Nga – Israel tăng cường hợp tác về quốc phòng

Nhân chuyến thăm của Bộ trưởng Quốc phòng Israel tới Nga, ngày 6/9, hai nước đã ký Hiệp định dài hạn về hợp tác quốc phòng song phương.

Dư luận quan tâm tới chuyến thăm Nga của Bộ trưởng Quốc phòng Israel Ehud Barak bởi đây là lần đầu tiên Israel và Nga ký một Hiệp định về hợp tác quốc phòng. Điều đó có nghĩa, từ nay, Israel và Nga sẽ có một hành lang pháp lý rõ ràng hơn nhằm thúc đẩy hợp tác song phương trong lĩnh vực quốc phòng cả về chiều rộng và chiều sâu. Có lẽ Nga và Israel nhận thấy đã đến lúc cần bắt tay chặt hơn trong lĩnh vực này chứ không chỉ dừng lại ở việc mua bán trao đổi vũ khí thông thường.

Điều này có thể hiểu được khi các bên đều nhận ra những tiềm năng lớn từ phía đối tác. Nga vốn đã được biết đến như một trong những nhà xuất khẩu vũ khí hàng đầu thế giới. Tuy nhiên, lượng vũ khí nhập khẩu của cường quốc quân sự này cũng là không nhỏ.

Cuối năm 2009, Thủ tướng Nga Vladimir Putin công bố kế hoạch sẽ tăng chi ngân sách quốc phòng về mua sắm trang bị khoảng 8% tương đương 37,2 tỷ USD trong năm nay. Chính vì vậy, Nga vừa là nhà cung cấp vũ khí, vừa là khách hàng tiềm năng hấp dẫn trong lĩnh vực công nghiệp quốc phòng. Trước đó, Nga đã mua 12 máy bay không người lái của Israel và 50 quân nhân Nga đã được cử đi học cách sử dụng các phương tiện này.

Hai nước còn đang để mắt tới những hợp đồng lớn trị giá tới hơn 360 triệu USD nhằm hợp tác sản xuất máy bay quân sự không người lái vì Moscow đang tìm kiếm vũ khí chất lượng cao hơn so với loại vũ khí mà các công ty trong nước có thể cung cấp.

Rõ ràng, Israel thừa nhận vị thế cường quốc của Nga, cũng như tầm ảnh hưởng của Nga tại khu vực Trung Đông, trong khi Nga không phủ nhận những tiến bộ của Israel trong công nghệ quốc phòng mà Nga muốn tham khảo để hiện đại hoá quân đội của mình.

Đây là sợi dây kết nối quan hệ hợp tác quân sự lâu dài giữa hai nước. Bên cạnh đó, Nga và Israelcòn muốn gắn những nỗ lực tăng cường hợp tác quốc phòng giữa 2 nước với những nhiệm vụ chung của cộng đồng quốc tế, đó là chống khủng bố và đảm bảo an ninh. Có thể thấy, Bộ trưởng Quốc phòng Israel đã thật khéo khi nâng tầm quan hệ quân sự Nga- Israel như vậy.

Tuy nhiên, phải thừa nhận rằng, vẫn còn những cái gai khó có thể nhổ bỏ trong quan hệ quân sự Nga - Israel. Vấn đề khúc mắc lớn nhất là việc Israel phản đối Nga cung cấp vũ khí hiện đại cho các nước bị Israel coi là đối địch trong khu vực Trung Đông, chẳng hạn như: Iran hay Syria. Điều đó khiến sự nghi ngại, dè chừng trong quan hệ hợp tác giữa Nga và Israel vẫn sẽ tiếp diễn.

Ngoài ra, không thể không tính tới yếu tố trong quan hệ hợp tác quốc phòng giữa Israel và Nga. Trên thực tế, Nga và Israel vượt qua nhiều rào cản để tiến tới hiệp định hợp tác bền chặt hơn, song rất có thể văn bản này cũng sẽ chỉ mang tính hình thức nếu Mỹ có những động thái phản ứng trước cái bắt tay giữa Nga và Israel.

Dư luận đều biết rằng, trong khi Nga và Mỹ - 2 đối thủ lớn nhất trong cuộc tranh giành thị phần trên thị trường vũ khí, cũng như tầm ảnh hưởng trên trường quốc tế, Israel lại được xem là đồng minh thân cận số một của Mỹ tại Trung Đông.

Mối quan hệ dằng co này sẽ cản trở cái bắt tay giữa Israel và Nga trong lĩnh vực quân sự bởi Israel cho dù muốn thúc đẩy hợp tác với Nga vì mối lợi kinh tế, song cũng không thể đánh mất “tình thân” với Mỹ./.