Sinh kế gắn với sông nước trên hồ Thác Bà, hàng ngày, ông Đặng Văn Lập ở xã Yên Bình, tỉnh Lào Cai, đi thả lưới, đặt giỏ, thu cá hoặc vận chuyển thức ăn cho cá lồng. Do thông thạo luồng lạch, ông Đặng Văn Lập cũng như nhiều ngư dân khác có thói quen chủ quan đi thuyền thường không mặc áo phao, nhất là khi đi gần bờ hoặc thời điểm trời yên sóng lặng. Tuy nhiên, sau vụ tai nạn nghiêm trọng làm nhiều người tử vong, cùng với việc lực lượng chức năng thường xuyên kiểm tra nhắc nhở, ông Đặng Văn Lập đã thay đổi tự nhắc mình cẩn trọng hơn mỗi khi xuống thuyền:

"Trước kia tôi cũng khá chủ quan, nói chung là đi lại còn hơi liều. Thường chỉ những tàu lớn mới có áo phao, còn các thuyền nhỏ thì hầu như không có. Nhưng đợt này, ngay từ khi bước chân lên thuyền là tôi đã mặc áo phao và cũng cẩn thận hơn trong quá trình di chuyển trên hồ" - ông Lập chia sẻ thêm.

Hồ Thác Bà có diện tích mặt nước hơn 19 nghìn héc-ta, chiều dài hơn 60km, nơi rộng nhất khoảng 30km, với hơn 1.300 hòn đảo lớn nhỏ. Đây là khu vực mưu sinh của hàng nghìn hộ dân thuộc huyện Yên Bình và huyện Lục Yên cũ. Hiện trên hồ có khoảng 70 tàu thuộc diện đăng ký, đăng kiểm gồm tàu du lịch, tàu khách tuyến cố định, tàu hàng, ngoài ra còn hơn 1 nghìn thuyền dân sinh phục vụ sản xuất và đi lại của người dân. Cùng với 2 bến cảng chính là khoảng 20 bến tự phát và nhiều điểm neo đậu nhỏ lẻ. 

Ghi nhận thực tế trên lòng hồ, nhiều chủ tàu và người điều khiển phương tiện đã có chuyển biến tích cực trong chấp hành các quy định về an toàn giao thông đường thủy. Anh Đỗ Ngọc Hà, lái tàu khách YB 0677 cho biết yêu cầu hành khách mặc áo phao đầy đủ và không chở quá số người quy định. Nếu hành khách không chấp hành, tàu sẽ từ chối phục vụ để đảm bảo an toàn giao thông.

"Thực tế, công tác tuyên truyền và giám sát đã được các cơ quan chức năng thực hiện rất nhiều. Tuy nhiên, điều quan trọng vẫn là ý thức tự giác của mỗi người dân trong việc bảo vệ chính mình. Đối với hoạt động kinh doanh vận chuyển hành khách, chúng tôi càng phải có trách nhiệm bảo đảm an toàn hơn. Ví dụ, khi phương tiện hoạt động phải yêu cầu hành khách mặc áo phao đầy đủ. Nếu thời tiết có sóng gió hoặc trang thiết bị, phương tiện không đảm bảo an toàn thì phải dừng hoạt động ngay, tuyệt đối không được cố chạy như một số trường hợp tàu thuyền trên sông nước" - anh Đỗ Ngọc Hà cho biết.

Trước đây nhiều người dân từ chối không muốn mặc áo phao vì nóng hoặc bất tiện nhưng bây giờ đã chủ động yêu cầu chủ phương tiện cung cấp áo phao để đàm bảo an toàn cho bản thân và chấp hành đúng quy định của pháp luật.

"Nếu phương tiện không bảo đảm an toàn hoặc chở vượt quá số người theo quy định thì tôi sẽ không lên và sẵn sàng từ chối để đi tàu khác. Điều đó không an toàn cho bản thân tôi và gia đình tôi. Khi đã lên phương tiện, mỗi hành khách cần chấp hành nghiêm các quy định của nhà tàu, vì những quy định được đưa ra đều nhằm bảo đảm an toàn tính mạng cho chính mình và cho những người xung quanh" - anh Lê Văn Vượng, người thường xuyên đi tàu khách đến các xã Thác Bà, Bảo Ái, Cảm Nhân chia sẻ.

Kiên quyết xử lý không có vùng cấm, lực lượng Cảnh sát giao thông đường thủy tỉnh Lào Cai đã tăng cường tuần tra, kiểm soát trên hồ Thác Bà. Từ đầu năm 2026 đến nay, lực lượng cảnh sát giao thông đường thủy đã triển khai gần 200 ca tuần tra kiểm soát, với gần 1 nghìn lượt cán bộ chiến sĩ tham gia, phát hiện gần 30 trường hợp vi phạm, xử phạt trên 160 triệu đồng, tạm giữ 10 phương tiện thủy nội địa và 18 giấy tờ. Cùng với đó, tổ chức gần 1.700 lượt tuyên truyền đến người dân, chủ phương tiện và người điều khiển phương tiện. Lực lượng chức năng còn lập các nhóm Zalo kết nối với chủ phương tiện là cách làm mới, giúp kịp thời cảnh báo không xuất bến khi xảy ra mưa bão, sương mù dày hoặc điều kiện thời tiết nguy hiểm. Kết quả là hơn 90% người dân sử dụng thuyền dân sinh đã trang bị và mặc áo phao; 100% tàu khách, tàu du lịch và tàu hàng bảo đảm điều kiện an toàn, một số phương tiện không đủ điều kiện đã bị đình chỉ hoạt động.

Lực lượng chức năng đang phối hợp với công an các xã rà soát, quản lý chặt chẽ các bến tự phát, đồng thời kiên quyết xử lý các phương tiện không đăng ký, không đăng kiểm. Trung tá Nguyễn Thanh Hải, Phó Đội trưởng Đội Cảnh sát đường thủy số 2, Phòng Cảnh sát giao thông, Công an tỉnh Lào Cai cho biết sẽ tiếp tục triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm tăng cường quản lý hoạt động giao thông đường thủy.

"Chúng tôi tiếp tục rà soát cũng như làm tốt công tác điều tra cơ bản, tập trung vào phương tiện tàu chở khách cũng như tàu du lịch, các phương tiện vận tải hàng hóa. Những người điều khiển phương tiện phải có chứng chỉ chuyên môn cũng như là phương tiện phải đủ điều kiện theo quy định của pháp luật. Tiếp tục phối hợp với công an xã làm tốt công tác tuyên truyền đến với người điều khiển phương tiện cũng như là các hành khách mà tham gia giao thông trên đường thủy để việc chấp hành luật giao thông đường thủy được tốt hơn" - Trung tá Nguyễn Thanh Hải, Phó Đội trưởng Đội Cảnh sát đường thủy số 2 thông tin thêm.

Sông nước vốn tiềm ẩn nhiều rủi ro, nhất là trong thời tiết thiên tai diễn phức tạp khó lường, việc siết chặt quản lý là yêu cầu cấp thiết, nhưng sự tự giác của mỗi người dân, mỗi chủ phương tiện và người điều khiển phương tiện là hành động thiết thực chung tay vì cuộc sống bình yên sông nước trên hồ Thác Bà để bảo vệ tính mạng của bản thân và cộng đồng.

Toàn cảnh nỗ lực tìm kiếm nạn nhân mất tích trên hồ Thác Bà

VOV.VN - Sau vụ lật tàu xảy ra trên hồ Thác Bà, xã Bảo Ái (tỉnh Lào Cai), các lực lượng chức năng vẫn đang khẩn trương triển khai tìm kiếm cứu nạn trong điều kiện thời tiết sương mù, trời lạnh, tầm nhìn hạn chế.