Trẻ hơn Thủ tướng Viktor Orban tới 17 tuổi, thủ lĩnh phe đối lập Tisza - Peter Magyar được cho là có lợi thế hơn trong việc kết nối với cử tri thông qua các kênh phi truyền thống. Ông Magyar thể hiện sự quyết đoán và nhạy bén trong việc nắm bắt tâm lý xã hội, đặc biệt là giới trẻ, thông qua việc tận dụng hiệu quả mạng xã hội để phá vỡ những kênh kiểm soát thông tin truyền thống. Bên cạnh đó, trong hai năm qua, ông đã nỗ lực xây dựng hình ảnh gần gũi với cử tri, đến thăm hàng loạt thị trấn, thành phố và thường nán lại hàng giờ sau bài phát biểu để gặp gỡ người dân địa phương.

Nếu Thủ tướng Orban là hình mẫu lãnh đạo dân túy, thường sử dụng các biện pháp mạnh và cách tiếp cận đối đầu để xử lý vấn đề, thì ông Magyar lại lựa chọn con đường mềm dẻo hơn, tập trung vào các ưu tiên trong nước như chống tham nhũng, cải cách thể chế và hàn gắn xã hội.

Rõ ràng, cách tiếp cận của lãnh đạo đảng Tisza đã phát huy hiệu quả khi giúp đảng này giành chiến thắng áp đảo với 53,72% phiếu bầu, bỏ xa mức 37,67% của đảng Fidesz do Thủ tướng Viktor Orban lãnh đạo. Kết quả này không chỉ phản ánh sự thay đổi trong lựa chọn của cử tri Hungary, mà còn khép lại một kỷ nguyên chính trị kéo dài 16 năm, khi Budapest luôn hiện diện như một “ngoại lệ” trong Liên minh châu Âu.

Trong hơn một thập kỷ qua, trên cương vị là quốc gia thành viên EU, Budapest thường xuyên đưa ra các quyết định trái ngược với định hướng chung của khối. Đáng chú ý, chính phủ của ông Orban đã nhiều lần sử dụng quyền phủ quyết để trì hoãn hoặc phản đối các gói hỗ trợ tài chính và quân sự mà EU dành cho Ukraine. Hệ quả là, các sáng kiến từ phía eu thường xuyên chậm trễ, gây ảnh hưởng trực tiếp đến tính kịp thời và hiệu quả thực thi của chúng trên thực tế.

Nhìn chung, chiến thắng của ông Magyar trước hết được cho là đã tháo gỡ một “nút thắt” quan trọng trong lòng châu Âu. Dù kết quả này không lập tức biến Hungary thành một thành viên nhiệt thành của EU, nhưng ít nhất nó đã mở ra hy vọng giúp bộ máy của khối vận hành trơn tru hơn.

Trong bài phát biểu chiến thắng tại thủ đô Budapest, ông Magyar nói: “Hôm nay, người dân Hungary đã nói ‘có’ với châu Âu, nói ‘có’ với một nước Hungary tự do. Người dân đã nói ‘có’ để chọn ra người đại diện, để giúp đỡ người dân, để đưa đất nước vào trật tự, bởi đây là trách nhiệm của một chính phủ thuộc về người dân. Hungary sẽ một lần nữa trở thành đồng minh mạnh mẽ trong Liên minh châu Âu và NATO”.

Đối với các nhà lãnh đạo EU như bà Ursula von der Leyen, đây rõ ràng là cơ hội lớn để củng cố sự đoàn kết nội khối. Trong một liên minh đề cao sự đồng thuận trong các quyết định chiến lược, việc loại bỏ tiếng nói “lạc nhịp” được đánh giá là quan trọng không kém việc thông qua bất kỳ sáng kiến trọng yếu nào.

“Hungary đã chọn châu Âu. Châu Âu luôn chọn Hungary. Một quốc gia giành lại con đường châu Âu của mình. Liên minh ngày càng vững mạnh hơn”, Chủ tịch Ủy ban châu Âu cho biết sau khi ông Orban tuyên bố thất bại trước đối thủ Magyar.

Tuy nhiên, đối với Ukraine, chiến thắng của ông Magyar chưa hẳn là một tin mừng. Ông Magyar không bước lên vũ đài chính trường với một chương trình đối ngoại rõ ràng, và càng không phải là một chính trị gia theo đường lối công khai “thân Ukraine”. Ngược lại, sự im lặng của ông trong chiến dịch tranh cử cho thấy một chiến lược thận trọng, tránh bị kéo vào những tranh cãi có thể làm chia rẽ cử tri trong nước.

Ngay cả sau chiến thắng, lập trường của ông Magyar vẫn mang tính cân bằng. Ông phản đối việc Hungary trực tiếp cung cấp vũ khí hoặc tài chính cho Ukraine, đồng thời đề xuất đưa vấn đề gia nhập EU của Kiev ra trưng cầu ý dân - một động thái có thể khiến tiến trình này kéo dài trong nhiều năm.

Điều đó phản ánh một thực tế sâu xa hơn rằng người dân Hungary không hoàn toàn ủng hộ việc can dự sâu vào cuộc chiến. Sau hai năm xung đột, tâm lý mệt mỏi và lo ngại về tác động kinh tế đã khiến nhiều cử tri ưu tiên ổn định trong nước hơn là các cam kết quốc tế.

Vì vậy, tác động lớn nhất của ông Magyar đối với cuộc chiến Ukraine có thể không nằm ở việc Hungary sẽ làm gì, mà ở việc nước này sẽ không còn làm gì nữa. Không còn phủ quyết, không còn trì hoãn, không còn những nước cờ mang tính phá vỡ đồng thuận, song chỉ riêng điều đó cũng đủ để thay đổi nhịp độ hỗ trợ của EU dành cho Kiev.

Tuy nhiên, cần thận trọng khi đánh giá mức độ thay đổi. Ông Magyar không phải là một nhà cải cách cấp tiến theo kiểu EU mong muốn. Ông từng có thời gian làm việc cho đảng Fidesz của Thủ tướng Orban trước khi chuyển sang phe đối lập. Nhiều nhà quan sát nhận định chiến thắng của nhà lãnh đạo đảng Tisza phần lớn dựa trên sự phản đối Thủ tướng đương nhiệm hơn là một tầm nhìn chính sách rõ ràng.

Nhìn rộng hơn, Hungary dưới thời ông Magyar sẽ không còn đi ngược lại với ý chí chung của châu Âu, nhưng cũng chưa chắc trở thành một động lực thúc đẩy hội nhập. Thay vào đó, Budapest nhiều khả năng sẽ đi theo một con đường trung dung hơn, ít đối đầu hơn, nhưng cũng không hoàn toàn hòa nhập.

Chiến thắng của đảng đối lập đưa Hungary “xích lại gần” châu Âu

VOV.VN - Kết quả sơ bộ cuộc bầu cử quốc hội Hungary cho thấy đảng trung hữu đối lập Tisza, do ông Péter Magyar lãnh đạo, giành chiến thắng áp đảo, chấm dứt 16 năm cầm quyền của Thủ tướng theo đường lối dân tộc chủ nghĩa Viktor Orbán.