Ai là người có vai trò quyết định

Hàng loạt vụ vi phạm
Chỉ trong một thời gian ngắn (từ đầu tháng 11/2008 trở lại đây), lực lượng CSĐT tội phạm về trật tự quản lý kinh tế và chức vụ Công an TP Hà Nội (TTQLKT&CV) cùng lực lượng Quản lý thị trường (QLTT) đã phát hiện hàng loạt cửa hàng bán các sản phẩm xâm hại nhãn mác, vi phạm sở hữu trí tuệ, như các mặt hàng Everon (Hàn Quốc), rượu giả Chivas, Johnnie Walker Label… Trong 2 ngày 30/11 và 1/12, lực lượng chức năng qua kiểm tra đã phát hiện ô tô mang biển kiểm soát (BKS) 11K-1156 và xe ô tô BKS 29X-6151 đang vận chuyển một lượng lớn mỹ phẩm nhập lậu gồm: 3.000 gói mỹ phẩm dạng bột, 114 lọ mỹ phẩm (nhãn hiệu Dream Garden) do Trung Quốc sản xuất; 800 chai dầu gội đầu, 208 hộp bột cam đắp mặt, 280 lọ nước thơm xịt phòng… trị giá hàng trăm triệu đồng.

Từ ngày 4 đến 11/12/2008, BĐBP các tỉnh Lạng Sơn, Quảng Ninh, Lào Cai, Cao Bằng, Hải Phòng, Quảng Trị, An Giang, Long An đã phát hiện và bắt giữ 21 vụ vận chuyển hàng hóa trái phép qua biên giới với 32 đối tượng. Tịch thu tang vật gồm 365kg pháo nổ các loại, 670kg gà thịt, 1.300 tấn than, 500 bao thuốc lá ngoại và 1.008 lọ dầu gió... tổng số hàng thu giữ trị giá trên 330 triệu đồng. Ngày 7/12/2008, lực lượng BĐBP tỉnh Lào Cai đã bắt giữ hai vợ chồng tên Bàn Văn Cảnh và Nguyễn Thị Lan, trú tại Si Ma Cai, Lào Cai đang trên đường vận chuyển, tàng trữ 4.050.000 đồng tiền giả; ngày 4/12/08, tại khu vực mốc 1367- 500 thuộc khu 7, phường Hải Yên, thị xã Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh, tổ tuần tra đồn biên phòng Lục Phủ phát hiện và bắt giữ 1 đối tượng đang trên đường vận chuyển 40kg pháo từ Trung Quốc về Việt Nam. Hai ngày sau đó, cũng tại khu vực trên, đồn biên phòng Lục Phủ lại phát hiện 2 đối tượng đang vận chuyển 58 kg pháo. Mới đây nhất, vào ngày 7/12, đồn biên phòng Lục Phủ lại phát hiện và bắt giữ được 2 đối tượng gồm: Phan Văn Chín và Vũ Văn Tùng đang trên đường vận chuyển 18kg pháo từ Trung Quốc vào Việt Nam. ..

Trao đổi với phóng viên, Thượng tá Nguyễn Ngọc Vĩnh, Phó trưởng phòng Trinh sát BĐBP Lạng Sơn cho biết, lợi dụng địa hình phức tạp, lực lượng chống buôn lậu còn mỏng, lực lượng cửu vạn lại rất đông có cả phụ nữ, trẻ em tham gia nên khi bị bắt giữ, số đối tượng này sẵn sàng nhảy vào cướp lại hàng. “Chính vì vậy, để chống buôn lậu có hiệu quả thì chúng tôi rất cần sự chung tay, góp sức của các cấp, các ngành và của toàn xã hội” – Thượng tá Vĩnh nhấn mạnh.

Hàng giả, hàng nhái vẫn tràn ngập thị trường
Điều đáng nói là tình trạng một số mặt hàng trên thị trường được người tiêu dùng ưa thích, lập tức cũng được một số làng nghề sản xuất với mẫu mã giống nhau rồi được gắn nhãn mác: Hàng Việt Nam chất lượng cao hoặc gắn mác của một nước có “đẳng cấp” cao hơn. Trao đổi với phóng viên, ông Hà Thế Hùng - Đội trưởng Đội chống hàng giả, Phòng cảnh sát điều tra về TTQLKT&CV - Công an TP.Hà Nội cho biết: “Tình trạng làm giả hàng hoá từ các làng nghề thời gian gần đây có xu hướng gia tăng. Những nơi có làng nghề làm giả hàng hoá nhiều như: Cổ Nhuế, Xuân Đỉnh (Từ Liêm), La Phù, Minh Khai, Dương Liễu (Hoài Đức), Tiên Phong (Thường Tín)…”

Qua theo dõi, thống kê mặt hàng thường bị làm giả là các mặt hàng gia dụng phổ thông như: Hàng thực phẩm chế biến; đồ uống; thuốc y tế; hoá mỹ phẩm và chất tẩy rửa; đồ điện dân dụng; vật liệu xây dựng; phân bón; thức ăn gia súc; phụ tùng xe đạp và xe máy; nhãn mác bao bì sản xuất trong nước và nhập khẩu... Hàng giả trôi nổi trên thị trường dưới khá nhiều hình thức, phổ biến là các hàng làm nhái nhãn hiệu và kiểu dáng công nghiệp, loại hàng giả này tập trung vào các mặt hàng như nước khoáng tinh khiết đóng chai, nước khoáng có ga, hoá mỹ phẩm, quần áo... Ngoài ra còn có loại hàng giả mạo công dụng, hàng kém chất lượng (loại này chiếm tỷ lệ lớn nhất), chủ yếu tập trung vào các đồ thực phẩm chế biến, đồ diện dân dụng, thức ăn gia súc, vật liệu xây dựng... Nói về sự “phong phú” của “thị trường” hàng giả, ông Lê Thế Bảo, Chủ tịch Hiệp hội Chống hàng giả và bảo vệ thương hiệu Việt Nam đã phải phát biểu chua chát rằng: Hiện nay, tìm một nhóm hàng nào không bị làm nhái, làm giả còn khó hơn tìm mặt hàng đã bị làm nhái, làm giả (!)

Vai trò của người tiêu dùng
Thực tế, mẫu mã của hàng giả đạt đến độ hoàn hảo mà người sành mua cũng khó có thể phát hiện ra. Hàng giả, với giá rẻ hơn, phù hợp với người tiêu dùng, vì thế nhiều khi biết là hàng giả, nhưng vì cái lợi trước mắt, người tiêu dùng vẫn chấp nhận. Do vậy dẫn đến một nghịch lý, phần đông người tiêu dùng “nhức nhối” vì hàng giả, nhưng cũng không ít người tiêu dùng lại đang chấp nhận sự tồn tại của hàng giả! Chẳng hạn, loại bánh kẹo chocolate của Đức, hàng thật 100.000đ/hộp, hàng giả chỉ khoảng 30.000đ/hộp; vòi hoa sen nhãn hiệu Joden (Đài Loan) giá 500.000đ/bộ, hàng Trung Quốc làm nhái giống y hệt giá chỉ từ 70.000 - 120. 000đ/bộ... Những loại hàng giả này vẫn tiêu thụ tốt trên thị trường, bằng chứng là Cơ quan QLTT đã phát hiện và bắt giữ những lô hàng này với số lượng khá lớn…

Ngày 11/12 vừa qua, Chính phủ đã có Công điện 2192/CĐ-TTg yêu cầu các bộ, ngành, địa phương, đặc biệt là các tỉnh biên giới tăng cường công tác chống buôn lậu, gian lận thương mại, buôn bán hàng giả, hàng kém chất lượng… Đây là một trong những động thái quan trọng nhằm đẩy lùi nạn hàng giả. Nhưng vẫn xin khẳng định lại một điều, chính người tiêu dùng, chính ý thức của người tiêu dùng mới đóng vai trò quyết định trong việc đẩy lùi vấn nạn này!./.