NATO tiếp tục hiện diện tại Afghanistan sau năm 2014

• NATO chưa đảm bảo gì cho tương lai của Afghanistan
• Cắt giảm chi phí quân sự, Hội nghị NATO khó tìm tiếng nói chung

Sau hai ngày nhóm họp tại thành phố Chicago, các nguyên thủ của Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây dương (NATO) đã quyết định thông qua kế hoạch chuyển giao quyền kiểm soát an ninh cho phía Afghanistan vào giữa năm 2013; đồng thời thống nhất kế hoạch rút binh sỹ chiến đấu khỏi nước này vào năm 2014. Ngoài ra, NATO cũng sẽ tiếp tục đóng vai trò hỗ trợ cho Afghanistan sau thời điểm đó. Hội nghị NATO vừa  kết thúc. Mặc dù, được đánh giá là thành công nhưng vẫn còn nhiều vấn đề chưa được giải quyết.

Các đại biểu tham dự Hội nghị NATO (Ảnh: Tân Hoa xã)

Hơn 50 nhà lãnh đạo thế giới cùng hàng nghìn các quan chức từ các nước trong và ngoài khối NATO đến tham dự  hội nghị cấp cao lần này đã cho thấy qui mô và tầm quan trọng của hội nghị.

Cuộc chiến tại Afghanistan là chủ đề chính được các nhà lãnh đạo NATO thảo luận trong suốt 2 ngày vừa qua, bao gồm việc chuyển giao vai trò đảm bảo an ninh cho phía Afghanistan trong năm tới, kế hoạch rút binh sỹ chiến đấu NATO ra khỏi nước này vào năm 2014 và kêu gọi đóng góp khoảng 4 tỷ USD hàng năm hỗ trợ cho Afghanistan. Bên cạnh đó, nguyên thủ các nước thành viên của NATO cũng bàn về tương lai của khối, sao cho đảm bảo được nguồn kinh phí hoạt động của NATO trong bối cảnh nhiều nước trong khối đang cắt giảm ngân sách.  

Phát biểu tại cuộc họp báo kết thúc hội nghị, Tổng thống Mỹ Obama đã thông báo về một thỏa thuận chính thức của NATO đối với việc rút quân khỏi cuộc chiến ở Afghnistan. Tổng thống Obama cho rằng, mặc dù lực lượng an ninh quốc gia của Afghnistan đã có nhiều tiến bộ nhưng lực lượng Taliban vẫn còn mạnh và những gì đạt được hiện còn mong manh.

Tổng thống Obama nói: “Chúng tôi đã thống nhất ủng hộ một kế hoạch rút ra khỏi cuộc chiến một cách có trách nhiệm, kế hoạch đào tạo các lực lượng an ninh của Afghanistan, thực hiện chuyển giao sứ mệnh chiến đấu cho phía Afghanistan và xây dựng một quan hệ đối tác bền vững sau khi sứ mệnh chiến đấu của NATO kết thúc. 

Tại cuộc họp ở Chicago, chúng tôi đã đạt được thỏa thuận về một mốc quan trọng tiếp theo trong quá trình chuyển giao. Chúng tôi đã thống nhất rằng lực lượng của Afghanistan sẽ đảm nhận vai trò chiến đấu chính vào giữa năm 2013”.

Tổng thư ký NATO Anders Fogh Rasmussen khẳng định, cuối năm 2014, sứ mệnh chiến đấu tại Afghanistan do NATO đứng đầu sẽ kết thúc. Tuy nhiên, NATO vẫn tiếp tục hiện diện tại quốc gia Nam Á này sau thời gian đó với vai trò huấn luyện và hỗ trợ các lực lượng của Afghanistan.

Tổng thư ký Rasmussen nói rằng, khi lực lượng của Afghanistan mạnh dần lên, đảm nhận được nhiệm vụ thì lực lượng của NATO sẽ lùi dần về phía sau với vai trò hỗ trợ.

Ngoài việc cam kết cho một quá trình chuyển giao “không thể đảo ngược” tại Afghanistan, 28 nước thành viên của NATO cũng thống nhất về một số bước đi nhằm đảm bảo khả năng tồn tại của khối, cũng như khả năng phản ứng một cách có hiệu quả của NATO đối với những mối đe dọa và thách thức trong tương lai ở thời điểm khó khăn về kinh tế.

Trong bản tuyên bố kết thúc hội nghị, các nhà lãnh đạo NATO cam kết thực hiện một cơ cấu chỉ huy hiệu quả hơn. Theo Tổng thư ký Rasmussen, không có một quốc gia nào hoặc một châu lục nào có thể đơn phương giải quyết được những thách thức về an ninh. Do đó, điều quan trọng là duy trì được khả năng phản ứng của NATO.

Kế hoạch xây dựng hệ thống phòng thủ tên lửa ở châu Âu cũng là một vấn đề quan trọng được đưa ra thảo luận tại hội nghị. Các nhà lãnh đạo NATO nhất trí sẽ triển khai kế hoạch này cũng như khẳng định tiếp tục nỗ lực giải quyết những khác biệt với Nga trong vấn đề này.

Ngoài ra, Hội nghị NATO cũng bàn bạc các vấn đề liên quan đến tình hình Syria, chương trình hạt nhân của Iran và CHDCND Triều Tiên và một số vấn đề  liên quan khác.

Mặc dù được đánh giá là thành công nhưng còn nhiều mục tiêu đề ra vẫn còn bị bỏ ngỏ, chẳng hạn như việc kêu gọi các nước trong khối cam kết tài trợ cho Afghanistan hơn 4 tỷ USD sau năm 2014 để giúp nước này tự đảm bảo an ninh đã không đạt được kết quả cụ thể. Bên cạnh đó, NATO cũng chưa thuyết phục được Pakistan mở lại tuyến đường cung cấp nhu yếu phẩm cho  Afghanistan. Kết thúc hội nghị, cả Tổng thống Mỹ Obama và Tổng thư ký NATO Rasmussen vẫn nói rằng, họ hy vọng vấn đề này sẽ sớm được giải quyết./.