Quảng Ninh quảng bá văn hoá từ văn học nghệ thuật
VOV.VN - Phát triển các lĩnh vực văn học nghệ thuật là mảnh ghép quan trọng để Quảng Ninh bồi đắp và lan toả các giá trị văn hoá, đặc biệt trong bối cảnh thực hiện Nghị quyết 80 của Bộ Chính trị, đóng góp vào phát triển văn hoá song hành và gắn kết hài hoà với phát triển kinh tế.
Từ ngày 18 - 28/3, triển lãm ảnh ảnh nghệ thuật “Sắc màu các dân tộc Việt Nam” được Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam tổ chức tại Bảo tàng Quảng Ninh, đồng hành với chuỗi sự kiện kỷ niệm Ngày Nhiếp ảnh Việt Nam lần thứ 73 tại địa phương.
Chị Lục Thị Niên, nhiếp ảnh gia đến từ Cao Bằng rất ấn tượng với hình ảnh các dân tộc thiểu số Quảng Ninh được thể hiện sống động trong các tác phẩm triển lãm: "Người dân tộc thiểu số ở Cao Bằng hay Quảng Ninh cũng đều có đặc sắc riêng. Ngoài những bức hình ghi về vẻ đẹp thiên nhiên, mình sẽ ở lại đây vài ngày để chiêm nghiệm những vẻ đẹp đa sắc màu của con người, các dân tộc Quảng Ninh".
Với sự đa dạng về cảnh sắc thiên nhiên và văn hóa các dân tộc, tỉnh Quảng Ninh thường được ví như “Việt Nam thu nhỏ”. Trong đó, 2 Di sản thế giới nổi bật nhất là Vịnh Hạ Long và Yên Tử cũng là những địa điểm chính được Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam lựa chọn cho các chuyến đi sáng tác dịp này.
Bà Trần Thị Thu Đông, Chủ tịch Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam cho rằng: "Các hình ảnh thể hiện về các dân tộc của Quảng Ninh rất đặc sắc. Cho nên các nhà nhiếp ảnh của cả nước luôn hướng về và mong muốn đến sáng tác tại Quảng Ninh, chụp được những khoảnh khắc tuyệt vời, đẹp nhất, khác lạ nhất để qua đó có thể quảng bá, không những cho người dân trong nước mà ra cả thế giới. Qua đó giúp cho Quảng Ninh, cho Việt Nam thu hút khách quốc tế nhiều hơn nữa".
Không chỉ là “Xưởng sáng tác mở” phong phú cho nhiếp ảnh, các giá trị thiên nhiên, văn hoá và đời sống xã hội sôi động của Quảng Ninh cũng là đề tài vô tận cho thơ ca, âm nhạc, điện ảnh, sân khấu… Trong suốt các thời kỳ kháng chiến cũng như hiện nay, nhiều nhà thơ, nhạc sĩ tên tuổi đã để lại các sáng tác nổi tiếng về văn hóa, con người vùng Mỏ, về biển đảo, biên cương và sự phát triển của Quảng Ninh. Những tên tuổi trưởng thành tại Đất mỏ có thể kể đến như nhà văn, nhà thơ Võ Huy Tâm, Trần Nhuận Minh, Dương Hướng; các nhạc sĩ Đỗ Hòa An, Lê Đăng Vệ...
Trong bối cảnh thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, văn học nghệ thuật được đặt vào vị trí trung tâm của chiến lược phát triển con người và sức mạnh mềm quốc gia, tham gia trực tiếp vào kiến tạo môi trường văn hóa, xây dựng con người Việt Nam hiện đại, giàu bản sắc, có năng lực hội nhập. Tỉnh ủy Quảng Ninh đã ban hành Chương trình hành động số 12-CTr/TU nhằm cụ thể hoá và đưa Nghị quyết 80 vào cuộc sống.
Không chỉ tạo điều kiện cho văn nghệ sĩ thâm nhập thực tế, đầu tư cho tác phẩm có giá trị tư tưởng và nghệ thuật, tổ chức các trại sáng tác, cuộc vận động sáng tác gắn với nhiệm vụ chính trị và đời sống xã hội của địa phương, tỉnh Quảng Ninh còn đăng cai tổ chức hàng loạt chương trình nghệ thuật, lễ hội, liên hoan quy mô lớn, tạo điều kiện để văn nghệ sĩ Quảng Ninh tham gia sáng tạo, biểu diễn, giới thiệu tác phẩm tới công chúng trong nước và quốc tế. Quảng Ninh từng là nơi tổ chức Festival Âm nhạc quốc tế với 300 nghệ sĩ trong nước và quốc tế tham dự và gần đây nhất, Ngày thơ Việt Nam lần thứ 24 tổ chức tại Quảng Ninh đã quy tụ nhiều nhà thơ, nghệ sĩ tên tuổi, tạo nên không gian hoà hợp giữa thi ca và biển cả.
Tham dự sự kiện và ấn tượng với Quảng Ninh, nhà thơ Mỹ Bruce Weigl - một trong 2 cựu chiến binh Mỹ được trao tặng Huân chương Hữu nghị năm 2024 để ngỏ khả năng có những sáng tác về Hạ Long: "Tôi ấn tượng với diện mạo hiện đại, xanh sạch và nhịp sống hài hoà của Quảng Ninh. Lần trở lại này mang đến cho tôi một cảm nhận hoàn toàn khác so với những chuyến đi trước kia. Đặc biệt, Quảng Ninh còn sở hữu một đời sống nghệ thuật phong phú. Nếu được sống tại đây, tôi nghĩ mình sẽ dễ dàng hòa nhập và tìm thấy nguồn cảm hứng cho sáng tạo".
Đặc biệt, Quảng Ninh còn xác định văn hóa, nghệ thuật nói chung là một phần quan trọng trong đời sống tinh thần của nhân dân, đồng thời là cầu nối hiệu quả để quảng bá hình ảnh địa phương và thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hoá xứng tầm. Địa phương đã chủ động thu hút, mời các đoàn làm phim quốc tế đến đây, trong đó nhiều tác phẩm để lại tiếng vang lớn như Đông Dương, Kong: Skull Island, Pan… Tháng 1 vừa qua, đoàn làm phim Silaa của Ấn Độ cũng đã hoàn thành ghi hình trên vịnh Hạ Long, qua đó lan toả hình ảnh, góp phần gia tăng giá trị thương hiệu điểm đến.
Âm nhạc và nghệ thuật biểu diễn hiện đang là một mũi nhọn của địa phương. Sản phẩm âm nhạc trên du thuyền, các minishow và nổi bật nhất là chuỗi concert có quy mô tới 50 nghìn khán giả từ cuối năm 2025 tới nay đang thổi luồng gió mới, tạo chuyển biến rõ nét trong phát triển công nghiệp văn hóa gắn với du lịch. Các concert giúp thúc đẩy các dịch vụ lưu trú, ẩm thực, logistics và giải trí phát triển, đồng thời hình thành hệ sinh thái du lịch âm nhạc sôi động, từng bước định vị địa phương như 1 điểm đến âm nhạc sôi động.
Nhà thơ Nguyễn Khoa Điềm, nguyên Trưởng ban Tư tưởng - Văn hóa Trung ương, nguyên Tổng Thư ký Hội Nhà văn Việt Nam nhận định, để đưa Nghị quyết 80 thực sự đi vào cuộc sống cần rất nhiều sự nỗ lực của mỗi địa phương: "Quảng Ninh đang đứng ở khu vực phát triển văn hoá rất năng động. Hàng ngày tiếp xúc với khách du lịch, cũng là nơi sản xuất, mở rộng giao lưu kinh tế văn hoá. Vai trò là rất rõ. Nên tôi nghĩ rằng với những chính sách phát triển đúng đắn, có tính bền vững thì Quảng Ninh sẽ đi nhanh hơn nữa, dẫn đầu trong công cuộc phát triển mới".
Với văn học nghệ thuật, tỉnh Quảng Ninh xác định chú trọng phát triển xứng tầm với truyền thống lịch sử, giá trị văn hóa và khát vọng phát triển trong giai đoạn mới. Việc triển khai Nghị quyết số 80 về phát triển văn hoá sẽ là sự tiếp nối, nâng tầm những bước đi của địa phương, qua đó xây dựng và phát huy giá trị văn hóa, sức mạnh con người Quảng Ninh trở thành nguồn lực nội sinh, động lực cho phát triển nhanh, bền vững.