Nghị sĩ Anh, Mỹ đề nghị làm rõ vụ án Bạc Hy Lai
Liên quan cái chết bí ẩn của doanh nhân Neil Heywood và vụ việc xin tị nạn chính trị của cảnh sát trưởng Vương Lập Quân
Hai hãng tin Anh BBC và Reuters ngày 20/4 đưa tin, Ủy ban Đối ngoại Hạ viện Anh đang yêu cầu Bộ Ngoại giao nước này làm rõ thông tin liên quan cái chết bí ẩn của doanh nhân Anh Neil Heywood, vì sao có sự chậm trễ trong thông báo gửi cho giới chức Anh về nghi vấn cái chết bất thường của doanh nhân 41 tuổi này.
Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Hạ viện Anh Richard Ottaway đã viết thư cho Ngoại trưởng Anh William Hague đề nghị làm rõ mối quan hệ giữa Tổng lãnh sự Anh tại Trùng Khánh hoặc Đại sứ quán Anh ở Bắc Kinh với ông Heywood trước khi ông này chết. Có hay không việc ông Heywood từng cung cấp thông tin, trên cơ sở chính thức hoặc không chính thức cho Lãnh sự quán hoặc Đại sứ quán Anh?
Cuối tuần trước, Ngoại trưởng Anh William Hague cho biết đã yêu cầu phía Trung Quốc điều tra về cái chết của doanh nhân Heywood. Theo Ngoại trưởng Hague, giới chức Trung Quốc thông báo cho các nhà ngoại giao Anh về cái chết của ông Heywood hôm 16/11/2011. Tuy nhiên, Ngoại trưởng Hague không được báo cáo chi tiết về vụ việc cho đến tận ngày 7/2/2012 - một ngày sau khi ông Vương Lập Quân chạy tới lãnh sự quán Mỹ, nói rằng bà Cốc Khai Lai liên quan cái chết của ông Heywood.
Trong khi đó, báo chí Mỹ đưa tin, Ủy ban Đối ngoại Hạ viện Mỹ yêu cầu Bộ Ngoại giao nước này cung cấp thông tin về việc Giám đốc Công an Trùng Khánh Vương Lập Quân xin tị nạn chính trị sau cái chết của ông Heywood.
Ông Vương được cho là mang theo tài liệu liên quan vụ sát hại doanh nhân Heywood.
Trong thư gửi Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Hạ viện Ileana Ros-Lehtinen nêu câu hỏi: Sự từ chối của các nhà ngoại giao Mỹ có dẫn tới sự thất bại trong việc bảo vệ an toàn cho ông Vương và trong việc “đảm bảo lợi ích quốc gia của Mỹ” hay không?
Báo chí Mỹ cho biết, cả Nhà Trắng và Bộ Ngoại giao Mỹ vẫn kín tiếng trước vụ việc được cho là có thể đe dọa quan hệ Mỹ-Trung trong giai đoạn nhạy cảm: mùa thu năm nay Trung Quốc sẽ có đội ngũ lãnh đạo mới.
Nội dung cuộc gặp giữa ông Vương và các quan chức Mỹ chưa được công bố, nhưng theo báo New York Times (Mỹ), ông này mang theo những thông tin liên quan tới quá trình điều tra của cảnh sát ở Trùng Khánh.
 |
| Ông Bạc Hy Lai và Vương Lập Quân trong một kỳ họp ở Trùng Khánh hồi tháng 1/2012 (Ảnh: Reuters) |
Thời báo châu Á dẫn nguồn từ các đảng viên Trùng Khánh cho biết cũng có ý kiến nghi ngờ chính ông Bạc Hy Lai là người ra lệnh đầu độc ông Heywood chứ không chỉ đơn thuần là bưng bít cho vợ mình. Nghi ngờ này xuất phát từ việc cảnh sát điều tra phát hiện người giúp việc thân cận của gia đình Bạc Hy Lai là Trương Hiểu Quân đã đi cùng chuyến bay với ông Heywood đến Trùng Khánh chỉ một ngày trước khi doanh nhân này bị đầu độc.
Không chỉ dính nghi án “giết người”, gia đình họ Bạc còn bị nghi ngờ đã rửa tiền một cách tinh vi. Theo Bloomberg, Bí thư Quận ủy Nam An Hạ Trạch Lương đã chuyển 30 triệu nhân dân tệ không nguồn gốc cho Bạc Hy Lai thông qua bà Cốc Khai Lai. Ông Hạ cũng đang bị cáo buộc cung cấp chất cyanide để đầu độc Heywood.
Có ý kiến cho rằng Bạc Hy Lai muốn diệt khẩu Heywood vì doanh nhân này biết được bí mật về hành vi rửa tiền của gia đình Bạc Hy Lai. Theo Reuters, trước khi chết, ông Heywood đe dọa sẽ công khai các khoản tài chính mờ ám hơn 1 tỉ USD của bà Cốc Khai Lai ở nước ngoài.
Giới chuyên gia tài chính quốc tế bình luận vụ Cốc Khai Lai chỉ là một trong nhiều vụ rửa tiền của giới nhà giàu Trung Quốc. Theo báo cáo của Tổ chức Liêm chính tài chính toàn cầu (GFI), người Trung Quốc đứng đầu thế giới về việc chuyển tiền trái phép ra nước ngoài. Từ năm 2000-2008, người Trung Quốc đã chuyển 2.180 tỉ USD ra nước ngoài. Khảo sát của Ngân hàng Thương mại Trung Quốc và Công ty tư vấn Bain & Co cho thấy những người Trung Quốc có tài sản hơn 1,6 triệu USD đang gửi khoảng 550 tỉ USD ở các tài khoản nước ngoài.
Reuters dẫn lời Giáo sư khoa tội phạm học Đại học Hong Kong Borge Bakken nhận định “có hàng ngàn cách để đem tiền ra khỏi Trung Quốc, nếu bạn có địa vị chính trị ở đất nước này thì càng dễ dàng hơn”. Công ty tư vấn Steve Vickers Associates đánh giá khoảng 20% số tiền từ Trung Quốc gửi ra nước ngoài là từ... tham nhũng.
Theo Nhật báo Trung Quốc, tháng 3/2012, chính quyền Bắc Kinh đã tịch thu 800 triệu USD từ 6 ngân hàng bị cáo buộc là làm trung gian rửa tiền. Đây là một trong số hơn 150 ngân hàng bị trừng phạt từ năm 2009 đến nay. Báo Tin Tức Thiên Tân cảnh báo Trung Quốc phải thực thi cải cách nhiều hơn nữa để tránh nạn lạm quyền của quan chức nhà nước./.