iot trong nước biển Thái Bình Dương gần Nhà máy Fukushima 1 đã vượt giới hạn cho phép gấp 1.250 lần. Chỉ số này đã tăng mạnh gấp nhiều lần so với chỉ số trong mẫu nước được lấy từ tuần trước.

Xe cứu hỏa và xe chở bê tông đã đổ hàng ngàn tấn nước biển vào trong các lò phản ứng và các bể chứa thanh nhiên liệu tại Nhà máy Fukushima 1 sau khi hệ thống làm lạnh của nhà máy bị trận “siêu động đất” làm hỏng.

**Ngày 26/3, Chính phủ Myanmar cho biết đã thành lập các trung tâm cứu trợ nạn nhân của động đất ở nhiều tỉnh; đồng thời cử các nhân viên quân đội và dân sự đến khu vực bị ảnh hưởng của động đất giúp khôi phục, dọn dẹp nhà cửa đổ nát và tìm kiếm những người mất tích.

Theo thống kê của chính quyền Myanmar, trận động đất đêm 24/3 có cường độ 7 độ richter đã làm hư hỏng 224 ngôi nhà dân, 9 toà công sở, nhiều ngôi chùa; hiện có 75 người chết và 123 người bị thương và con số thiệt hại này còn tăng lên./.