Làng Aur (Đà Nẵng) rộn ràng vào mùa lễ mừng lúa mới của đồng bào Cơ Tu
VOV.VN - Từng bông nếp trĩu hạt được nâng nui và gùi về làng để kịp giờ cúng tế linh thiêng. Lễ mừng lúa mới của người Cơ Tu ở làng Aur, phía Tây thành phố Đà Nẵng không chỉ là lời tạ ơn đất trời, mà còn là sợi dây nối những bàn tay trẻ với ngọn lửa cha ông để lại.
Sáng sớm, sương còn vương trên mái nhà Gươl, bà con làng Aur, xã A Vương, thành phố Đà Nẵng đã tranh thủ lên rẫy gặt nốt những thửa lúa cuối mùa. Từng bông nếp trĩu hạt được nâng niu gùi về làng, để kịp giờ cúng tế trong Lễ mừng lúa mới, nghi lễ thiêng liêng của đồng bào Cơ Tu dọc dãy Trường Sơn.
Năm nay, giữa vùng lõi Khu bảo tồn thiên nhiên Sao La, lễ hội được tổ chức trang trọng: các bà, các chị giã gạo, sàng nếp, rang thơm, giã dập; trai làng lo lễ vật. Màu thổ cẩm, hương nếp mới, làn khói bếp vương trên mái lá cũ… khiến du khách tình cờ ghé qua cũng phải xao xuyến.
Chị Tạ Linh Chi, du khách đến từ Hà Nội, bày tỏ: “Lần đầu tiên tôi được nhìn thấy một nét văn hóa độc đáo đến vậy. Bà con vẫn giữ được những giá trị truyền thống rất lâu đời như lễ mừng lúa mới, ngay cả cách họ gặt lúa cũng rất thú vị. Mọi người sống quây quần và ấm áp, giống như một gia đình lớn”.
Với người Cơ Tu, hạt lúa chưa bao giờ chỉ là cái ăn. Đó là giọt mồ hôi đổ xuống nương rẫy, là sự che chở âm thầm của thần rừng, thần sông, thần suối. Nghi lễ mừng lúa mới cũng là cách bà con tạ ơn đất trời đã cưu mang, nuôi sống bản làng qua bao mùa rẫy. Con gà trống thả vườn, miếng thịt heo bản, bát cơm gạo mới còn nghi ngút khói, chén trà, chén rượu thơm nồng… những lễ vật đạm bạc nhưng chất chứa lòng biết ơn vô hạn với mẹ thiên nhiên. Điều khiến già làng A Lăng Giêng, thôn Aur, xã A Vương vui nhất mùa lễ năm nay, chính là những thanh niên trong làng lặng lẽ học cách gánh vác, tiếp nối ngọn lửa cha ông để lại.
“Tổ chức ăn lúa mới là rất tốt, rất hay, thấy rất mừng. Mong muốn bà con tiếp tục thực hiện cho tốt, giữ lại cho mai sau văn hóa của người Cơ Tu” - già làng A Lăng Giêng chia sẻ.
Làng Aur, xã A Vương nằm lọt thỏm, bình yên giữa lòng Khu Bảo tồn thiên nhiên Sao La - nơi mà tiếng chim rừng còn gần gũi hơn cả tiếng xe máy. Mùa lễ năm nay, cả 24 nóc nhà, hơn 120 người trong làng không thiếu một ai. Tất cả cùng quây quần dưới mái Gươl, tạ ơn đất trời. Hòa trong niềm vui ấy, đại diện chính quyền xã A Vương cũng lặn lội đến tận nơi, thăm hỏi, động viên bà con gìn giữ nét văn hóa của dân tộc mình, như một lời hứa rằng: giữ được bản sắc, cũng chính là giữ được cái gốc để bản làng phát triển, đời sống bà con ngày một khấm khá hơn.
Ông Briu Quân, Chủ tịch UBND xã A Vương chia sẻ thêm về hướng đi lâu dài cho bà con: “Người dân cần chú trọng khai thác, bảo tồn các tài nguyên, vật liệu sẵn có, tiếp tục trồng mới, sản xuất, tạo ra những sản phẩm mới để đưa ra thị trường. Làm sao để nông sản của địa phương trở thành sản phẩm OCOP, mang lại giá trị trên thị trường”.
Giữa núi rừng Trường Sơn, dưới tán rừng già, bếp lửa mỗi nhà vẫn cháy hồng, còn giữa sân làng, một đống củi to được nhóm lên, bùng cháy rực rỡ trong đêm. Tiếng củi nổ tí tách hòa cùng điệu hát lý, điệu hát giao duyên ngân nga kể về những ngày lao động hăng say trên nương rẫy, về tình yêu đôi lứa thủy chung, và cả những khát vọng bình dị cho một ngày mai tươi sáng hơn. Lễ mừng lúa mới, vì thế, đâu chỉ là lời tạ ơn đất trời - mà còn là sợi dây nối liền quá khứ, hiện tại và tương lai của bản làng Cơ Tu.