Chống khô hạn Tây Nguyên: Trồng thêm cây, xây hồ đập

VOV.VN - Khô hạn khốc liệt ở Tây Nguyên đang đe dọa cuộc sống, hoạt động sản xuất của người dân.

Người khô, cây héo

Tại các tỉnh Đắk Nông, Đắk Lắk, hầu hết các sông suối, hồ đập đều cạn kiệt. Một số hồ chứa nước, trên bờ cắm biển báo “Nước sâu, nguy hiểm, trẻ em không được tắm” nhưng dưới lòng hồ thì bà con lấy bát, thậm chí lấy tay gom vét những giọt nước hiếm hoi còn sót lại để tưới cho gốc cà phê.

Đắk Nông có 20.000ha cây dài ngày như cà phê, hồ tiêu đang bị ảnh hưởng rất nặng, khô cháy. Đi đến đâu cũng gặp cảnh bà con ra sức khoan giếng, đào ao. Nhưng có nơi đào khoan sâu tới 150m cũng không thể tìm thấy nguồn nước ngầm. Tại huyện Cư M’gar Khương Miền A - một trong số các huyện bị hạn nặng nhất của Đắk Lắk - chuyện một nhà khoan vài ba giếng, thậm chí 4 - 5 giếng vẫn không có nước không phải là chuyện hiếm.

Trong các tỉnh Tây Nguyên, Lâm Đồng là tỉnh cho đến thời điểm này nguồn nước vẫn tạm ổn. Tuy nhiên, đến nay, có trên 10% diện tích đất nông nghiệp phải đối mặt với tình trạng khô hạn. Các vùng trồng cây công nghiệp dài ngày như các huyện Lâm Hà, Di Linh, Đức Trọng, Đơn Dương… đều có những diện tích cà phê, hồ tiêu khô hạn.

Mất rừng nên thiếu nước

Nguyên nhân khô hạn nặng nề của năm nay được cho là ảnh hưởng của hiện tượng El  Nino, lượng mưa ít, nắng nóng kéo dài, dòng chảy các sông suối trên địa bàn giảm mạnh. Tuy nhiên, còn một nguyên nhân rất cơ bản là rừng bị mất quá nhiều, nhất là rừng nguyên sinh đã gần như mất hết.

Những năm vừa qua còn có thêm nhiều nguyên nhân nữa, như: áp lực của tình trạng di dân tự do ở phía Bắc vào, hay việc đầu tư vào nhiều dự án phát triển, hoặc việc chuyển đổi mục đích sử dụng đất rừng, trong khi công tác bảo vệ, quản lý rừng lại không hiệu quả nên rừng nguyên sinh hiện còn không đáng bao nhiêu. Trên thực tế, trong 5 tỉnh Tây Nguyên, Lâm Đồng là tỉnh bảo vệ được rừng nguyên sinh tốt hơn. Đó cũng là một trong những nguyên nhân giúp Lâm Đồng không bị hạn nặng như các địa phương khác.

Vai trò của thủy điện

Thủy điện có vai trò quan trọng trong việc điều tiết nước ở địa phương. Bởi vậy, vai trò chỉ đạo của lãnh đạo địa phương, đặc biệt lãnh đạo cấp tỉnh có ý nghĩa quyết định. Trong đợt khô hạn này, điều đáng ghi nhận là các chủ đầu tư thủy điện đã phối hợp khá tốt với ngành nông nghiệp để cùng điều tiết nguồn nước và tích xả hồ đập để bà con có nước sản xuất.

Ông Trương Thanh Tùng - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Nông, cho biết: “Địa bàn tỉnh Đắk Nông có rất nhiều thủy điện, vì vậy, ngoài việc kêu gọi, tuyên truyền nhân dân sử dụng nước tiết kiệm, cả trong sản xuất và sinh hoạt, chúng tôi cũng đã làm việc với các công ty thủy điện có liên quan để họ đồng ý tích xả nước một cách hợp lý, hài hòa để làm sao cho các vùng hạ lưu có nước, đảm bảo cho vấn đề    sản

xuất của nông dân tốt nhất”.

Tuy nhiên, do nguồn nước năm nay về các hồ đập nói chung và các hồ thủy điện nói riêng khan hiếm nên lượng nước tích trữ đến giờ còn rất ít. Để chống hạn một cách hiệu quả, căn bản thì phải giữ được nguồn nước bằng cách triển khai các chương trình trồng rừng tốt nhất.

“Chúng tôi đang kiến nghị với Chính phủ xây dựng thêm một số công trình có thể bơm sử dụng nước từ các dòng sông của Krông Nô hoặc Sê-rê-pốc đưa nước lên; đồng thời kiến nghị Chính phủ xây dựng thêm một số hồ đập”, ông Trương Thanh Tùng cho biết thêm.

Chuyển đổi cơ cấu cây trồng

Về vấn đề chuyển đổi cơ cấu cây trồng, tỉnh Đắk Nông đang chỉ đạo quyết liệt cho ngành nông nghiệp cũng như các UBND huyện tiến hành quy hoạch các loại cây trồng phù hợp.

Khu vực nào đảm bảo nguồn nước sẽ triển khai cây trồng, nơi khô hạn khốc liệt hoặc đồi núi chập chùng kêu gọi trồng rừng để phục hồi môi trường sinh thái, là cơ sở để giữ nước. Tỉnh Đắk Nông cũng khuyến khích chuyển một bộ phận nông nghiệp sang trồng cỏ để nuôi bò, như vậy sẽ cải thiện được đời sống của người  dân.

Những ngày tới, các tỉnh Tây Nguyên sẽ gặp nhiều khó khăn hơn trong việc điều tiết nước cho sinh hoạt, sản xuất của người dân. Nếu không có những giải pháp căn cơ, lâu dài, các tỉnh Tây Nguyên sẽ luôn phải đối mặt với tình trạng khô hạn, thiếu nước vào mùa khô, nhất là trong bối cảnh biến đổi khí hậu đang ngày càng nặng nề hơn./.

Tin liên quan

Hạn hán lịch sử ở ĐBSCL: Có thể “tắm biển” ở TP Bến Tre
Hạn hán lịch sử ở ĐBSCL: Có thể “tắm biển” ở TP Bến Tre

VOV.VN -Tại TP Bến Tre, nơi cách biển 70km, đã có thể cảm nhận được độ mặn. Hiện 160/164 xã ở tỉnh này bị mặn bao vây.

Hạn hán lịch sử ở ĐBSCL: Có thể “tắm biển” ở TP Bến Tre

Hạn hán lịch sử ở ĐBSCL: Có thể “tắm biển” ở TP Bến Tre

VOV.VN -Tại TP Bến Tre, nơi cách biển 70km, đã có thể cảm nhận được độ mặn. Hiện 160/164 xã ở tỉnh này bị mặn bao vây.

Miễn giảm lãi vay cho các trường hợp bị thiệt hại do hạn hán
Miễn giảm lãi vay cho các trường hợp bị thiệt hại do hạn hán

VOV.VN -Ngân hàng Nhà nước vừa có chỉ thị về việc hỗ trợ khắc phục thiệt hại do hạn hán, xâm nhập mặn và khôi phục sản xuất tại các tỉnh ĐBSCL.

Miễn giảm lãi vay cho các trường hợp bị thiệt hại do hạn hán

Miễn giảm lãi vay cho các trường hợp bị thiệt hại do hạn hán

VOV.VN -Ngân hàng Nhà nước vừa có chỉ thị về việc hỗ trợ khắc phục thiệt hại do hạn hán, xâm nhập mặn và khôi phục sản xuất tại các tỉnh ĐBSCL.

Kon Tum công bố thiên tai hạn hán cấp độ 1
Kon Tum công bố thiên tai hạn hán cấp độ 1

VOV.VN - Tính đến nay, gần 1.200ha cây trồng, trong đó lúa nước hơn 750ha, cà phê trên 400ha của tỉnh Kon Tum đã bị khô hạn, thiếu nước.

Kon Tum công bố thiên tai hạn hán cấp độ 1

Kon Tum công bố thiên tai hạn hán cấp độ 1

VOV.VN - Tính đến nay, gần 1.200ha cây trồng, trong đó lúa nước hơn 750ha, cà phê trên 400ha của tỉnh Kon Tum đã bị khô hạn, thiếu nước.

Gia Lai: Thiệt hại gần 100 tỷ đồng vì hạn hán
Gia Lai: Thiệt hại gần 100 tỷ đồng vì hạn hán

VOV.VN - Mùa khô kéo dài và khốc liệt tiếp tục ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống và sản xuất nông nghiệp tại tỉnh Gia Lai.

Gia Lai: Thiệt hại gần 100 tỷ đồng vì hạn hán

Gia Lai: Thiệt hại gần 100 tỷ đồng vì hạn hán

VOV.VN - Mùa khô kéo dài và khốc liệt tiếp tục ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống và sản xuất nông nghiệp tại tỉnh Gia Lai.

Chọn giống lúa đối phó với hạn hán và xâm nhập mặn tốt như thế nào?
Chọn giống lúa đối phó với hạn hán và xâm nhập mặn tốt như thế nào?

VOV.VN - Chọn giống lúa đối phó với hạn hán và xâm nhập mặn tốt là phải đáp ứng các tiêu chí về năng suất, chất lượng cũng như khả năng thích ứng rộng.

Chọn giống lúa đối phó với hạn hán và xâm nhập mặn tốt như thế nào?

Chọn giống lúa đối phó với hạn hán và xâm nhập mặn tốt như thế nào?

VOV.VN - Chọn giống lúa đối phó với hạn hán và xâm nhập mặn tốt là phải đáp ứng các tiêu chí về năng suất, chất lượng cũng như khả năng thích ứng rộng.

Nắng nóng, hạn hán ở Tây Nguyên sẽ kéo dài đến giữa năm
Nắng nóng, hạn hán ở Tây Nguyên sẽ kéo dài đến giữa năm

VOV.VN - Theo dự báo, El Nino tiếp tục ảnh hưởng và kéo dài tại Tây Nguyên đến giữa năm 2016.

Nắng nóng, hạn hán ở Tây Nguyên sẽ kéo dài đến giữa năm

Nắng nóng, hạn hán ở Tây Nguyên sẽ kéo dài đến giữa năm

VOV.VN - Theo dự báo, El Nino tiếp tục ảnh hưởng và kéo dài tại Tây Nguyên đến giữa năm 2016.