Lợi thế tiếp tục nghiêng về đảng Dân chủ đối lập

Giữa tuần này, Thủ tướng Nhật bản Taro Aso và lãnh đạo đảng Dân chủ Nhật Bản đối lập ông Yukio Hatoyama đã có cuộc tranh luận trực tiếp đầu tiên trên truyền hình. Trước đó, cả hai phe cầm quyền và đối lập đều đã công bố cương lĩnh tranh cử chính thức. Các sự kiện này đang khiến chính trường Nhật Bản nóng lên từng ngày trước thềm cuộc bầu cử Hạ viện chính thức ngày 30/8. Dù lợi thế đang nghiêng về đảng Dân chủ đối lập, nhưng hiện đảng này đang phải đối mặt với nhiều thách thức.

Điểm đáng chú ý trong cuộc tranh luận, là việc đảng Dân chủ Nhật bản đối lập (DPJ) tuyên bố sẽ không thay đổi ngay các chính sách đối ngoại và an ninh của chính phủ tiền nhiệm. Đây là một sự điều chỉnh so với cương lĩnh tranh cử của đảng này đưa ra cách đây gần 1 tháng. Cũng trong cuộc tranh luận hôm 13/8, đảng Dân chủ Nhật bản đối lập tiếp tục nhấn mạnh rõ nét 3 mục tiêu quan trọng là điều chỉnh cơ cấu chi ngân sách, cắt giảm chi tiêu công và cải cách hành chính - những vấn đề đảng Dân chủ Tự do (LDP) thực hiện không hiệu quả và chịu nhiều chỉ trích từ dư luận. Ông Hatoyama, Chủ tịch đảng Dân chủ đối lập cho biết nếu giành thắng lợi, đảng Dân chủ đối lập sẽ không tìm cách tăng thuế tiêu dùng ít nhất là trong nhiệm kỳ 4 năm đầu tiên.

Sự thay đổi này cho thấy đảng Dân chủ Nhật Bản quyết tâm giành được sự ủng hộ của cử tri, bằng cách khoét sâu các điểm yếu của đảng Dân chủ Tự do cầm quyền. Việc điều chỉnh một số điểm trong cương lĩnh tranh cử của đảng Dân chủ đối lập được đánh giá là nổi bật hơn, khi đảng này đưa ra các đề xuất chi tiết và mạnh mẽ hơn so với cương lĩnh tranh cử của Liên minh cầm quyền (nòng cốt là đảng Dân chủ Tự do).

Cần nhắc lại rằng, một ngày trước cuộc tranh luận trực tiếp giữa Thủ tướng Taro Aso và ông Hatoyama, đảng Dân chủ Tự do đưa ra cương lĩnh tranh cử mới, trong đó tập trung vào phát triển kinh tế thông qua các gói kích cầu; và cùng với đó là cải thiện các chế độ phúc lợi, nhằm xây dựng một "xã hội có mức khí thải carbon thấp”. Dù Thủ tướng Taro Aso cam kết sẽ chịu trách nhiệm thực hiện các mục tiêu LDP đưa ra, song dư luận vẫn hoài nghi về tính khả thi của kế hoạch này. Ám ảnh về suy thoái kinh tế kéo dài cũng như năng lực điều hành của chính phủ vẫn còn đó, đặc biệt là sau khi LDP phải liên tiếp thay 3 người đứng đầu chính phủ trong một thời gian ngắn, khiến viễn cảnh LDP vẽ ra không giành được sự chú ý đặc biệt của cử tri.

Hiện tại, tỷ lệ ủng hộ dành cho 2 đảng vẫn có sự chênh lệch đáng kể. Các cuộc thăm dò dư luận hôm thứ 2 đầu tuần này cho thấy có khoảng 36% số người được hỏi cho biết sẽ bầu cho đảng Dân chủ Nhật bản đối lập, trong khi tỷ lệ ủng hộ dành cho đảng Dân chủ Tự do cầm quyền chỉ là 15,6 %.

Rõ ràng hiện tại, có thể thấy đảng Dân chủ Nhật bản đối lập đang giành nhiều lợi thế hơn so với đảng Dân chủ Tự do cầm quyền. Cử tri Nhật Bản đều mong muốn có một sự thay đổi thực sự trên chính trường, từng do đảng Dân chủ Tự do cầm quyến suốt 55 năm qua. Và vì thế, khả năng đảng Dân chủ đối lập giành chiến thắng gần như là chắc chắn. Vấn đề đặt ra là đảng này sẽ chiến thắng ở mức độ nào? Điều này phụ thuộc vào 2 yếu tố: Thứ nhất là khả năng đảng này hiện thực hoá những cam kết trong cương lĩnh tranh cử. Cương lĩnh tranh cử của đảng Dân chủ đối lập được đanh giá là hay khi đánh trúng tâm lý cử tri nhưng khó thành công. Các dự định thì lớn lao, nhưng các biện pháp tìm kiếm nguồn tài chính để thực hiện chủ yếu là cắt giảm chi tiêu ngân sách hiện thời.

Thứ hai là việc vực dậy lòng tin của người dân đối với bộ máy lãnh đạo Nhà nước. Sự ra đi của 3 đời Thủ tướng trong 4 năm cầm quyền của đảng Dân chủ Tự do khiến người dân Nhật Bản mất lòng tin vào chính phủ. Hiện, đã xuất hiện tâm lý thờ ơ đối với cuộc tổng tuyển cử sắp tới. Một người dân Nhật Bản ở thành phố Izuka thừa nhận "Chúng tôi không mấy mặn mà với cuộc bầu cử sắp tới. Tôi không muốn nói gì trước". Giới phân tích cho rằng đây chính là các yếu tố dự báo đảng Dân chủ đối lập sẽ không dễ dàng giành chiến thắng./.