"Phơi" hết ra đâu phải là đẹp!

• Khổ thân môi trường 

Khi dư luận vừa mới tạm lắng về bộ ảnh nude với tên gọi “Bảo vệ nụ cười trẻ thơ” của cô gái trẻ được gọi là “hotgirl” Mi Vân và bộ ảnh “nude để làm từ thiện” của hoa hậu Mai Phương Thúy, không ít người đã phải “sốc” khi xem bộ ảnh “nude 100%” để… bảo vệ môi trường của siêu mẫu Ngọc Quyên.

Phóng viên VOV có cuộc trao đổi với ông Vũ Quốc Khánh, Chủ tịch Hội Nghệ sỹ nhiếp ảnh, về ảnh nude, về sự việc này.

** Ông đánh giá như thế nào về hành động của siêu mẫu Ngọc Quyên với thông điệp bảo vệ môi trường đang gây nhiều phản ứng của dư luận?

Đó không phải là ý tưởng mới, nhưng cũng không phải là ý tưởng tồi, thậm chí là rất cần thiết. Qua những thiên tai lớn vừa xảy ra chúng ta đều biết, Trái đất đang rất cần sự chung tay bảo vệ của mọi người. Cách làm của Ngọc Quyên không mới vì châu Âu cũng làm rồi, nhưng để làm ở Việt Nam cũng cần cân nhắc. Ngay cả ở châu Âu, chọn cách làm như Ngọc Quyên cũng không được sự ủng hộ hoàn toàn của dư luận.

Tôi không phê phán hành động của Ngọc Quyên nhưng tôi cho rằng, nên xem lại cách làm đã phù hợp với dân trí, nhận thức, văn hóa của người Việt Nam chưa.

** Phải chăng vì ranh giới mong manh giữa ảnh nude nghệ thuật và ảnh sex, gây ra những phản ứng trái chiều?

Ảnh nude là một thể loại nghệ thuật đã được khẳng định, không chỉ với thế giới mà ngay cả Việt Nam. Nhưng nhiều người cho rằng, ranh giới giữa ảnh nude nghệ thuật với ảnh sex chưa rõ, nên dễ nhầm lần. Nhầm lẫn từ nhận thức của người xem, những người yêu thích nhiếp ảnh chứ không chỉ riêng nhận thức của tác giả, nên dễ dẫn đến có trường hợp người này thì cho rằng ảnh nghệ thuật, nhưng người khác lại khẳng định đó là ảnh mang tính thô tục. Nhận thức của người xem rất quan trọng. Mặc dù là một thể loại ảnh nghệ thuật nhưng hiện ảnh nude ở Việt Nam chưa được cổ súy.

Ở châu Âu, ảnh nude đã trở thành bình thường, thậm chí đã cũ mà nhiều người không muốn xem nữa, điều quan trọng với họ bây giờ là… ai nude. Mà ảnh nude của châu Âu gần như họ không để lộ mặt, hoặc chỉ lộ thấp thoáng. Cái đẹp ở chỗ đó, chứ không phải cứ “phơi” hết cả ra. Ở Việt Nam, vì ảnh nude nghệ thuật chưa nhiều nên dễ tạo ra tâm điểm của sự chú ý. Hiện ở Việt Nam có nhiều nghệ sỹ chụp ảnh nude, làm sách ảnh nude, và rất muốn được triển làm ảnh nude nhưng chưa có cơ hội. Phải có thời điểm phù hợp, còn nếu chưa phù hợp thì không được sự ủng hộ của công chúng.

Nhiều người cũng cho rằng, ảnh nude nghệ thuật ở Việt Nam dễ gây phản ứng từ công chúng vì chưa được làm tới nơi tới chốn, dễ dẫn đến thô tục.

** Bộ ảnh của Ngọc Quyên theo đánh giá của cá nhân ông?

Xét về góc độ nhiếp ảnh, đó là những bức ảnh không tồi, nhưng để đạt được mục đích bảo vệ môi trường, gìn giữ thiên nhiên thì chưa tới. Nếu vì mục đích bảo vệ môi trường, con người chỉ nên nhỏ bé ở trong cảnh thiên nhiên đó, trong khi có những bức ảnh ở bộ ảnh này, con người lại là trọng tâm. Cần phải đặt con người ở vị trí rất nhỏ bé để tôn vinh thiên nhiên, con suối, lá cây, cánh rừng. Chứ nếu đập vào mắt người xem ngay hình ảnh một cô gái rất đẹp, chuẩn về co, về dáng mà thiên nhiên rất ít thì dễ gây hiểu sai mục đích. Nude, thì chỉ cần một vài đường nét, dù không thấy mặt vẫn thấy đẹp, đó mới là tinh tế. Tất nhiên, con người cũng là một phần của thiên nhiên. Và điều quan trọng nhất khi chụp nude, dù là để bảo vệ môi trường, thì cũng phải làm sao cho phù hợp.

** Chính vì vậy, dù “nude vì xã hội” cũng rất khó để dư luận chấp nhận?

Mỗi người có một suy nghĩ riêng. Nhất là những người đã nổi tiếng thì họ cũng có cách nghĩ của họ. Khen - chê đều dễ, nhưng cần đánh giá ý tưởng của họ đã đúng chưa, cách làm đã phù hợp chưa, thì mới đi vào được cộng đồng. Chứ nếu anh làm vì cộng đồng, nhưng cứ chọn cách làm chéo ngoe, thì khó đạt hiệu quả.

Tôi cho rằng Ngọc Quyên đã nghĩ rất nhiều trước khi làm, có thể cô ấy muốn giải quyết dứt điểm một vấn đề của thiên tai, nhưng cách làm phù hợp chưa thì cần phải xem lại, vì xem ra số người ủng hộ rất ít. Ngay cả châu Âu người ta cũng từng chọn phương pháp này nhưng hiệu quả không cao. Bảo vệ thiên nhiên là một quá trình lâu dài, cần sự chung tay của toàn xã hội, liên quan đến nhiều vấn đề như lợi ích, tiến bộ xã hội, chứ không thể hiệu quả từ một vài sự kiện nhỏ lẻ.

Ảnh nude, bản thân nó là một lĩnh vực đã rất nhạy cảm, khi gắn nó với một vấn đề xã hội lại càng nhạy cảm hơn. Dùng ảnh nude để cổ súy một vấn đề gì đó trong xã hội, liên quan đến nhiều người, thì phải rất đắn đo, chứ lấy “co” đẹp để bảo vệ thiên nhiên thì rất khó.

Ảnh nude là một hướng phát triển của nghệ thuật, có thể làm và nên làm, nhưng nude cho một ý tưởng mang tính xã hội thì không cần, vì nude chỉ là một thể loại nhỏ trong nhiếp ảnh, và cũng rất khó phát triển. Người phụ nữ cũng chỉ có… ngần ấy đường cong mà từ xa xưa tới nay nhiếp ảnh đã “khai thác” hết, từ trong nhà tới bãi biển, rừng xanh, trên đá, với khăn voan… Nghệ thuật là sáng tạo, là làm mới. Xã hội có nhiều vấn đề mới, phong phú hơn nhiều. Ở châu Âu, thể loại này gần như dừng lại vì không còn gì để sáng tác nữa. Bây giờ người ta quan tâm nhiều đến những vấn đề thực tế hơn trong cuộc sống.

** Xin cảm ơn ông!./.