Mỹ - Trung hướng tới quan hệ hợp tác toàn diện
Đây là tuyên bố của Chủ tịch Trung Quốc ngay sau khi đặt chân xuống sân bay Washington
Tối 18/1, Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào đã tới Washington, bắt đầu chuyến thăm chính thức Mỹ. Ngay sau khi xuống sân bay, Chủ tịch Hồ Cẩm Đào tuyên bố mục đích chuyến thăm Mỹ lần này là nhằm tăng thêm sự tin cậy lẫn nhau, tăng cường tình hữu nghị, hợp tác, thúc đẩy quan hệ Trung-Mỹ tích cực, hợp tác và toàn diện trong thế kỷ 21.
Trong bài phát biểu tại sân bay, Chủ tịch Hồ Cẩm Đào gửi lời chúc mừng năm mới tới nhân dân Mỹ, chuyển lời thăm hỏi và chúc mừng của nhân dân Trung Quốc tới nhân dân Mỹ.
 |
|
Phó tổng thống Mỹ Joe Biden đón Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào tại sân bay (Ảnh: Getty) |
Ông Hồ Cẩm Đào cho rằng, tuy Trung Quốc và Mỹ cách nhau bởi biển Thái Bình Dương nhưng điều này không ngăn cách được tình hữu nghị giữa chính phủ và nhân dân hai nước. Trung Quốc sẵn sàng cùng với Mỹ tích cực phát triển quan hệ hai nước, cùng thúc đẩy xây dựng thế giới hài hoà có nền hoà bình lâu dài và phồn vinh chung trên cơ sở tôn trọng lẫn nhau, cùng có lợi.
Rời sân bay, Chủ tịch Hồ Cẩm Đào đã đến dự bữa tiệc tối riêng do Tổng thống Mỹ Barack Obama chủ trì. Điều này đã cho thấy Mỹ rất coi trọng mối quan hệ với Trung Quốc. Tuy nhiên, những lời tốt đẹp và cử chỉ ân cần giành cho nhau không đồng nghĩa là mọi việc đã xuôi chèo mát mái.
Theo dự kiến, trong khuôn khổ chuyến thăm, Chủ tịch Hồ Cẩm Đào sẽ hội đàm với Tổng thống Barack Obama vấn đề nhân quyền, thương mại song phương, tỷ giá hối đoái của đồng nhân dân tệ (NDT), vấn đề hạt nhân của Triều Tiên và Iran,... vốn là những vấn đề hai bên bất đồng về quan điểm. Vấn đề kinh tế với thâm hụt thương mại song phương ngày một tăng được coi là "nóng" nhất trong chương trình nghị sự của chuyến thăm. Nguyên nhân xuất phát từ chính sách tiền tệ.
Tổng thống Obama có thể sẽ tìm cách gây sức ép buộc Trung Quốc tăng giá đồng NDT, vốn bị các nghị sĩ Mỹ cáo buộc thấp hơn giá trị thật từ 15-40%.
Ngay trước lúc Chủ tịch Hồ Cẩm Đào đặt chân đến Washington, người phát ngôn Nhà Trắng Robert Gibbs tuyên bố rằng Trung Quốc cần đưa ra thêm những biện pháp đối với đồng NDT.
“Chúng tôi tin rằng Trung Quốc phải định giá lại đồng tiền nhằm tăng niềm tin cho phía Mỹ. Mặc dù lạm phát có một số tác động đến giá trị thực của đồng Nhân dân tệ nhưng Trung Quốc cần đưa ra thêm những biện pháp để cho đồng Nhân dân tệ tăng giá. Đây là ý kiến không chỉ của một nước mà là của nhiều quốc gia trên thế giới.” – Ông Robert Gibbs nói.
Ngược lại, Trung Quốc sẽ kêu gọi Mỹ dỡ bỏ các rào cản nhập khẩu công nghệ cao với Trung Quốc. Bên cạnh nội dung thảo luận về giải quyết cán cân thâm hụt thương mại, Trung Quốc có thể muốn đặt câu hỏi với Mỹ về điều được cho là sự trở lại của Mỹ ở châu Á.
Chính quyền Obama tuyên bố sẽ tiếp tục theo đuổi chính sách tập trung vào châu Á nhằm can thiệp vào các vấn đề giữa Trung Quốc và các nước láng giềng.
Một vấn đề nữa không kém phần quan trọng đó là các quan hệ quân sự Trung - Mỹ. Theo một tuyên bố chung năm 1982, Mỹ cam kết hạn chế bán vũ khí cho Đài Loan. Tuy nhiên Mỹ vẫn tiếp tục cung cấp vũ khí cho Đài Loan. Để phản đối thương vụ bán vũ khí trị giá 6,4 tỷ USD giữa Mỹ và Đài Loan, Trung Quốc đã chấm dứt các mối quan hệ quân sự với Mỹ từ đầu năm 2010.
Về ngoại giao, tham vọng hạt nhân của Triều Tiên là vấn đề gay cấn nhất. Mỹ muốn Trung Quốc thể hiện vai trò lớn hơn trong vấn đề phi hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên, trong khi Trung Quốc muốn Mỹ thể hiện thiện chí và sớm trở lại bàn đàm phán. Đối với vấn đề hạt nhân của Iran, Mỹ muốn Trung Quốc ủng hộ mạnh hơn việc trừng phạt Iran, trong khi Trung Quốc lại thận trọng cân nhắc.
Cuối cùng đó là tăng cường hợp tác chống biến đổi khí hậu. Trung Quốc và Mỹ là hai quốc gia có lượng phát thải lớn nhất thế giới. Trong khi đó, hai cường quốc này vẫn đang bất đồng về việc ứng phó với biến đổi khí hậu.
Trung Quốc kêu gọi các nước phát triển phải có trách nhiệm trước hiện tượng trái đất nóng lên do quá trình công nghiệp hóa. Tuy nhiên, Mỹ lại đổ trách nhiệm lớn hơn cho các nước đang phát triển, trong đó có Trung Quốc.
Chỉ vài giờ trước khi Chủ tịch Hồ Cẩm Đào tới Washington, Tập đoàn Alcoa của Mỹ đã ký với Tổng Công ty Đầu tư điện (CPI) của Trung Quốc thỏa thuận hợp tác trong một loạt các dự án về nhôm và năng lượng sạch với tổng giá trị lên tới hơn 7,5 tỷ USD.
Trước đó, trả lời phỏng vấn tờ “Bưu điện Washington” và “Nhật báo Phố Wall”, Chủ tịch Hồ Cẩm Đào thừa nhận rằng giữa hai nước có một số bất đồng và các vấn đề tế nhị, nhưng cả hai nước sẽ được lợi nếu quan hệ Trung- Mỹ tốt đẹp và sẽ bị thiệt hại nếu đối đầu. Ông nhìn nhận rằng hiện chưa thể thu hẹp và giải quyết ngay được những bất đồng, việc nói lời giã biệt với thuyết "Người thắng-kẻ thua" là biện pháp tối ưu./.