Thủ tướng Nhật Bản với “canh bạc” ngân sách 2011

• Nhật Bản: Tỷ lệ ủng hộ Nội các xuống mức nguy hiểm

Đây là một trong những nỗ lực của chính quyền Thủ tướng Naoto Kan nhằm lấy lại uy tín trong con mắt người dân. Tuy nhiên, nỗ lực này có thể khiến chính trường Nhật Bản lún sâu hơn vào thế bế tắc.

Dự thảo ngân sách cho năm tài khóa 2011 được Hạ viện Nhật Bản thông qua vào lúc 3 giờ sáng hôm nay cho thấy tính chất bất thường của sự kiện này.

Theo trình tự, Dự thảo sẽ được trình lên Thượng viện thông qua, tuy nhiên, gần như chắc chắn Dự thảo sẽ được ban hành trước khi bước vào tài khóa 2011, tức là ngày 1/4 tới. Bởi theo Hiến pháp Nhật Bản, Dự thảo Ngân sách sẽ có hiệu lực sau 30 ngày kể từ khi được Hạ viện thông qua, bất chấp sự phản đối của Thượng viện.

Theo ông Naoto Kan, điều quan trọng là đưa Dự thảo Ngân sách vào thực hiện

Trên thực tế, do vấp phải sự phản đối quyết liệt của phe đối lập vốn đang kiểm soát Thượng viện, Dự thảo Ngân sách 2011 đã bị trì hoãn nhiều lần. Nhiều ý kiến cảnh báo nếu Dự thảo Ngân sách 2011 không được thông qua trong tháng 3, nhiều khả năng Thủ tướng Naoto Kan sẽ phải giải tán Hạ viện và tiến hành Tổng tuyển cử. Vì vậy, thật dễ hiểu khi Thủ tướng Kan nở nụ cười tươi sau khi Dự thảo được Hạ viện thông qua.

Thủ tướng Kan bày tỏ: “Tôi cảm thấy thực sự vui mừng vì Dự thảo Ngân sách đã được thông qua. Điều quan trọng nhất hiện nay là đưa Dự thảo vào thực hiện”.

Tuy nhiên, việc đưa Dự thảo Ngân sách vào thực hiện sẽ gặp rất nhiều khó khăn do các dự luật liên quan gần như chắc chắn bị ngăn cản tại Thượng viện. Theo giới phân tích, trong bối cảnh tỷ lệ ủng hộ nội các đang xuống rất thấp, quyết định sử dụng thế đa số của liên minh cầm quyền tại Hạ viện để thông qua Dự thảo Ngân sách 2011 bất chấp sự phản đối gay gắt của phe đối lập có thể là một nước cờ táo bạo của Thủ tướng Kan.

Thủ tướng Kan có thể đang đặt niềm tin rằng công chúng sẽ chuyển từ chỉ trích Chính phủ và đảng cầm quyền sang phe đối lập do phe đối lập cản trở thực hiện ngân sách 2011 bằng việc không thông qua các dự luật liên quan. Đây được coi là canh bạc mạo hiểm đối với Thủ tướng Kan bởi nền kinh tế Nhật Bản có thể chịu tác động lớn nếu ngân sách 2011 không được triển khai đầy đủ do thiếu các luật liên quan. Khi đó, nhiều khả năng người dân Nhật Bản sẽ đổ lỗi cho Thủ tướng Kan chứ không phải các đảng đối lập.

Theo nhận định, cho dù trong canh bạc này, ai là người chiến thắng, tình trạng chia rẽ sâu sắc trên chính trường Nhật Bản sẽ không thể giải quyết một sớm một chiều./.